بل يحسن ايضا فيما قامت الحجة على البراءة عن التكليف لئلا يقع فيما كان فى مخالفته على تقدير ثبوته من المفسدة و فوت المصلحة .
و اما البراءة العقلية فلا يجوز اجرائها الا بعد الفحص و الياس عن الظفر بالحجة على التكليف لما مرت الاشارة اليه من عدم استقلال العقل بها الا بعدهما .
شرح
قوله بل يحسن ايضا فيما قامت الحجة الخ احتياط نه در خصوص شبهات بدويه حسن است بلكه در جائى كه دليل از طرف شارع رسيد كه تكليف در اين مورد برداشته شده مثل جلسه استراحت در نماز و لو بدليل ثابت شد كه واجب نيست ولى احتياط در آن حسن است و همچنين در جائى كه نهى شرعى برداشته شود مثل آنكه بدليل اثبات شد آب انگورى كه جوش مىآيد نجس نيست احتياط در اين موارد حسن است كه اگر واقعا نهى واقعى و مفسده باشد و همچنين در اوامر اگر واقعا مصلحتى در آن باشد در اين موارد دفع مفسده و درك مصلحت نموده است مكلف .
مخفى نماند قبلا در جواب اخباريها از ادله احتياط بيان نموديم كه اخبار احتياط چون ظهور در وجوب شرعى دارد حمل بر استحباب شرعى مىشود به واسطه معارض آنها كه يا نص يا اظهرند كه اخبار برائت باشد كما لا يخفى .
قوله و اما البراءة العقلية فلا يجوز الخ شرائط برائت عقليه آنست كه بعد از فحص از ادله و مأيوس شدن از آن ادله است چون قبلا گذشت كه عقل حاكم است بقبح عقاب بلا بيان در جائى كه فحص و تجسس بشود و مأيوس شود مكلف از رسيدن به حجت .
و حاصل آنكه آن اندازهاى كه احتمال عقلائى داده شود بايد فحص كند مكلف