فانّه بهذا الاعتبار لا يخر عنه بل بما هو . . . عنه . . . للاخبار عنه بانّه لا يخبر عنه : ضمير در « فانّه » و در « عنه » اوّلى و سوّمى و چهارمى و ضمير « هو » به حرف و در « عنه » دوّمى به معنون برگشته و در « بانّه » به معناى شأن مىباشد .
هو فناءه فى معنونه . . . و هو الحرف الحقيقىّ و على هذا . . . منشأها الغفلة : ضمير « هو » اوّلى به مصحّح و در « فناءه » و در « معنونه » به حرف و ضمير « هو » دوّمى به « المفنيّ فيه » و در « منشأها » به ادّعاى سرايت حكم برگشته و مشار اليه « هذا » تقرير يادشده مىباشد .
بين ما هو المصحّح . . . فيجعل الموضوع عنوانا حاكيا عنه و بين ما هو الموضوع للحكم القائم به الغرض : ضمير « هو » اوّلى به ماء موصوله به معناى فانى بودن عنوان در معنون و ضمير « هو » دوّمى به ماء موصوله به معناى عنوان و در « فيجعل » به فانى بودن عنوان در معنون و در « عنه » و در « به » به معنون برگشته و ضمير در « فيجعل » فاعل و كلمهء « الموضوع » مفعول اوّل و كلمهء « عنوانا » مفعول دوّم و كلمهء « حاكيا » صفت براى مفعول دوّم بوده و كلمهء « القائم » صفت براى « الموضوع » مىباشد .
يقصد . . . يؤخذ فانيا . . . حاكيا عنه . . . يقوم بالمعنون فذلك حقّ . . . نقول به : ضمير در « يقصد » به قائل و ضمير نايب فاعلى در « يؤخذ » به عنوان و در « عنه » به معنون و در « يقوم » به غرض و در « به » به مشار اليه « ذلك » قصد قائل كه فانى بودن عنوان در معنون و حاكى بودن از آن و قائم بودن غرض با معنون بوده برمىگردد .
و لكن ذلك لا ينفعه . . . يهدف اليه . . . بذلك . . . انّما يكون متعلّقا له الخ : ضمير فاعلى در « لا ينفعه » به مشار اليه « ذلك » اوّلى كه قصد بوده و ضمير مفعولىاش و ضمير در « اليه » به قائل و در « اليه » به غرض برگشته و مشار اليه « ذلك » دوّمى ، فانى بودن عنوان در معنون بوده و ضمير در « يكون » به معنون و در « له » به تكليف برمىگردد .
اشرنا اليه . . . يتعلّق . . . و يتقوّم به و ليس هو . . . باعتبار فنائه فى معنونه : ضمير در « اليه » به معلوم بالعرض و در « يتعلّق » و « يتقوّم » به علم و در « به » و ضمير « هو » به معلوم بالذّات و
نهاية الإيصال ( شرح فارسى أصول الفقه ) ( فارسى ) — صفحة 859
مساهمون: حسن سيد اشرفى
ص٨٥٩