تخطي إلى المحتوى الرئيسي

فرهنگ نفيسى ( فارسى ) — صفحة 2781

مساهمون:

ص٢٧٨١

كرچه

(
kerce
) ا . پ . ليقه و پنبه و يا ابريشم خام كه در دوات گذاشته مركب تحرير و سياهى روى آن ريزند و از آن تحرير كنند .

كرچه

(
korce
) ا . پ . خانه‌اى كه فاليزبان و كشتكار از چوب و علف بر سر فاليز و كشت زار برپا كند .

كرح

(
kerh
) ا . ع . خانهء پارساى ترسايان . ج : اكراح .

كرخ

(
karx
) ا . پ . خانه و حولى و بيت و عمارت و بنا و مسكن . و نام محله‌اى در بغداد كه سابقا دهى بوده از بناهاى شاپور ذو الاكتاف .

كرخ

(
karax
) ا و ص . پ . بىحس و بىشعور و بىخبر شده و خدر و بيهوش . و عضو بىحس و فالج شده . و شخص بىحس و داراى فالج . و نام موضعى در ماوراء النهر .

كرخت

(
karaxt
) ص . پ . بىحس و خدر و بيهوش و بىخبر شده .

كرختگى

(
karxtagi
) و كرختى (
karaxti
) ا . پ . خشكى و صلابت و درشتى . و بىحسى .

كرخ زراه

(
karx - zar h
) ص . پ . پياده ضد سواره .

كرخى

(
karxi
) ص . پ . منسوب بكرخ .

كرخى

(
karaxi
) ا . پ . خشكى و صلابت و درشتى . و بىحسى .

كرد

(
kard
) پ . ح م . كردن . ا . كردار و كار و عمل و فعل . و شغل . و خدمت . و هر فعل خواه نيك و يا بد .

كرد

(
kard
) ا . ع . - مأخوذ از فارسى - گردن و بن آن .

كرد

(
kard
) م . ع . كرد الدابة كردا ( از باب نصر ) : راند آن ستور را . و كرد العدو : دور كرد دشمن را . و كرد الشيىء : بريد آن چيز را .

كرد

(
kard
) و (
kerd
) ا . پ . شاخه‌اى كه در وقت پيراستن از درخت بريده باشند .

كرد

(
kard
) و (
kord
) ا . پ . كرت و قطعه زمينى كه كنارهاى آن را بلند كرده و مرز بسته باشند و در ميان آن كشتكارى و زراعت كنند .

كرد

(
kord
) ا . پ . نام طايفه‌اى مشهور . و زمين زراعت كرده . و شالىزار و برنج‌زار . و سبزىزار و تره‌زار . و آبگير و تالاب و آب انبار . و چوپان و گوسپند چران .

كرد

(
kord
) ا . ع . نام گروهى . ج : اكراد . و زمين زراعت كرده و شيار كرده .

كردا

(
kard
) م ف . پ . ديروز و روز گذشته .

كرداح

(
kerd h
) ص . ع . شتاب دونده . ج : كراديح .

كرداد

(
kard d
) و كرداده (
kard de
) ا . پ . بناى عمارت و ديوار و مانند آن .

كردار

(
kerd r
) ا . پ . شغل و عمل و كار و فعل . و كوشش پيوستهء در كار . و هر عملى كه انسان هميشه بدان مشغول باشد . و كسب و صنعت و پيشه و اشتغال . و طرز و روش و قاعده . و اهتمام . و فعل خوب و يابد . و بدكردار : بدعمل و بدخواه .

كردار

(
kerd r
) ا . ع . هر چيز مانند بنا و اشجار . و جاى انباشته شدهء از خاكى كه از ملك خود شخص نقل كرده باشند . و منه قول الفقهاء : يجوز بيع الكردار و لا شفعة فيه .

كردانيدن

(
kard nidan
) ف م . پ . كنانيدن و كردن فرمودن . و ساختن و پرداختن . و تغيير دادن و از حالى بحالى آوردن .

كردبية

(
kordabiyat
) ا . ع . قباى كوتاه نيم آستينى كه تا ميان ران را مىپوشاند .

كردة

(
kordat
) ا . ع . يك كرد از زمين زراعت كرده .

كردح

(
kerdeh
) ا . ع . گنده پير . و مرد درشت و سخت . ج : كرادح .

كردحاء

(
kardah '
) ا . ع . نوعى از رفتار .

كردحة

(
kardahat
) ا . ع . شتاب دويدگى . و دويدگى كوتاه بالا كه گامها را نزديك بهم گذارد و بشتابد . و دويدگى خر .

كردحة

(
kardahat
) م . ع . كردحه كردحة : بر زمين افگند آن را .

كردر

(
kardar
) ا . پ . زمين پشته يشته . و زمين سخت . و زمين هموار . و دره . و درهء كوه .

كردسة

(
kardasat
) ا . ع . بند . و رفتارى كه در آن گامها را نزديك گذارند مانند بنديان . و راندن به سختى و عنف .

كردسة

(
kardasat
) م . ع . كردسه فى حبل كردسة : بست آن را با ريسمان . و كردس القائد خيله : گله گله گردانيد آن قائد اسبان خود را . و كردس ( مجهولا ) : گرد آورده شد دست و پاى آن .

كردستان

(
kordest n
) ا . پ . ولايات كردنشين .

كردك

(
kerdak
) ا . پ . لغز و معما و چيستان خواه در نظم باشد و يا در نثر .

كرد كوه

(
kard - kuh
) ا . پ . نام كوهى در مازندران .

كردگار

(
kerde - g r
) ا . پ . يكى از نامهاى خداى تعالى .

كردگار

(
kerde - g r
) و كردگاز (
kerde - g z
) ف . پ . ديده و دانسته و بطور آگاهى و عمدا و قصدا .

كردگاز

(
kerde - g z
) ا . پ . يكى از نامهاى خداى تعالى .
فرهنگ نفيسى ( فارسى ) — صفحة 2781 | على اكبر نفيسى ( ناظم الأطبا )