تخطي إلى المحتوى الرئيسي

فرهنگ نفيسى ( فارسى ) — صفحة 3743

مساهمون:

ص٣٧٤٣
تكلم را .

نفس دراز

(
nafas - dar z
) ص . پ . پرگوى و پرحرف .

نفس درازى

(
nafas - dar zi
) ا . پ . پرگويى و ياوه‌گويى .

نفس سوخته

(
nafas - suxte
) ص . پ . واو مجهول . ساكت و خاموش

نفس شمارى

(
nafas - com ri
) ا . پ . حالت جان كندن و مردن

نفس شوم

(
nafas - cum
) ص . پ . آنكه گفتار وى شوم و نامبارك باشد .

نفس‌كش

(
nafas - kac
) ا . پ . منفذ و محل عبور و مرور نسيم و هوا .

نفس گسسته

(
nafas - goseste
) ص . پ . خاموش و ساكت

نفس گسل

(
nafas - gosel
) ص . پ . آنكه باز مىدارد و قطع مىكند تنفس و تكلم را

نفسى

(
nafsi
) ص . پ . روحى و حيوانى و هوسى و شهوتى .

نفسى

(
nafasi
) م ف . پ . ياى مجهول - مأخوذ از تازى - لحظه‌اى و دمى .

نفسى

(
nafsiyy
) ص . ع . منسوب بنفس .

نفش

(
nafc
) م . ع . نفشت القطن و الصوف نفشا ( از باب نصر ) يا نگشتان پراكنده كردم پنبه و پشم را . و نفش الرجل على الشئ نفوشا : متوجه گرديد آن مرد آن چيز را تا بخورد آن را . و نفشنا نفوشا : در ارزانى در آمديم . و نفشت الابل و الغنم نفشا و نفوشا ( از باب نصر و ضرب و سمع ) : بشب چرا كردند شتران و گوسپندان بىشبان . منه قوله تعالى :
إِذْ نَفَشَتْ فِيهِ غَنَمُ الْقَوْمِ
.

نفش

(
nafac
) ا - ص . ع . خصب و ارزانى . و پشم . و شتران پراكندهء در شب بدون شبان . و ابل نفش : شتران چراكنندهء در شب بدون شبان .

نفص

(
nafs
) م . ع . نفص بالكلمة نفصا ( از باب نصر ) : بشتاب گفت آن كلمه را .

نفص

(
nofas
) ع . ج . نفصة .

نفصة

(
nofsat
) ا . ع . يك لخت خون . ج : نفص .

نفض

(
nafz
) م . ع . نفضت الثوب نفضا و نفيضى ( از باب نصر ) : برفشاندم و تكان دادم جامه را تا گرد و غبار آن زايل گردد . و نفضت الشجر : تكان دادم درخت را تا برك بريزد . و نفضت الابل : نتاج دادند شتران . و نفضت المرأة كرشها : بسيار فرزند گرديد آن زن . و نفض القوم : سپرى شد توشهء آن قوم . و نفض الزرع : برآمد آخرين خوشهء آن كشت . و نفض الكرم : برآمد غورهء آن درخت رز . و نفض فلان المكان : نظر كرد فلان بهرچه در آنجاى بود تا بشناسد آنها را . و نفض السبغ : رفت پاره‌اى از آن رنك و نفض السور : خواند آن سوره‌ها را . و نفضته الحمى : لرزه درآورد او را تب . و نيز نفض : به چپ و راست نگريستن المثل : اذا تكلمت ليلا فاخفض و اذا تكلمت نهارا فانفض بصيغهء امر يعنى چون در شب حرف مىزنى آهسته بگو و اگر در روز حرف مىزنى به چپ و راست بنگر

نفض

(
nefz
) ا . ع . فضهء كبت و يا كبت مرده‌اى كه درشان افتاده باشد . و يا انگبين كرم افتاده كه آن را با مورد در خانهء زنبوران مىآلايند تا زنبور در آن آمده انگبين سازد .

نفض

(
nafaz
) ا . ع . برك و يا ميوهء زير درخت افتاده و يا آنكه از تكان دادن درخت افتاده باشد . و دانه‌هاى انگور بهم چسبيده .

نفض

(
nofoz
) ع . ج . نفاض .

نفضاء

(
nofaz '
) ص . ع . لرزهء تب .

نفضاء

(
nofaz '
) و

نفضة

(
nofzat
) ا . ع . بارانى كه در جايى بارد دون جايى .

نفضة

(
nofzat
) و (
nofazat
) ص . ع . لرزهء تب .

نفضة

(
nafazat
) ا . ع . گروهى كه آنها را جهة تجسس دشمن به اطراف فرستند .

نفضى

(
nafaz
) و (
nefezz
) ا . ع . جنبش و لرزه و نفيضى .

نفط

(
naft
) م . ع . نفط الرجل نفطا ( از باب ضرب ) : خشمناك گرديد آن مرد و يا برجوشيد از خشم .

نفط

(
naft
) و (
nafat
) م . ع . نفطت اليد نفطا و نفطا و نفيطا ( از باب سمع ) : ريش گرديد دست از كار و يا شوخگين گرديد .

نفط

(
neft
) و (
naft
) ا . ع . نفت و نفط بكسر فصيح‌ترست .

نفط

(
nafat
) ا . ع . آبله و چيچك كه از كار كردن در دست پديد آيد .

نفط

(
nafet
) و

نفطات

(
nafet t
) ع . ج . نفطة .

نفطات

(
naft t
) و (
neft t
) ع . ج . نفطة (
naftat
) و (
neftat
) .

نفط انداز

(
naft - and z
) ا . پ . نفت‌انداز .

نفطة

(
naftat
) و (
neftat
) ا . ع . چيچك و آبله . و شوخى كه در دست از كار كردن پديد آيد . ج . نفطات (
naft t
) و (
neft t
) .