تخطي إلى المحتوى الرئيسي

فرهنگ نفيسى ( فارسى ) — صفحة 3173

مساهمون:

ص٣١٧٣

محصب

(
mohassab
) ا . ع . جاى سنگريزه انداختن در منى . و گرفتار بيمارى سرخجه .

محصب

(
mohasseb
) ص . ع . كسى كه سنگريزه پراكنده مىكند . و آنكه ريك مىاندازد در جائى و يا در چيزى .

محصبة

(
mahsabat
) ص . ع . ارض محصبة : زمين سنگريزه‌ناك .

محصد

(
mehsad
) ا . ع . داس و ابزار دروگرى .

محصد

(
mohsad
) ا . ص . ع . زراعت نادرودهء خشك شده . و حبل محصد : ريسمان محكم تافته شده . و رجل محصد الراى : مرد استوار رأى .

محصد

(
mohsed
) ص . ع . كشت آمادهء درو و بهنگام درو رسيده . و استوار كننده . و آنكه سخت مىتابد ريسمان را .

محصد

(
mahassad
) ص . ع . محكم و برقرار . و استوار رأى .

محصر

(
mohsar
) ص . ع . باز داشته شده و متعرض شده و ممنوع و مزاحم شده . و محاصره شده و احاطه شده . و قبض شده و منقبض .

محصر

(
mohser
) ص . ع . ماده شترى كه سوراخ پستان وى تنك شده باشد . و محاصره‌كننده . و بازدارنده و متعرض شونده و مزاحمت‌كننده .

محصر

(
mohassar
) ا . ع . چكمه‌بند و جاىبند بستن از كفش .

محصرة

(
mahsarat
) ا . ع . هر چيزى كه كشك و پينو را در روى آن گذاشته در آفتاب خشك كنند .

محصرة

(
mehsarat
) ا . ع . پالان خرد . و نوعى از پالان شتر .

محصرم

(
mohasram
) ص . ع . شاعر محصرم : شاعرى كه زمان جاهليت و اسلام هر دو را دريافته باشد . و زبد محصرم : مسكه‌اى كه از سختى سرما فراهم نيايد و مجتمع نگردد .

محصرم

(
mohasrem
) ا . ع . مرد سخت بخيل و كم‌خير .

محصف

(
mehsaf
) و (
mohsef
) ص . ع . فرس محصف : اسب بشتاب گذرنده . و اسبى كه باسم خود سنگريزه پرتاب مىكند . و اسبى كه در تند رفتن گامهاى خرد مىنهد . و كذلك فرس محصف .

محصف

(
mohsef
) ص . ع . كسى كه ريسمان را محكم مىتابد . و آنكه نيكو مىبافد . و آنكه كارى را از روى عقل و فراست استوار مىكند .

محصل

(
mohsel
) و (
mohassel
) ص . ع . خرمابن غوره‌كننده .

محصل

(
mohassal
) ص . ع . گرد كرده شده و حاصل شده و يافته شده و فراهم كرده شده . و محصل الكلام : نتيجهء كلام و ما حصل كلام .

محصل

(
mohassal
) و

محصلا

(
mohassalan
) پ . كلمهء مأخوذ از تازى كه در اختصار كلام استعمال مىكنند مانند فىالجمله و القصه و الغرض و حاصل كلام .

محصل

(
mohassel
) ص . ع . گردآورنده و حاصل‌كننده و جمع‌كننده . و رجل محصل : مردى كه خاك معدن را تميز مىكند در طلب زر .

محصل

(
mohassel
) ا . پ . مأخوذ از تازى - تحصيل‌كننده و گردآورنده و جمع كننده و بسيار تحصيل‌كننده . و جمع‌كنندهء ماليات و باج و خراج و مستأجر باجگزارى . و مأمورى كه مجبور مىكند كسى را بر اجراى كارى . و آنكه مشغول تحصيل علم و جز آن است . و آنكه به سختى طلب وام مىكند .

محصلانه

(
mohassel ne
) م . ف . پ . مأخوذ از تازى - بطور محصلى و اجبار و بطور مأموريت .

محصلانه

(
mohassel ne
) ا . پ . مأخوذ از تازى - قلق و خدمتانه .

محصلة

(
mohasselat
) ص . ع . امراة محصلة : زنى كه خاك معدن را تميز مىكند در طلب زر .

محصل كلام

(
mohassele - kal m
) پ . كلمهء مأخوذ از تازى كه در اختصار كلام استعمال مىكنند يعنى نتيجهء گفتگو و غرض از گفتگو و ما حصل كلام .

محصلى

(
mohasseli
) ا . پ . مأخوذ از تازى - مأموريت در اجراى كار .

محصلين

(
mohasselin
) ا . پ . مأخوذ از تازى - مردمان محصل .

محصمة

(
mehsamat
) ا . ع . چكش آهنگرى .

محصن

(
mehsan
) ا . ع . قفل . و زنبيل . و از اعلام است .

محصن

(
mohsan
) ص . ع . محفوظ و نگاهداشته شده . و رجل محصن : مرد پارسا . و نيز مرد زن گرفته و نكاح كرده .

محصن

(
mohsen
) ص . ع . نگهبان و محافظ . و پارسا و پاك‌دامن . و زن گرفته . و ماديان حصان زائيده .

محصن

(
mohassan
) ص . ع . محاط شدهء از ديوار و محصور و استوار .

محصن

(
mohassen
) ص . ع . كسى كه استوار مىكند و نگهبانى مىكند و گرداگرد چيزى ديوار مىكشد و حافظ و نگهبان . و پارسا . و آنكه زن مىگيرد و خود را پارسا نگاه مىدارد .

محصنات

(
mohsan t
) ع . ج . محصنة .
فرهنگ نفيسى ( فارسى ) — صفحة 3173 | على اكبر نفيسى ( ناظم الأطبا )