و من هنا قد انقدح انه لا يكون من قبل لزوم الالتزام مانع عن اجراء الاصول الحكمية او الموضوعية فى اطراف العلم لو كانت جارية مع قطع النظر عنه .
شرح
تعينا يا تخيرا كما آنكه گذشت
قوله و من هنا قد انقدح الخ مخفى نماند از آثار التزام بهر تكليفى اعتقادا بيان نمودند كه اگر ما قائل بوجوب شديم اصول حكمية يا اصول موضوعيه در اطراف علم اجمالى جارى نمىشود و لو مخالفت عمليه واقع نشود چون مخالفت التزاميه در آنها مىباشد از اين جهت واجب بودن التزام اعتقادى مانع است از جريان اصول مثلا در مواردى كه ممكن نيست مخالفت قطعيه يا موافقت قطعيه كما آنكه گذشت در اين موارد اصول عمليه جريان آنها مخالفت التزامى دارد و لو مخالفت عملى ندارد
و همچنين در اطراف علم اجمالى كه لازم بوده است اجتناب از آن مثل آنكه دو ظرف قبلا يقينا نجس بود و يكى از آنها بعدا طاهر شود در اين مورد استصحاب نجاست سابق مخالف اعتقاد به ظاهر بودن يكى از آنها مىباشد و لو مخالفت عملى واقع نشود .
مصنف مىفرمايد واجب بودن التزام اعتقادى مانع نمىشود از جريان اصول حكميه يا موضوعيه اصول حكميه مثل اصالة البراءة و موضوعيه مثل اصالة الاباحة در اطراف علم اجمالى چون اگر واجب باشد در تكليف تفصيلى است نه در تكليف اجمالى اگر جارى بشود اصول چون محل بحث است كه اطراف علم اجمالى آيا اصول جارى مىشوند و بتعارض ساقط مىشوند يا آنكه اصلا اصول در اطراف علم اجمالى جارى نمىشوند
و حاصل آنكه چون حكم واقعى فعلى نيست در ما ذكر و آنچه كه فعلى مىباشد