تخطي إلى المحتوى الرئيسي

فرهنگ نفيسى ( فارسى ) — صفحة 2378

مساهمون:

ص٢٣٧٨
و منه قولهم : اشجع من ليث عفرين . و جانوركى در خاك نرم بن ديوار . و جانورى مانند چلپاسه كه بر سوار پيش آمده و با دنب او را مىزند . و مردم تمام اندام و ضابط توانا و زيرك و رسا و بغايت رسانندهء هر چيزى .

عفرين

(
eferrin
) ص . ع . اسدة عفرين : شير مادهء درشت و توانا .

عفز

(
afz
) ا . ع . جوز و گردو .

عفز

(
afz
) م . ع . عفز الرجل عفزا ( از باب نصر ) : ملاعبه كرد آن مرد با اهل خود . و نيز عفز : خوابانيدن شتر را .

عفزر

(
afzar
) ا . ع . سبقت گيرندهء شتاب رو . و مرد بسيار شور و غوغاى در باطل . و نام مردى . و نام اسبى .

عفس

(
afs
) م . ع . عفسه عفسا ( از باب ضرب ) : بازداشت آن را و حبس كرد . و عفس الشيئ : خوار و حقير ساخت آن چيز را . و عفس الابل : راند آن شتران را . و عفس الاديم : بدست ماليد آن پوست را . و عفس فلانا : بسوى زمين كشيد فلان را با فشار سخت . و عفس زيدا : بپاى زد بر سرين زيد . و عفس الثوب : استعمال كرد آن جامه را روزهاى بسيار .

عفش

(
afc
) م . ع . عفشه عفشا ( از باب ضرب ) : گرد آورد آن را .

عفشال

(
efc l
) ص . ع . رجل عفشال : مرد شوخ بىباك و بىاحتياط .

عفشج

(
afcaj
) ا . ع . دراز ستبر .

عفشل

(
afcal
) ا . ع . مرد گرانجان ثقيل .

عفشليل

(
afcalil
) ا . ع . مرد سنگين گران درشت خوى . و پيره زن فروهشته گوشت . و گليم بسيار پشم . و كفتار . و كفتار نر .

عفص

(
afs
) ا . ع . مازو .

عفص

(
afs
) م . ع . عفصه عفصا ( از باب ضرب ) : بركند آن را . و عفص فلانا : غالب آمد بر فلان در كشتى و سست گردانيد آن را . و عفص يده : پيچ داد دست او را . و عفص جاريته : جماع كرد با كنيزك خود . و عفص القاروة : عفاص بست بر سر شيشه . و عفص الشيئ : دو تا كرد آن چيز را و پامال گردانيد آن را .

عفص

(
afas
) ا . ع . پيچيدگى بينى و گرفتگى آن .

عفص

(
afes
) ص . ع . تند مزه . و طعام عفص : طعام گس و داراى عفوصت .

عفضاج

(
efz j
) و عفضج (
afzaj
) ا . ع . فربه سست گوشت .

عفضج

(
afzaj
) ا . ع . سخت درشت گوشت .

عفضجة

(
afzajat
) م . ع . هو معصوب ما عفضج ( مجهولا ) : او فربه نيست .

عفط

(
aft
) م . ع . عفطت العنز عفطا و عفيطا و عفطانا ( از باب ضرب ) : تيز داد آن بز . و عفط الراعى بغنمه : خواند شبان گوسپندان را . و عفط فلان بشفته : تيز داد فلان بالبهاى خود . و عفط الضأن : بينى افشاند آن ميش . و عفط فى كلامه عفطا : درماند بسخن . و نيز عفط : راندن شبان گوسپندان را به همان روش كه عطسه دهند .

عفط

(
aft
) ا . ع . آب بينى ميش .

عفط

(
afet
) ص . ع . رجل عفط : مرد تيز دهنده .

عفطان

(
afat n
) م . ع . عفط عفطا و عفطانا : مر . عفط .

عفطة

(
aftat
) ا . ع . يك مرتبه عفط ( در همهء معانى ) .

عفطلة

(
aftalat
) م . ع . عفطل الشيئ بالشيئ عفطلة : آميخت آن چيز را بآنچيز .

عفطى

(
eftiyy
) ا . ع . درماندهء بسخن والكن .

عف عف

(
af'af
) ا . پ . بانگ و فرياد سگ .

عفعف

(
af'af
) ا . ع . بار درخت موز .

عفعفة

(
af'afat
) م . ع . عفعف عفعفة : خوردبار موز را .

عففة

(
afafat
) ع . ج . عف .

عفق

(
afq
) ا . ع . بسيار دوشيدن ماده شتر . و تندى در رفتار . و سرعت ايراد و بسيارى آن .

عفق

(
afq
) م . ع . عفق الرجل عفقا ( از باب ضرب ) : غايب گرديد آن مرد به خودى خود و سپس باز آمد . و منه قولهم : فلان لا يزال يعفق العفقة يعنى فلان هميشه خودش غيبت مىكند و سپس بر مىگردد . و عفقه بالسوط : بسيار زد آن را بتازيانه . و عفق عن الامر : بند نمود از آن كار و بازداشت از ارادهء وى . و عفق الشيئ : فراهم كرد آن چيز را . و عفقت الابل : بسيار آمد و رفت كردند هر روز شتران بر آب . و انك لتعفق : تو بسيار رجوع مىكنى . و عفق الحمار الاتان : بسيار رفت خر نر بر خر ماده و بسيار نمود ضراب را . و عفق العمل : نااستوار كرد آن كار را . و عفقت الريج الشيئ : پراكنده نمود باد آن چيز را . و عفق بالاست : تيز داد . و عفقت الابل عفقا و عفوقا : فرستاده شدند شتران در چراگاه و بر سر خود گذاشته شده و هر كجا كه خواستند رفتند . و نيز عفق : اندك خوابيده بيدار شدن . و بسيار دوشيدن ماده شتر . و شتاب روى كردن .

عفق

(
afaq
) ا . ع . آمد و شد شتران بر آبخور .

عنق

(
ofoq
) ا . ع . مگس .

عفقة

(
afqat
) ا . ع . غيبت و اختفا . و بازى مرتازيان را كه در آن خاك گرد آورند .

عفقسة

(
afqasat
) م . ع . تباه ساختن و بد كردن . و ما عنفقسه : چه چيز بد خلق