از مقدّمات مثل طهارتهاى سهگانهء وضوء ، غسل و تيمّم اشكال كردهاند . « 1 » البتّه جواب و حلّ اين اشكال به زودى مىآيد . « 2 »
202 - خصوصيّت سوّم وجوب غيرى چيست ؟ ( 3 - انّ الوجوب . . . ان شاء اللّه تعالى )
ج : مىفرمايد : وجوب غيرى ، وجوبش ، توصّلى مىباشد . بنابراين ، نه در حقيقتش عبادى بوده و نه خودش ، مقتضى عبادى بودن مقدّمه مىشود . زيرا وقتى قصد امتثال مستقلّ برايش نبوده ، چنان كه در خصوصيّت اوّلى گفته شد ؛ اطاعت مستقل برايش نيست ، بنابراين ، انجامش صرفا براى رسيدن به ذى المقدّمه و اطاعت امر ذى المقدّمه مىباشد .
در نتيجه مقصود از امتثال وجوب غيرى ، امتثال امر ذى المقدّمه مىباشد و نه امتثال امر مقدّمه . « 3 » و از آنجايى كه وجوب غيرى ، توصّلى مىباشد ، بر عبادى بودن بعضى از مقدّمات مثل طهارتهاى سهگانه اشكال شده « 4 » كه حلّ آن به زودى مىآيد . « 5 »
هامش
( 1 ) - يعنى وجوب وضوء ، غسل و تيمم به خاطر وجوب نماز يا روزه مىباشد . به گونهاى كه اگر نماز يا روزه واجب نمىشد ، اين طهارتهاى سهگانه نيز واجب نمىشدند . بنابراين ، وجوب آنها ، وجوب غيرى بوده و نبايد ثوابى بر انجام آنها مترتّب شود ، و حال آنكه انجام هركدام از اينها داراى ثواب ، علاوه بر ثواب ذى المقدّمه يعنى نماز و روزه ، مىباشند .
( 2 ) - در « امر نهم ، مقدّمهء عباديّه » .
( 3 ) - مثلا ازالهء نجاست از لباس ، مقدّمه است براى صحّت نماز با آن لباس . شكّى نيست كه در ازالهء نجاست ، قصد قربت شرط نيست و يا حتّى در خود واجبات توصّلى مثل ازالهء نجاست از مسجد ، قصد قربت شرط نمىباشد .
( 4 ) - زير در وضوء ، غسل و تيمّم اگرچه مقدّمه براى نماز و صوم مىباشند ولى قصد قربت در انجام آنها شرط مىباشد . بنابراين ، اگر قصد قربت نشود ، طهارت سهگانه صحيح نبوده و نماز نيز با آنها صحيح نخواهد بود .
( 5 ) - در « امر نهم ، مقدّمهء عباديّه » .