بارانها ( باشد ) « 1 » كه جسم طبيعى ، جامع جسم تعليمى است . و چون مقصود از « كيل » و پيمودن ، استعلام مساحت و جسم تعليمى است ، نه ثقل ، لهذا « كيل » را نسبت به جسم تعليمى داد . و تفصيل اين را در تحفهء رضويه بيان كردهايم .
[ قوله : « و رسلك من الملائكة . . . و الحفظة الكرام الكاتبين » ]
و رسلك من الملائكة إلى أهل الأرض بمكروه ما ينزل من البلاء و محبوب الرخاء ، و السفرة الكرام البررة ، و الحفظة الكرام الكاتبين
« رسل » جمع رسول است . و مراد از « مكروه » ، چيزى است كه طبع از او متنفر باشد ؛ چنانچه مراد از « محبوب » ، چيزى است كه طبع راغب باشد به او . و « بلاء » چيزى است كه بنده را به آن امتحان كنند ، خواه محنت باشد يا منحت ، كه بخشش باشد . و مراد در اينجا قسم اول است . و « سفره » جمع مسافر است به معنى كاتب .
و نيز به معنى ملكى كه اعمال بنى آدم را جمع مىكند ، آمده است . و مراد در اينجا ملائكهاند كه كاتب صحيفههاى اعمال بنى آدمند از جانب دست راست و دست چپ . و « كرام » جمع كريم است . و « برره » جمع « بارّه » است به تشديد راء ، يعنى نيكوكار . و « حفظه » جمع « حفيظ » است . و در اين فقره ، اشاره به آن است كه از بعضى احاديث مستفاد مىشود كه همان ملائكهاى كه كاتب اعمال حسنه و سيئهاند ، حفظ آن شخص هم مىكنند .
( معنى كلام امام عليه السّلام )
پس معنى اين كلام شريف ، آن است كه صلوات بفرست خدايا ! بر ملائكهاى كه پيغام تو را به اهل زمين مىبرند و حكم تو را به ايشان مىرسانند به مكروهاتى و بلاهايى كه از آسمان فرود مىآيد به جانب ايشان و محبوبهاى عيش و فراغت ، كه
هامش
( 1 ) . از نسخهء ه . نسخهء د : است . نسخهء ه بدل « كه » « و » آمده است .