تخطي إلى المحتوى الرئيسي

شرح كفاية الأصول — صفحة 301

مساهمون:

ص٣٠١
مقدّمهء نماز ) يا به طرف حجّ ، مشى كند ( به‌عنوان مقدّمهء حجّ ) ، چون مقدّمهء واجب را انجام داده ، و بنا بر ملازمه ، مقدّمهء واجب نيز واجب است ، به نذرش وفا كرده است . امّا اگر مقدّمهء واجب ، واجب نباشد ، با انجام مقدّمه ، وفاى به نذر ، حاصل نمىشود .

2 - مسألهء فسق

برخى گمان كرده‌اند كه اگر كسى واجبى را كه چند مقدّمه دارد ( مانند : حجّ كه شامل مقدّمات زيادى از جمله تحصيل زاد و راحله است ) ترك كند ، چنانچه قائل به ملازمه شويم و بگوييم مقدّمهء واجب ، واجب است ، لازم مىآيد شخص ، چندين واجب را ترك كرده باشد . و از طرفى اگر ترك واجب ، از مصاديق گناه صغيره باشد ، در مورد چنين شخصى « اصرار بر صغيره » صادق است و در نتيجه ، سبب فسق مىشود . امّا اگر مقدّمهء واجب را واجب ندانيم ، چون فقط يك واجب را ترك كرده است ، عنوان « اصرار بر صغيره » صادق نيست و شخص ، فاسق نمىشود .

3 - مسألهء أخذ اجرت

برخى چنين تصوّر نموده‌اند كه چون أخذ اجرت و مزد بر انجام عملى كه واجب باشد ، جايز نيست ، اگر قائل شويم كه مقدّمهء واجب ، واجب است ، نمىتوان بابت مقدّمات آن واجب هم ، اجرت گرفت . مثلا غسل دادن و كفن كردن ميّت ، واجب است و نمىتوان براى انجام آن ، اجرت گرفت . حال اگر مقدّمهء واجب هم واجب باشد ، مقدّمات آن ( مثل تهيّه ظرف آب و . . . ) نيز واجب بوده و نمىتوان براى انجام آنها ، مزدى دريافت كرد . امّا اگر قائل به ملازمه نشويم ، گرفتن اجرت در مقابل انجام مقدّمات واجب ، اشكالى ندارد .

جواب مصنّف

مصنّف مشترك بين سه ثمره را مطرح مىكند و سپس به جواب‌هاى اختصاصى مىپردازد . جواب مشترك ( و منه قد انقدح . . . ) جواب مسئله برء نذر : شكّى نيست كه « برائت از نذر » ، در مورد انطباق مورد نذر بر