تخطي إلى المحتوى الرئيسي

فرهنگ نفيسى ( فارسى ) — صفحة 3201

مساهمون:

ص٣٢٠١
چيزى كه شرم و يا رسوائى مىآورد . و ذليل و خواركننده . و اندوه آورنده . و هلاك كننده .

مخزيات

(
moxziy t
) ع . ج . مخزية .

مخزية

(
moxziyat
) ا . ع . آنكه داراى خصلت قبيح و عمل زشت باشد . ج : مخزيات .

مخستان

(
moxest n
) ا . پ . نخلستان و جاى انبوه از خرمابن .

مخسر

(
moxser
) ص . ع . كم‌كننده و زيان‌كار و زيان‌آور .

مخسر

(
moxasser
) ص . ع . آنكه سبب مىشود زيان و نقصان را و زيان مىآورد . و ظالم و ستمگر . و گمراه‌كننده . و اغوا كننده .

مخسف

(
moxsef
) ص . ع . كسى كه در سنك چاه مىكند و به آبى مىرسد كه لا ينقطع جريان دارد . و نيز مخسف : چشم كور .

مخسف

(
moxassaf
) ا . ع . شير بيشه .

مخسل

(
moxassal
) ص . ع . رجل مخسل : مرد فرومايه و رذل . و نيز مخسل : به كار ناآينده .

مخسن

(
moxsen
) ص . ع . كسى كه خوار گردد پس از ارجمندى .

مخسنوس

(
moxsenus
) ا . پ . نام يكى از دانشمندان يونان .

مخسور

(
maxsur
) ص . ع . زيان كرده شده .

مخسوع

(
maxsu '
) ص . ع . دور كرده شده .

مخسوفة

(
maxsufat
) ص . ع . بئر مخسوفة : چاه بسيار آب در زمين سنگناك كه آب آن منقطع نشود .

مخسول

(
maxsul
) و

مخسولة

(
maxsulat
) ص . ع . نابكار آينده . و رذل و مرذول و فرومايه .

مخسى

(
moxsi
) و (
moxassi
) ص . ع . كسى كه با گردكان طاق يا جفت بازى مىكند .

مخش

(
mexacc
) ا . ع . ذكر و نره . و مرد دلير در كار شب . و اسب دلير .

مخشاة

(
maxc t
) م . ع . خشى خشيا و خشاة و مخشاة ر . خشاة .

مخشخش

(
moxacxec
) ص . ع . بانك و آواز برآورندهء از تصادم بر چيزهاى صلب و خشك مانند كاغذ و جامهء نو و سلاح .

مخشع

(
moxce '
) ص . ع . فروتنى كننده و متواضع .

مخشف

(
maxcaf
) ا . ع . مكان منجمد شدن آب و جاى يخ بستن .

مخشف

(
mexcaf
) ص . ع . درآيندهء در چيزى . و خرامندهء به شب . و دلير به شب روى .

مخشف

(
mexcaf
) ا . ع . شير بيشه . و رهبر دانا .

مخشف

(
moxcef
) ص . ع . ظبية مخشف : ماده آهوى بچه‌دار .

مخشف

(
moxaccef
) ا . ص . ع . آنكه به زور مىشكند . و رهبر دانا . و گرفتار به خارش كه مانند پيران بر زمين رود .

مخشل

(
moxaccal
) ص . ع . رذل و فرومايهء دون . و رجل مخشل : مرد آراسته به زيور .

مخشم

(
moxaccam
) ص . ع . رجل مخشم : مرد مست بىخبر .

مخشم

(
moxaccem
) ص . ع . بوى تند و تيز و مست‌كننده و بر آغالاننده .

مخشن

(
moxaccen
) ص . ع . بخشم آورنده و كينه‌ور گرداننده .

مخشنة

(
maxcanat
) م . ع . خشن خشانة و مخشنة . ر . خشانة .

مخشنة

(
moxaccanat
) ا . ع . ماده شتر نكوهيدهء گشنى .

مخشوب

(
maxcub
) ص . ع . سيف مخشوب : شمشير به ساخت نخستين صيقل ناكرده و زنگ نازدوده . و طعام مخشوب : طعام با گوشت نيم‌پخت . و طعام بىگوشت . و طعام خشك بىنانخورش .

مخشوش

(
maxcuc
) ص . ع . بعير مخشوش : شترى كه در بينى وى چوب كرده باشند تا مهار بر آن كشند .

مخشول

(
maxcul
) ص . ع . رذل . و فرومايهء دون .

مخشوم

(
maxcum
) ص . ع . رجل مخشوم : مرد مست .

مخشية

(
maxciyat
) م . ع . خشى خشاة و مخشية . ر . خشاة .

مخصاب

(
mexs b
) ص . ع . بلد مخصاب : شهر فراخ سال .

مخصال

(
mexs l
) ا . ع . داس .

مخصب

(
moxseb
) ص . ع . بلد مخصب : شهر فراخ سال و بسيار غله .

مخصر

(
moxassar
) ص . ع . كشح مخصر : ميان باريك . و كذلك : خصر مخصر . و رجل مخصر : مرد باريك لاغر . و رجل مخصر البطن : مرد باريك شكم . و رجل مخصر القدمين : مردى كه اخمص وى از باريكى به زمين نرسد .

مخصرة

(
mexsarat
) ا . ع . آنچه در دست گرفته بدآن تكيه كنند مانند عصا و جز آن . و آنچه پادشاه در دست گرفته بدآن اشاره كند . و آنچه خطيب در وقت خواندن خطبه در دست گيرد . ج : مخاصر . و ذو المخصرة :