فرمود : « صاحب الامر مهدى عليه السّلام ظاهر مىشود و نيست از براى احدى در گردن او ، بيعتى و نه عهدى و نه عقدى و نه ذمّهاى . پنهان مىشود از خلق تا وقت ظهورش . »
راوى عرض كرد : يا امير المؤمنين ! ديده نمىشود پيش از ظهورش ؟
فرمود : بلكه ديده مىشود وقت مولدش و ظاهر مىشود براهين و دلايل او و مىبيند او را ، چشمهاى عارفين به فضل او كه شاكرين كامليناند و بشارت مىدهند به او ، كسانى را كه شك دارند در او .
يا مراد مثل خبرى است كه روايت كرده شيخ كلينى و نعمانى و شيخ طوسى به اسانيد معتبره از حضرت صادق عليه السّلام كه فرمود : « لا بد است از براى صاحب اين امر از غيبت و لا بد است از براى او در غيبتش ، از عزلت و نيست با سى وحشتى . » « 1 »
يعنى با استيناس آن حضرت در غيبتش با سى نفر از اوليا و شيعيان خود در عزلت از خلق ، وحشتى ندارد . چنان چه شارحين احاديث فهميدند از اين عبارت .
و بعضى گويند كه آن جناب عليه السّلام پيوسته در سنّ سى سالگى است و صاحب اين سن هرگز وحشت نكند « 2 » و اين معنى ، به غايت بعيد است و ظاهر است كه اين سى نفر كه امام عليه السّلام در ايّام غيبت با ايشان انس مىگيرد ، بايد متبادل شوند در قرون و اعصار . زيرا كه مقرّر نشده براى ايشان از عمر ، آنچه مقرّر شده براى سيّد ايشان .
پس در هر عصر بايد يافت شود سى نفر از خواصّ كه به فيض حضور فايز شوند .
نيز شيخ طوسى « 3 » و شيخ صدوق « 4 » و ابى جعفر محمّد بن جرير طبرى « 5 » به سندهاى معتبره روايت كردهاند قصّه على بن ابراهيم بن مهزيار را و كيفيّت رفتن او را از اهواز به كوفه و از آنجا به مدينه و از آنجا به مكّه و تفحّص كردن او از حال امام عصر عليه السّلام و رسيدن او را در حال طواف ، خدمت جوانى كه او را برد به همراه خود و در نزديك طايف
هامش
( 1 ) . الكافى ، ج 1 ، ص 340 ؛ الغيبة ، شيخ نعمانى ، ص 188 ؛ بحار الانوار ، ج 52 ، ص 157 .
( 2 ) . ر . ك : بحار الانوار ، ج 53 ، ص 320 ؛ مجمع البحرين ، ص 81 ؛ شرح اصول كافى ، ج 6 ، ص 265 .
( 3 ) . الغيبة ، ص 263 - 264 .
( 4 ) . كمال الدين و تمام النعمة ، ص 465 .
( 5 ) . دلايل الامامة ، ص 539 - 540 .