نشاندهنده و آينه براى عامّ باشد .
و ذلك لما تقدّم انّ المعنى الخ : مشار اليه « ذلك » ناشى بودن نزاع در امكان قسم چهارم از امكان وجه و عنوان بودن خاصّ براى عامّ بوده و ضمير در « تقدّم » به « ماء موصوله » برگشته و « انّ المعنى الخ » در اصل « من انّ المعنى الخ » بوده كه بيان « ماء موصوله » مىباشد .
من تصوّره بنفسه او بوجهه : ضمائر مجرورى در « تصوّره » ، « بنفسه » و « بوجهه » به معناى موضوع له برمىگردد .
فى هذا القسم : مقصود قسم چهارم است .
لم يكن متصوّرا : ضمير در « لم يكن » به « المعنى الموضوع له » برمىگردد .
و الّا : يعنى « و ان كان المعنى الموضوع له متصوّرا » .
لو كان متصوّرا بنفسه : ضمير در « كان » و « بنفسه » به « المعنى الموضوع له » برگشته و اين عبارت بيان تفصيلى « الّا » مىباشد .
و لو بسبب تصوّر الخاصّ : يعنى « و لو كان تصوّر المعنى الموضوع له بسبب تصوّر الخاصّ » .
كان من القسم الثّانى : ضمير در « كان » به « هذا القسم » يعنى قسم چهارم برمىگردد .
و هو الوضع العامّ و الخ : ضمير « هو » به « القسم الثّانى » برمىگردد .
فى امكانه بل فى وقوعه كما تقدّم : ضمير در « امكانه » و « وقوعه » به « القسم الثّانى » و در « تقدّم » به « ماء موصوله » برمىگردد .
فلا بدّ حينئذ : يعنى « حين اذ لم يكن القسم الرّابع من الثّانى » .
نهاية الإيصال ( شرح فارسى أصول الفقه ) ( فارسى ) — صفحة 85
مساهمون: حسن سيد اشرفى
ص٨٥