و نعوذ بك من سوء السريرة و احتقار الصغيرة ، و أن يستحوذ علينا الشيطان ، أو ينكبنا الزمان ، أو يتهظّمنا السلطان . و نعوذ بك من تناول الإسراف ، و من فقدان الكفاف
« ننطوي » مشتق است از « انطواء » ، كه مطاوع « طوى » است . و در قاموس مذكور است : « طوى الصحيفة يطويها فانطوى » ؛ « 1 » يعنى طى كرد اين كاغذ را و بر هم پيچيد . پس پيچيده شد و قبول پيچيدن كرد . پس معنى كلام ، اين باشد كه خدايا ! پناه مىگيريم به تو از آنكه پيچيده شويم بر خيانت شخصى و در دل ما آن خيانت ، پنهان باشد . و اولى آن است كه « انطواء » را مطاوع « طوى كشحه على أمر » بگيريم ؛ چنانچه در كتب لغت مذكور است ؛ يعنى آن امر را در دل خود پنهان داشت .
و « غشّ » به معنى خيانت و عيب است . و در نسخهء ابن ادريس ، بعد از لفظ « احد » ، « مسلم » وارد شده است . پس معنى آن باشد كه پناه مىگيريم به پروردگار ، از خيانت و عيب مسلمانى . و نسخهء مشهوره ، اولى است ؛ چه خيانت با كافر ذمى و معاهد هم قبيح و حرام است . و « نعجب » در اصل نسخهء صحيفه ، به كسر جيم و فتح آن ، هر دو آمده است . اگر به كسر باشد ، مأخوذ است از « أعجب » - به ضم همزه - به معنى آنكه از اين امر تعجب كرد و عجب به هم رسانيد .
پس معنى اين كلام ، آن « 2 » باشد كه پناه مىگيريم به پروردگار ، از آنكه تعجب كنيم و عجب به هم رسانيم به عملهاى ما . و اگر به فتح جيم باشد ، از « أعجبه » ، به معنى « حمله على العجب » ، يعنى او را بر عجب داشت ، مأخوذ خواهد بود . و در اين هنگام ، باء در « بأعمالنا » باء سببيه است . پس معنى كلام ، « 3 » اين خواهد بود كه
هامش
( 1 ) . القاموس المحيط ، ج 4 ، ص 518 .
( 2 ) . نسخهء ه : اين .
( 3 ) . نسخهء د : معنى اين كلام شريف .