تخطي إلى المحتوى الرئيسي

فرهنگ نفيسى ( فارسى ) — صفحة 3538

مساهمون:

ص٣٥٣٨
افتاده و بنشيب افتاده . و باصطلاح نحو و صرف : داراى كسره .

منخفضة

(
monxafezat
) ص . ع . الحروف المنخفضة : بجز اين حروف كه ص و ض و ط و ظ و خ و غ و ق باشد ساير حروف را گويند .

منخل

(
monxal
) و (
monxol
) ا . ع : پرويزن . ج : مناخل .

منخل

(
monaxxal
) ا . ع . نام شاعرى . المثل : لا افعله حتى يؤب المنخل : اى ابدا لانه ذهب و لم يرجع و صار مفقود الاثر .

منخنث

(
monxanes
) ص . ع . دوتاه و دولا و شكسته .

منخنس

(
monxanes
) ص . ع . سپس مانده .

منخنق

(
monxaneq
) و

منخنقة

(
monxaneqat
) ص . ع . خفه شده .

منخوب

(
manxub
) ص . ع . بد دل و ترسو . و لاغر گوشت رفته .

منخوت

(
manxut
) ص . ع . برچيده و از جاى برداشته . و منخوت الفواد : جبان و ترسو و سهمگين و ترسناك .

منخوت

(
monxavet
) ص . ع . پرتاب كننده . و باز چنك زننده و رباينده .

منخور

(
monxur
) ا . ع . سوراخ بينى . ج : مناخير .

منخوس

(
manxus
) ص . ع . كم گوشت و لاغر . و شتر كفته بغل و گرگين .

منخوش

(
manxuc
) و

منخوشة

(
manxucat
) ص . ع . لاغر و نزار .

منخوعة

(
manxu'at
) ص . ع . ذبيحة منخوعة : ذبيحه‌اى كه كارد تا بنخاع آن رسيده باشد .

منخول

(
manxul
) ص . ع . بيخته شده . و نام كتاب قانون امام شافعى .

منخى

(
manxi
) ص . ع . بر آماسيدهء از تكبر و نخوت .

منخى

(
monxi
) ص . ع . آنكه نخوت و تكبر و خودپرستى وى افزون مىگردد .

مند

(
mand
) ا . پ . نوعى از عنبر سياه و سنگين و گران .

مند

(
mand
) پ . از جملهء حروفى است كه هميشه به آخر اسم ملحق مىگردد و معنى دارايى و خداوندى به آن مىدهد مانند ارجمند يعنى خداوند قدر و قيمت و حاجتمند يعنى صاحب حاجت و محتاج و دردمند يعنى داراى درد و خردمند يعنى داراى خرد و عقل .

مند

(
monedd
) ص . ع . آنكه پراكنده مىكند شتران را .

منداس

(
mend s
) ا . ع . زن سبك .

منداص

(
mend s
) ا . ع . زنى كه عجز و رانهاى وى كم گوشت و لاغر باشد . و زن گول و احمق . و زن بدزبان سبك . و مردى كه همواره بر قوم خود ناپسنديها نمايد و شرارت و بدى پديد آورد .

منداص

(
mond s
) ص . ع . آنكه بپنهانى هجوم مىآورد . و آنكه افزون مىكند و پديد مىآورد هر چيز بدى را .

منداور

(
mand var
) ا . پ . نام ولايتى .

مندب

(
mandab
) ا . ع . محل گريه و ندبه . و باب المندب : نام تنگه‌اى ما بين عربستان و افريقا يعنى در آنجاى كه درياى احمر با اوقيانوس هند پيوسته مىگردد .

مندب

(
mondeb
) ص . ع . آنكه خود را در خطر مىاندازد . و اثر زخم كلان .

مندبور

(
mand - bur
) ص . پ . بدبخت و مفلوك و بىدولت و داراى ادبار و غمگين .

مندبه

(
mandabe
) ا . پ . مأخوذ از تازى - جاى ترس و جاى تضرع و زارى و فرياد . و جاى دعوت .

مندبى

(
mendab
) ص . ع . رجل مندبى : مرد سبك در حاجت .

مندجر

(
mondajer
) ص . ع . حبل مندجر : ريسمان نرم و سست .

مندح

(
mandah
) ا . ع . جاى فراخ .

مندخ

(
mendax
) ا . ع . آنكه پروا ندارد نه از فحش گفتن و نه از فحش شنيدن .

مندخل

(
mondaxel
) ص . ع . آنكه در مىآيد و داخل مىگردد .

مندر

(
monder
) ص . ع . آنكه مىافكند چيزى را . و آنكه از شمار مىافكند . و آنكه بشمشير مىافكند . و آنكه از مال خود بيرون مىآورد .

مندرج

(
mondarej
) ص . ع . گروه هلاك شده و منعدم گشته .

مندرج

(
mondarej
) ص . پ . مأخوذ از تازى - درج شده و شامل شده و شامل كرده و گنجيده و گنجانيده و جمع كرده و فراهم آورده و در ميان نهاده و در ميان داخل كرده و در دفتر درج كرده و گنجانيده و ثبت نموده و درهم پيچيده .

مندرجه

(
mondareje
) ص . پ . مأخوذ از تازى - در همه معانى مندرج استعمال مىگردد . و مطالب مندرجه در كتاب : مضمون كتاب .

مندرس

(
mondares
) ص . ع . رسم مندرس : نشان و علامت ناپديد گرديده