الاليتين : مرد لاغر سرين و يا درشت و ستبر سرين و يا آنكه سرينش بر آمده و ناهموار باشد .
قعو
(
qa'v
) و (
qo'ovv
) م . ع .
قعا الفحل الناقة و عليها قعوا و قعوا ( از باب نصر ) : برجست گشن بر ماده شتر خواه گشنى كند و يا نكند . و قعا الطائر : برجست آن مرغ بر ماده .
قعواء
(
qa'v '
) ص . ع . مؤنث اقعى :
زنى كه سر بينى وى بلند و بر استخوان چسپان باشد . و زن باريك ران . و زن باريك ساق .
قعوان
(
qa'v ne
) ا . ع . بصيغهء تثنيه : دو آهنى كه چرخ در آنها مىگردد .
قعود
(
qa'ud
) ا . ع . شترى كه شبان براى حاجات خود نگاهدارد . ج : اقعدة و قعد و قعدان و قعائد . و شتر جوانى كه نخست در زير بار و بر نشست آمده باشد تا آنكه بشش سالگى در آيد . و شتر بچهء از مادر جدا شده .
قعود
(
qo'ud
) ع . ج . قاعد .
قعود
(
qo'ud
) م . ع . قعد قعودا و مقعدا ( از باب نصر ) : نشست ، و گفتهاند :
القعود ما يقابل القيام و الجلوس ما يقابل السجود و الاضطجاع و بر عكس . و قعد به : نشانيد آن را . و قعد قعودا : ايستاد ( ضد ) . و قعد الطائر : سينه بر زمين نهاد آن مرغ .
و قعدت النخلة : باردار شد آن خرمابن يك سال و سال ديگر باردار نشد . و قعد فلان بقرنه : توانا شد فلان بر حريف و همدست خود . و قعد زيد للحرب : آماده كرد زيد براى كارزار همدستان خود را . و قعدت الفسيلة : تنه گرفت آن نهال خرمابن .
و قعدت المراة عن الحيض : باز ايستاد آن زن از حيض . و قعدت عن الولد :
باز ايستاد از زه و نازا شد . و قعدت عن الزوج : مايل نشد به شوهر . و قعد فلان للامر : اهتمام كرد فلان در آن كار .
و قعد عن الامر : درنگى كرد در آن كار .
و نيز قعود : لازم گرفتن جاى . و سينه بر زمين نهادن مرد خوار . و ناكدخدا ماندن زن . و ابنة اقعدى و قومى : داه و كيز را گويند . و نيز قعد بمعنى صار آمده چنان كه گويند : حدد شفرته حتى قعدت كانها حربة اى صارت . و نيز گويند : ثوبك لا تقعد تطير به الريح اى لا تصير الريح طائرة به .
قعود
(
qo'ud
) ا . پ . - مأخوذ از تازى - حالت نشستن .
قعودة
(
qa'udat
) ا . ع . شترى كه ساربان براى حاجات خود نگاهدارد .
قعور
(
qa'ur
) ص . ع . دور تك .
قعور
(
qo'ur
) ع . ج . قعر (
qa'r
) .
قعور
(
qa''ur
) ا . ع . چاه دور تك .
قعوس
(
qa'us
) ا . ع . پير كهنسال .
قعوش
(
qa'vac
) ا . ع . مرد سبك و چست .
و شتر درشت اندام شگرف .
قعوش
(
qo'uc
) ع . ج . قعش .
قعوشة
(
qa'ucat
) م . ع . قعوشه قعوشة : بر زمين افگند آن را .
قعوص
(
qa'us
) ص . ع . شاة قعوص :
گوسپندى كه بزند دوشنده را و دوشيدن ندهد .
قعوطة
(
qa'vatat
) م . ع . قعوط البناء قعوطة : باز كرد آن بنا را بىآنكه ويران سازد .
قعولة
(
qa'valat
) ا . ع . نوعى از رفتار كه يك پاى بر پاى ديگر در رفتن پيش در آيد .
قعولة
(
qa'valat
) م . ع . قعول فلان قعولة : بر سر كوه و يا بر سر پشته نشست فلان .
قعى
(
qo'iyy
) ع . ج . قعو .
قعيب
(
qa'ib
) ا . ع . عدد بسيار . و يا عدد . و بسيارى .
قعيث
(
qa'is
) ا . ع . اندك از هر چيزى . و چيز نرم و آسان . و توجبهء بزرگ و باران بسيار .
و عطاى بسيار .
قعيد
(
qa'id
) ا . ع . ملخى كه هنوز پر راست نكرده باشد . و پدر . و منه قولهم :
قعيدك لتفعلن اى بابيك . و قعيدك الله كلمهء استعطاف است نه قسم مانند قعدك اللّه .
و قولهم : قعيدك الله لا آتيك و قعيدك لا آتيك كلمهء قسم است . و نيز قعيد : هم نشين . و حافظ ، للواحد و الجمع و المذكر و المؤنث . و آهو و يا طائرى كه از پس شخص درآيد .
و قعيد النسب يعنى قريب الاباء بسوى جد .
قعيد
(
qo'ayyed
) ا . ع . مصغر قعود .
المثل : اتخذوه قعيدا الحاجات و اين مثل را در وقتى گويند كه مرد را به خدمت كار ها و حاجات خود وادارند .
قعيدات
(
qa'id t
) ا . ع . پالانها . و زينها . و ج . قعيدة .
قعيدان
(
qa'id ne
) ا . ع . بصيغهء تثنيه :
دو نفر جليس و هم نشين . و دو ملك موكل و حافظ هر كسى . و دو فرشتهء نكير و منكر .
قعيدة
(
qa'idat
) ا . ع . قعيدة الرجل :
زن مرد . ج : قعيدات . و نيز قعيدة : چيزى شبيه بكيسهء چرمين كه بر آن مىنشينند . و جوال و خورجينى كه در آن گوشت قديد و نان خشك گذارند . و پشتهاى كه دراز نباشد . و كوه ملاصق به زمين . ج : قعائد .
قعير
(
qa'ir
) ص . ع . دور تك .
قعيرة
(
qa'irat
) ص . ع . قصعة قعيرة :
كاسهء مغاك . و امراة قعيرة : زن در شهوت .
و زنى كه شهوتش در تك فرجش باشد . و زنى كه در جماع مبالغه خواهد .
قعيس
(
qo'ays
) ا . ع . مصغر مقعنسس .
مر . مقعنسس .
قعيل
(
qa'il
) ا . ع . خرگوش نر .
قف
(
qef
) ع . كلمهء امر يعنى بايست و توقف كن .