انتزاع مىشود و حقيقتا كتابخانه ، يك وجودى مستقلّ از كتاب و قفسه نخواهد داشت .
66 - دليل مصنّف بر اينكه نسب و روابط از وجودات لا فى نفسه بوده چيست ؟ ( و الدّليل على . . . الّا التّعلق بالطّرفين )
ج : مىفرمايد : وجود روابط و نسبتها از دو فرض خارج نيست .
الف : وجوداتى لا فى نفسه بوده كه از خود ماهيّتى نداشته بلكه وجوداتى تعلّقى كه از ارتباط طرفين نسبت متحقّق شده و وجودى تعلّقى و غير مستقل براى آنها تحقّق پيدا مىكند كه در اين صورت ادّعاى ما ثابت است .
2 - وجوداتى فى نفسه و مستقلّ باشند . مثلا نسبت قيام به زيد ، يك وجود مستقلّ همچون خود زيد و قيام باشد كه در اين موقع همانطور كه براى ارتباط بين زيد و قيام كه دو موجود فى نفسه بودند نياز به رابط و نسبت بود بايد بين اين رابط ( نسبت قيام زيد ) به دليل اينكه وجودش مستقل است با زيد و قيام نيز رابطى در كار باشد كه نياز به دو رابط پيدا مىشود تا رابطه برقرار شود 1 - رابط ميان زيد با نسبت قيام به زيد 2 - رابطه ميان قيام با نسبت قيام به زيد و اگر اين دو رابط هم مستقل باشند آنوقت مىشود پنج امر مستقلّ : 1 - موضوع ( زيد ) 2 - محمول ( قيام ) 3 - رابط و نسبت ميان موضوع و محمول ( نسبت قيام به زيد ) 4 - رابط ميان موضوع ( زيد ) با نسبت قيام به زيد 5 - رابط ميان محمول ( قيام ) با نسبت قيام به زيد كه در اين صورت به چهار رابط نياز دارد . و اگر آنها هم مستقلّ باشند نقل كلام به آنجا مىشود و تا زمانى كه اين روابط مستقلّ فرض شوند ادامه داده و به جايى منتهى نشده و قهرا نبايد ارتباط بين موضوع و محمول و اين وجودات برقرار شود . چرا كه اين نياز تا بىنهايت ادامه
نهاية الإيصال ( شرح فارسى أصول الفقه ) ( فارسى ) — صفحة 112
مساهمون: حسن سيد اشرفى
ص١١٢