بحث سوم : ولايت ومعنا وشقوق آن
« ولايت » در لغت وواژهء عربى ، به معناى حاكميّت وسلطه وسرپرستى وادارهء أمور است . وبه تقسيم اوّلى ، بر دو قسمِ تكويني وانشائىِ تشريعي ، منقسم مىشود .
امّا اوّل ، اكثراً در علم كلام وفلسفه واحياناً در علم أصول فقه ، دربارهء سلطهء خداوند وگاهى در موضوع سلطهء پيامبر وامام معصوم ، مطرح ومورد بحث ، قرار مىگيرد .
بيان اين معنا براي روشن شدن موضوع بحث ، مناسب است ؛ لكن قبلًا بايد به مطلب زير توجّه كرد [ كه ] : پيامبران الهى ، داراى ألقاب وعناوين مختلف بودند ، كه هر عنواني اشاره به مفهوم ومحتواى خاصّى داشت . از آن جمله : رسول ، نبي ، امام ، حاكم وولى .
اسم « رسول » بدين جهت ، اطلاق مىشود كه آنها اعزام شده از طرف [ خدا ] وفرستادهء خالق بر خلق بودند ؛ چه اين كه رسول ، به معناى مُرْسَل است .
واسم « نبي » بدان جهت كه [ پيغمبران ] آگاه از احكام الهى وبرنامهء دين و [ نيز ] آگاه كنندهء ديگران بودند ؛ زيرا نبي ، به معناى خبير ومُخبر آمده است ؛ يعنى روشن وروشنگر .
و « امام » بدان جهت كه مسؤول هدايت أفكار جامعه است ؛ زيرا مقصود اصلى از امامت در اين استعمالات ، هدايت فكرى ومكتبى مردم وراهنمايى أفكار
و