قلت استقلاله بذلك ممنوع و السند شهادة الوجدان و مراجعة ديدن العقلاء من اهل الملل و الاديان حيث انهم لا يحترزون مما لا تؤمن مفسدته و لا يعاملون معه معاملة ما علم مفسدته .
كيف و قد اذن الشارع بالاقدام عليه و لا يكاد ياذن بارتكاب القبيح فتأمل
شرح
قوله قلت الخ جواب آنكه استقلال عقلى به اين كه معنى كه بيان نموديم ممنوع است و سند و دليل بر اين مطلب شهادت وجدان است كه در موارد احتمال مفسده مانعى ندارد اقدام در آن و همچنين مراجعه بناء عقلاء است از اهل هر ملت و اديان كه احتراز و دورى نمىكنند از چيزهائى كه شك در مفسده آن دارند و معامله نمىكنند با مشكوك معامله قطع به مفسده و قبلا گذشت كه بناى عقلاء در تمام سفرهاى آنها و اقسام تجارات و حرفهها بناء عملى دارند و لو احتمال مفسده در آنها باشد و از بناء عقلاء معلوم مىشود كه احتراز از محتمل المفسدة لازم نيست .
قوله كيف و قد اذن الشارع الخ .
چگونه ممكن است قائل شويم اقدام بر محتمل المفسدة حرام است عقلا و حال آنكه شارعى كه رئيس عقلاء است اذن در اقدام به آن داده است و ممكن نيست اذن شارع بارتكاب قبيح باشد قبلا گذشت در شبهه وجوبيه و همچنين شبهات موضوعيه چه تحريميه باشد و چه وجوبيه در تمام اين موارد شارع مقدس اذن در اقدام به آنها داده است و طرف ما كه اخباريها باشند مسلم مىدانيد كه در اين مورد برائت است با آنكه احتمال مفسده در آنها مىباشد فتأمل .
اين بيان ما در ادله اربعه بود كه اثبات كرديم بر جريان برائت در شبهات بدويه چه وجوبيه باشد و چه تحريميه و چه موضوعيه چه حكميه چه تكليفيه باشد و چه وضعيه