رنگ در او تابش ندارد همچنين قلب مادامى كه پاك نشد از حرص و غضب و شهوات قابل نمىشود از براى اشراق انوار الهيّة بلكه صلاحيّت ندارد از براى خدمت ربوبيت . « 1 » فقد روى فيما اوحى اللّه تعالى الى موسى عليه السّلام : انّما اقبل صلوة من تواضع لعظمتى و لم يتعظم على خلقى و قطع نهاره بذكرى و الزم نفسه خوفى و كفّ نفسه عن الشهوات من اجلى « 2 »
وحى شد به جناب موسى عليه السّلام : من قبول مىكنم نماز كسى را كه براى عظمت من فروتنى نمايد و بزرگى بر خلق من ننمايد ، روز خود را به ياد من طىّ نمايد و ملازم خوف من باشد ، نفس خود را از شهوات براى شخص من جلوگيرى نمايد .
و نيز مىفرمايد : بلكه انسان با اين اخلاق رذيلهء نفس او اقبال به حقّ نمىكند چه برسد از اقبال حق به او بلكه طبع او تنفّر دارد از انجام وظيفهء خدمت و روى خود را به هم مىكشد و بدش مىآيد از اطاعت بلكه اگر از قارى قرائت شنود يا بشنود از كسىكه داعى اوست بهسوى خدا بر او ناگوار است . و او را خوش نيايد و دوست دارد سكوت او را چنانچه نور خورشيد براى شخص درد چشمدار ناگوار است . ذائقه كه مريض است آب شيرين گوار بر او ناگوار است .
جناب عيسى عليه السّلام فرمود : بحقّ مىگويم شما را چنانچه مريض از طعام لذّت نمىبرد با شدّت درد در بدن و همچنين صاحب دنيا لذّت از عبادت نمىبرد و حلاوت را نمىيابد با اينكه حلاوت دنيا در كام اوست . و بر اين مضامين است و مؤيد است كلمات مرحوم حاجى ميرزا جواد آقا ( طاب ثراه ) در « اسرار الصّلاة » :
بدان بهدرستى كه طهارت چونكه از مفاتيح نماز است . همچنانچه صريح بعضى از روايات است . لذا مقدّم مىداريم كلام را در بعض آنچه هست در او از اسرار و در آن بابها و فصلهائى است .
باب اول - در اشاره به آنچه لازم است از تفكّر در اين حكم اجمالا و او اين است كه اگر تفكّر نمايد در حقيقت طهارت و ثمرات آن وقتى كه شناخت سعادت ظاهرا و باطنا در نظافت است . و فكر نمايد در آنچه وارد شده در آن از آيات قرآنيّه خصوصا قوله تعالى :
ما يُرِيدُ اللَّهُ لِيَجْعَلَ عَلَيْكُمْ مِنْ حَرَجٍ وَ لكِنْ يُرِيدُ لِيُطَهِّرَكُمْ
. « 3 » و ضمّ نمايد بر اين قوله تعالى :
هامش
( 1 ) - تحصين ابن فهد ص 4 .
( 2 ) - جواهر السنيه ص 75 .
( 3 ) - سورهء مائده ( 5 ) آيهء 9 .