تخطي إلى المحتوى الرئيسي

فرهنگ نفيسى ( فارسى ) — صفحة 2692

مساهمون:

ص٢٦٩٢

قفقفان

(
qafqof ne
) ا . ع . بصيغهء تثنيه : دو زنخ شتر . و دو بال شتر مرغ .

قفقفة

(
qafqafat
) م . ع . قفقف قفقفة : لرزيد از سرما و جز آن . و جنبيد دو زنخ آن . و باهم در خورد دندانهاى آن . و قفقف النبت : خشك شد آن گياه .

قفل

(
qafl
) ا . ع . آنچه خشك گردد از درخت . و نام پشته‌اى .

قفل

(
qafl
) م . ع . قفل قفلا و قفولا . مر . قفول .

قفل

(
qofl
) ا . ع . درفش . و نشان . و كليدانه . ج : اقفال و اقفل و قفول . و نام درختى حجازى . و نام قلعه‌اى در يمن .

قفل

(
qofl
) ا . پ . - مأخوذ از تازى - كليدانه كه فلج و فلجم و بش و كلان نيز گويند . و دربند . و قفل آسمان : كفر و شرك و زندقه . و قفل رومى : كليدانه‌اى كه بر در خانه و صندوق و جز آن زنند . و كليدانهء محكم . و نام لحن پانزدهم از سى لحن باربد . و قفل سست كردن : گشاده داشتن در برسائل . و قفل فلك : قفل آسمان . و قفل وسواس : تكهء آهنى كه حلقه‌هاى چند از آهن بر آن نصب كرده‌اند . و دو ميل آهنى كه هر دو سر آن را بهم وصل كرده از آن حلقه‌ها گذرانيده‌اند و بستن و گشودن آن خالى از اشكال نيست .

قفل

(
qafal
) ا . ع . باز گردندهء از سفر . و يا ج . قافل .

قفل

(
qofol
) ا . پ . - مأخوذ از تازى - كليدانه و قفل و فلجم .

قفلة

(
qaflat
) ا . ع . پس سر و گردن . و يك بار بخشيدن . و درم با سنگ .

قفلة

(
qaflat
) و (
qafalat
) ا . ع . درخت خشك .

قفلة

(
qofalat
) ا . ع . آنكه هر چه بشنود ياد گيرد .

قفلطة

(
qaflatat
) م . ع . قفلطه من يده قفلطة : ربود از دست وى آن را .

قفل‌گر

(
qofl - gar
) ا . پ . كسى كه قفل مىسازد .

قفل‌گرى

(
qofl - gari
) ا . پ . پيشهء قفل گر و قفل سازى .

قفلوط

(
qoflut
) ا . پ . نوعى از گندنا كه كراث شامى نيز گويند .

قفن

(
qafn
) ا . ع . تازيانه و شلاق .

قفن

(
qafn
) م . ع . قفنه قفنا ( از باب نصر ) : زد آن را بعصا و يا تازيانه . و قفن فلانا : مقاتله كرد فلان را .

قفن

(
qafan
) و (
qafann
) ا . ع . پس گردن و هيره .

قفن

(
qefann
) ا . ع . مرد درشت اندام بد زبان گول و جلف .

قفند

(
qafannad
) ا . ع . سخت سر و كلان سر .

قفندد

(
qafandad
) ا . ع . مرد بزرگ الواح و بزرگ دوش . ج : قفاند و قفنددون .

قفنددون

(
qafandaduna
) ع . ج . قفندد .

قفندر

(
qafandar
) ا . ع . زشت پيكر ناخوش ديدار . و سخت سر . و خرد سر . و ستبر پا . و كوتاه بالاى گرد اندام و سپيد .

قفنزعة

(
qafanza'at
) ا . ع . زن نيك كوتاه بالا .

قفو

(
qafv
) ا . ع . سوزندگى كه وقت باران برانگيخته شود . و نام موضعى .

قفو

(
qafv
) و (
qofovv
) م . ع . قفوته قفوا و قفوا ( از باب نصر ) : پيروى كردم آن را و در پى آن رفتم . و قفوت فلانا : زدم بر پس گردن فلان . و قفوت زيدا : بز كار تباه انداختم زيد را . و بزناى صريح باز خواندم زيد را و متهم كردم او را و دشنام دادم بفحش و بدى صريح . الحديث : لاحد الا فى القفو البين . و قفا فلانا بامر : برگزيد فلان را بآنكار . و قفا الله اثره : نابود گرداند خداى نشان وى را . و نيز قفو : نواله و بخش نهادن جهة مهمان و كودك .

قفوان

(
qafv ne
) ا . ع . بصيغهء تثنيه : دو قفا و دو پس گردن و دوهيره .

قفوة

(
qefvat
) ا . ع . گناه و بد كارى . و تهمت . و به كسى چيزى را نسبت دادن خواه در وى باشد و يا نباشد . و افترا . و دشنام . و بر گزيدگى مهمان . و بزرگوارى . و فلان قفوتى : فلان برگزيدهء من است و خاص است ببخشى كه جهة وى نهاده‌ام . و ايضا : فلان قفوتى اى تهمتى ، كانه من الاضداد .

قفور

(
qofur
) ع . ج . قفر (
qafr
) .

قفور

(
qaffur
) ا . ع . شاخهء خرمابن . و غلاف شكوفهء خرما . و نام گياهى . و غلاف خرماى نورسيده .

قفورا

(
qafur
) ا . پ . گياهى دوائى و مرغ سنگخوار آن را خورد .

قفوز

(
qafuz
) ص . ع . نيك برجهنده .

قفوز

(
qofuz
) م . ع . قفز قفزا و قفازا و قفوزا . مر . قفاز (
qaf z
) .

قفوس

(
qofus
) م . ع . قفس قفسا و قفوسا . مر . قفس (
qafs
) .

قفوص

(
qafus
) و (
qofus
) ا . ع . نام شهرى كه از آن خوشبوئى مىآورند و آن را از درختى مىگيرند موسوم به لبنى قفوص .

قفوف

(
qofuf
) م . ع . قف العشب قفوفا ( از باب ضرب ) : خشك گرديد آن گياه تر . و قف الثوب : خشك شد آن جامهء شسته . و قف شعر : در و اشد موى بر تن او و برخاست از ترس و جز آن . و قف