تكبّر مىكند . ايضا فرمودند : كسىكه عالم باللّه شد وقتى نظر به او كردى تو را متذكّر آخرت كند و اگر اين قسم نشد نظر به او فتنه است . آيا ملاحظهء حديث شريف را در « ارشاد ديلمى » ننمودهاى ؟ هرگاه عالم بابى از علم فراگيرد اگر تواضع او زياد شد علم او از براى خداست و الّا از براى دنياست . كاسبى ، كو تفقّهت و كو تديّنت ؟ نشنيدى كه فرمودهاند : كه « الفقه ثمّ المتجر » « 1 » . اوّل فراگرفتن مسائل داد و ستد بعد داد و ستد نمودن .
آيا شنيدهاى كه معصوم سلام اللّه عليه فرموده : كه « التّاجر فاجر و الفاجر فى لنّار » ؛ يعنى تاجر ، فاجر است و فاجر در آتش است مگر اينكه حقّ بدهد و حقّ بستاند . شنيدى « الكاسب حبيب اللّه » آنها بار سفر بستند و رفتند آنهائى كه امروز از كارخانهء دنيا بيرون آمدهاند مگر عدهء قليلى اگر دشمن خدا و رسول نباشند دوست خدا و رسول نيستند .
مگر نشنيدهاى كه فرمود : عدوّ محمّد من عصى اللّه و لو كان سيّدا قرشيا ، ولىّ محمّد من أطاع اللّه و لو كان عبدا حبشيا ؛ « 2 » دشمن پيغمبر صلّى اللّه عليه و آله كسى است كه خدا را معصيت كند اگر چه سيّد قرشى باشد و دوست محمّد صلّى اللّه عليه و آله كسى است كه اطاعت كند خدا را و لو غلام حبشى باشد .
فى « سفينة البحار » پيغمبر اكرم فرمود : حلالى حلال إلى يوم القيامة و حرامى حرام إلى يوم القيامة ؛ « 3 » فرمود : حلال من ، حلال است تا روز قيامت و حرام من ، حرام است تا روز قيامت . فى « سفينة البحار » عن الرضا عليه السّلام عن آبائه قال : ليس منّا من غشّ مسلما أو ضرّه أو ما كره . « 4 »
أيضا فيه فى مناهى النّبى صلّى اللّه عليه و آله انّه قال : من غشّ مسلما فى شراء أو بيع فليس منّا و يحشر يوم القيامة مع اليهود لأنّهم اغشّ الخلق للمسلمين . و قال : من بات و فى قلبه غشّ لأخيه المسلم بات فى سخط اللّه و أصبح كذلك حتّى يتوب ؛ « 5 »
معنى : حضرت رضا از پدرانش از حضرت رسالت پناه صلّى اللّه عليه و آله : از ما نيست كسىكه با مسلمانى غش يا مكر كند يا ضرر بزند به او .
ايضا فرمود پيغمبر محترم صلّى اللّه عليه و آله : كسىكه غش با مسلمانى نمايد در بيع و شراء ، از ما نيست . روز قيامت با يهود محشور مىشود ؛ زيرا كه از همه طوائف نسبت به مسلمين ،
هامش
( 1 ) - « الكافى » 5 / 305 .
( 2 ) - « اعلام الدين » ص 143 با مختصر تفاوت .
( 3 ) - « سفينة البحار » 1 / 696 ، ذيل « حلل » .
( 4 ) - « سفينة البحار » 3 / 794 ، ذيل « غشش » .
( 5 ) - همان .