تخطي إلى المحتوى الرئيسي

فرهنگ نفيسى ( فارسى ) — صفحة 3458

مساهمون:

ص٣٤٥٨
دور كرده و قشر برگرفته .

مقص

(
meqass
) ا . ع . مقراض و كازود . ج : مقاص .

مقص

(
moqess
) ص . ع . شاة مقص : گوسپندى كه آبستنى آن پيدا گردد . و كذلك فرس مقص . ج : مقاص .

مقصال

(
meqs l
) ص . ع . سيف مقصال : شمشير بران . و لسان مقصال : زبان تيز گويا .

مقصان

(
meqass ne
) ا . ع . به صيغه تثنيه : دو شاخه كازود .

مقصب

(
moqassab
) ص . ع . شعر مقصب : موى مرغول و پيچان .

مقصب

(
moqasseb
) ا . ع . كسى كه محافظت مىكند قصب السبق را . و شيرى كه بر آن كفك و سرشير ستبر شده باشد .

مقصبة

(
maqsabat
) ص . ع . ارض مقصبة : زمينى كه در آن كلك و نى بسيار باشد .

مقصد

(
maqsad
) ا . ع . قصد و آهنك و نيت و موضع قصد . ج : مقاصد .

مقصد

(
maqsad
) م . ع . قصد قصدا و مقصدا . ر . قصد .

مقصد

(
maqsad
) ا . پ . مأخوذ از تازى - مقصود و دايا و دايه و مراد و نيت . و آهنك . و خواهش و آرزو و غرض . و قصد . و عزيمت و محل و موضع قصد و محل اراده .

مقصد

(
maqsed
) ا . ع . موضع قصد . ج : مقاصد .

مقصد

(
moqsad
) ا . ع . آنكه بيمار شود و زود بميرد .

مقصد

(
moqassad
) ا . ع . مرد ميانه در فربهى و لاغرى .

مقصدة

(
maqsadat
) ا . ع . زن كلان جثه تمام خلقت شگفت آورنده و خوش‌آيند . و زن مايل بكوتاهى .

مقصدة

(
moqassadat
) ا . ع . يك قسم داغى كه بر گوش شتر نهند .

مقصدگاه

(
maqsad - g h
) ا . پ . جايى كه اراده رفتن به آن و يا ماندن در آن را مىكنند .

مقصر

(
maqsar
) و (
maqser
) ا . ع . شبانگاه و آميزش تاريكى و روشنايى شبانگاه و آخر شبانگاه . ج : مقاصر و مقاصير .

مقصر

(
maqser
) ص . ع . كمتر . و گناهكار . و ناتمام و كوتاه‌تر . و رضى فلان بمقصر مما كان يحاول اى بدون ما كان يطلب .

مقصر

(
moqser
) ص . ع . نعجة مقصر : ميش كهن‌سال . و كذلك : معز مقصر . و ماء مقصر : آبى كه شتران در حول و حوش آن چرا كنند . و آب دوردست از چراگاه . و آب سرد .

مقصر

(
moqassar
) ص . ع . كوتاهى كرده و ناتمام و سستى كردهء در كار .

مقصر

(
moqasser
) ص . ع . آنكه در كار سستى مىكند و باز مىايستد در كارى . و آنكه كوتاه مىكند موى را . ج : مقصرون . قوله تعالى :
مُحَلِّقِينَ رُؤُسَكُمْ وَ مُقَصِّرِينَ
. و نيز مقصر : گازر .

مقصر

(
moqasser
) ص . پ . مأخوذ از تازى - كوتاهىكننده و تقصيردار و گناهكار و آنكه در تكاليف خود سستى و كوتاهى مىكند .

مقصرة

(
maqsarat
) ا . ع . آميزش روشنايى و تاريكى و شبانگاه . ج : مقاصر و مقاصير .

مقصرة

(
meqsarat
) ا . ع . تختهء گازر .

مقصرة

(
moqassarat
) ص . ع . عنق مقصرة : گردنهاى شترانى كه در آنها داغ قصار باشد .

مقصرون

(
moqasseruna
) ص . ع . ج . مقصر .

مقصرين

(
moqasserin
) ا . پ . مأخوذ از تازى - مردمان تقصيركار و گناهكار و مجرم .

مقصص

(
moqassas
) ص . ع . آنكه گيسوهاى وى بريده شده باشد .

مقصع

(
moqassa '
) ص . ع . سيف مقصع : شمشير بران .

مقصل

(
meqsal
) ص . ع . سيف مقصل : شمشير بران . و لسان مقصل : زبان تيز گويا .

مقصمل

(
moqasmel
) ا . ع . شير بيشه . و شبان درشت عصا .

مقصو

(
maqsovv
) و

مقصوة

(
maqsovvat
) ص . ع . بريده گوش . يق : جمل مقصو و ناقة مقصوة .

مقصود

(
maqsud
) ص . ع . طلب شده و آهنك شده و قصد شده .

مقصود

(
maqsud
) ا . پ . مأخوذ از تازى - مراد و نيت و خواهش و كام و كركام و آرزو و ريژو هموا . و غرض و آهنك و اراده و قصد و دايا و دايه و مطلوب . و مقصود كن فكان : آن حضرت صلى اللّه عليه و آله .

مقصور

(
maqsur
) ص . پ . مأخوذ از تازى - كوتاه و مختصر شده و كاسته شده و بازداشته شده .

مقصورات

(
maqsur t
) ع . ج . مقصورة .

مقصورة

(
maqsurat
) ص . ع . ناقة مقصورة على العيال : ماده شترى كه وى را نگاه مىدارند تا شير وى را بنوشند .