اگر تماما جمع بشوند همه يك شرط مىشوند و هركدام از آن احداث جزء سبب مىشوند و در اين حال يك وضوء بيشتر واجب نيست .
و اما بنا بر ساير وجوه از سه وجه ديگر آيا لازم است كه جزا را متعددا بياوريم بحسب تعدد شرط يعنى هر حدثى يك وضوء مىخواهد و لو از جنس يكى باشد نظير آنكه دو مرتبه بول كرد دو مرتبه هم لازم است وضوء گرفتن يا آنكه تداخل مىشود در جزاء يعنى و لو اسباب مختلف است مثل بول و نوم و غيره الا آنكه يك مرتبه وضوء گرفتن كافى است براى تمام آنها چون امر روى صرف طبيعت وضوء رفته است و طبيعت بما هى لا يثنى و لا يتكرر .
و از اين جهت يكدفعه آوردن طبيعت كافى براى همه شروط است در اين مسئله اقوالى است مشهور قائل بعدم تداخل مىباشد و لو شرط از يك جنس باشد و نقل شده از جماعتى كه بعضى از آن جماعت است مرحوم محقق خونسارى ايشان قائل بتداخل شده است .
و نقل از مرحوم حلى و ابن ادريس شده است تفصيل بين اتحاد جنس شرط و تعدد شرط يعنى اگر جنس شرط يكيست نظير آنكه دو مرتبه يا بيشتر بول كرد يك وضوء لازم است و تداخل در اسباب است و اگر متعدد شد نظير بول و نوم و غيره عدم تداخل است .
و تحقيق در اين مورد آنست كه چون ظاهر جملهء شرطيه حدوث جزا است در وقت حدوث شرط يعنى هر شرطى جزائى علىحده مىخواهد كه اين شرط سبب مىشود از براى جزاء يا كشف مىكند اين شرط از سبب اين جزاء يعنى اگر مكلف بول يا نوم از او صادر شد مثل آنكه يك حالت ظلمانى بر او پيدا مىشود كه واقعا اين حالت سبب است براى وضوء كه اين نوم يا بول كشف از آن حالت ظلمانى مكلف مىنمايد .
شرح فارسى كفاية الاصول مرحوم آخوند خراسانى — صفحة 181
مساهمون: محمدحسين نجفى دولت آبادى اصفهانى
ص١٨١