اسم براى « تكون » و اضافه به بعدش شده و كلمهء « حيثيّة » خبر و كلمهء « تعليليّة » صفت آن بوده و ضمير در « تعدّده » به معنون و در « لها » به « مسألتنا » و در « انّها » و ضمير « هى » به مسألهء تعدّد معنون به واسطهء تعدّد عنوان برمىگردد .
فانّ البحث هنا ليس . . . و عدمه كما عبّر بذلك كلّ من بحث الخ : مشار اليه كلمهء « هنا » مسألهء اجتماع و مشار اليه « ذلك » جواز و عدم جواز بوده و ضمير در « عدمه » به جواز و در « بحث » به « من » موصوله برمىگردد .
و من هنا . . . فيما افاده . . . محلّ البحث هنا . . . و عدمه فانّه فرق الخ : مشار اليه « هنا » اوّلى ، مسئلهء تعدّد عنوان محلّ نزاع نبوده ، و مشار اليه « هنا » دوّمى ، مسألهء اجتماع بوده و ضمير در « عدمه » به استدعا برگشته و ضمير در « فانّه » به معناى شأن مىباشد .
بين ما هو محلّ النّزاع و بين ما يبتنى عليه . . . بينهما و . . . احدهما الخ : ضمير « هو » و ضمير در « عليه » به ماء موصولهء قبلشان به معناى موضوع و در « بينهما » و در « احدهما » به موضوع محلّ نزاع و موضوعى كه نزاع برآن مبتنى بوده برمىگردد .
هل يوجب . . . ليس ممّا يذكر . . . انّ بعضهم قيّد النّزاع هنا . . . هناك الخ : ضمير در « يوجب » به تعدّد عنوان و در « ليس » به « هذا البحث » و ضمير نايب فاعلى در « يذكر » به ماء موصوله به معناى مباحث و ضمير در « بعضهم » به اصوليّون و در « قيّد » به « بعضهم » برگشته و مشار اليه « هنا » و « هناك » مسئلهء اجتماع امر و نهى مىباشد .
من قيّد موضع . . . قيّد بها . . . و ذلك فيما اذا انحصر . . . فانّه عند الانحصار الخ : ضمير در « قيّد » به « من » موصوله و در « بها » به مندوحه برگشته و ضمير در « فانّه » به معناى شأن بوده و مشار اليه « ذلك » صورت نبودن مندوحه بوده و كلمهء ماء موصوله در « فيما » به معناى مورد مىباشد .
لاستحالة امتثالهما معا لانّه ان فعل ما هو مأمور به فقد عصى النّهى و ان تركه فقد عصى الخ : ضمير در « امتثالهما » به دو تكليف فعلى و ضمير « هو » به ماء موصوله به معناى
نهاية الإيصال ( شرح فارسى أصول الفقه ) ( فارسى ) — صفحة 797
مساهمون: حسن سيد اشرفى
ص٧٩٧