مانند وجود مطلق كه ماهيت آن مقدارى است مشترك در افراد موجودات مثل حيوان و انسان و جز آن .
قدر
(
qedr
) ا . ع . ديگ و ظرفى كه در آن چيزى مىپزند ، مؤنث آيد و گاه مذكر .
ج : قدور و قدرات (
qedar t
) و (
qeder t
) و اقدر (
aqdor
) .
قدر
(
qodr
) ا . ع . مقدار و حكم و قضا .
و مبلغ و ارزش و اندازهء چيزى .
قدر
(
qadar
) ا . ع . قضا و تقدير . و حكم . و مبلغ و ارزش چيزى . و فرمان و حكم اندازه كردهء خداى بر بنده . و توانائى . و طاقت .
و كوتاهى گردن . ج : اقدار .
قدر
(
qadar
) م . ع . قدر قدرا ( از باب سمع ) : كوتاه گردن گرديد . و قدر قدرا و قدرا ( از باب ضرب و نصر ) .
مر . قدر (
qadr
) .
قدر
(
qadar
) ا . پ . - مأخوذ از تازى - قضا و تقدير و سرنوشت . و مقدار و اندازهء چيزى .
و اينقدر : بسيار و چندين . و اين اندازه .
و چه قدر : چه اندازه و چه مقدار و چند .
قدراء
(
qadr '
) ا . ع . گوشى كه نه كوچك باشد و نه بزرگ . و بنو قدراء :
چيزهاى سهل و آسان . و بنو القدراء :
مردمان غنى و مالدار .
قدرات
(
qedar t
) و (
qeder t
) ع .
ج . قدر (
qedr
) .
قدران
(
qedr n
) م . ع . قدر قدرا و قدرانا . مر . قدر (
qadr
) .
قدرانداز
(
qadr - and z
) ا . پ .
شخص كماندار كه تيرش خطا نرود .
قدر بخش
(
qadr - baxc
) ص . پ .
مصدر لياقت و سر افرازى و جاه و جلال . و سر چشمهء عظمت و بزرگوارى .
قدرة
(
qodrat
) ا . ع . توانائى . و ذو قدرة : توانگر و داراى توانائى .
قدرة
(
qodrat
) م . ع . قد - قدرا و قدرة . مر قدر (
qadr
) .
قدرت
(
qodrat
) ا . پ . - مأخوذ از تازى - قوت و توانائى و تنووتوش و زور .
و مجال . و اقتدار . و طاقت . و جرئت و دليرى .
و استقلال . و حكومت . و همت . و جسارت و گستاخى ، و يكى از صفات خداوند عالم جل شأنه . و جبروت . و سرنوشت و تقدير . و قدرت داشتن : توانا بودن و حكومت داشتن .
قدرة
(
qadarat
) ا . ع . شيشهء خرد . و فاصلهاى كه در ميان كاشتن دو خرمابن قرار مىدهند . و كم قدرة نخلك : چه مقدار است خرما بنان تو .
قدرت حلوا
(
qodrat - halv
) ا . پ .
من كه خداوند تبارك و تعالى بر بنى اسرائيل فرستاد .
قدرتى
(
qodrati
) ص . پ . منسوب بقدرت يعنى هر چه بدون مباشرت كسى پديد گردد .
قدرتياب
(
qodrat - y b
) ص . پ .
آنكه توانائى و قدرت مىيابد .
قدرتى رنگ
(
qodrati - rang
) ص .
پ . سپيد و چيزى كه داراى رنگ طبيعى بود .
قدر خان
(
qadar - x n
) ا . پ . لقب پادشاه چين . و خان سمرقند .
قدردان
(
qadr - d n
) ص . پ . كسى كه ارزش و بهاى چيز و يا كسى بداند و غنيمت شمرد و لياقت و سزاوارى كسى را بشناسد .
قدردانى
(
qadr - d ni
) ا . پ . دانستن لياقت و سزاوارى و تشخيص قدرت و قابليت آن را و حمايت و دستگيرى از آن .
قدر شناس
(
qadr - cen s
) ص . پ .
كسى كه واقف بر چگونگى و لياقت و ارزش كسى و يا چيزى باشد .
قدرف
(
qadraf
) ا . پ . نام شهرى .
قدرفى
(
qadrafi
) ص . پ . منسوب بقدرف .
قدرفى
(
qadrafi
) ا . پ . زرى كه در شهر قدرف رايج بوده .
قدر قدرت
(
qadar - qodrat
) ص .
پ . توانا و قادر .
قدرمايه
(
qadar - m ye
) م ف . پ .
اندك . و اندازه و مقدار .
قدرى
(
qadri
) ا . پ . نوعى از تصوف .
و آنچه از پيش مقدر شده باشد . و نام مصنفى .
قدرى
(
qadari
) ا . پ . اندكى و مقدار كمى .
و بعضى و برخى . و چندى . و بطور تقريب .
قدرى
(
qadari
) ا . پ . نام گروهى كه معتقداند به قدر و قضاى خداوند عالم در همهء عالم ضد جبرى .
قدرية
(
qadariyyat
) ا . ع . گروهى كه منكراند قضا و قدر را .
قدس
(
qods
) م . ع . قدس قدسا ( از باب نصر ) : پاك شد .
قدس
(
qods
) و (
qodos
) ا . ع . پاكى و طهر . و بهشت . و جبرئيل . و اورشليم .
و حظيرة القدس : بهشت . و روح القدس : جبرئيل . و روحى مخصوص انبيا .
قدس
(
qods
) ا . پ . - مأخوذ از تازى - پاك . و پارسا و مقدس . و قدس شريف و يا قدس مبارك و يا كعبهء قدس :
اورشليم .
قدس
(
qadas
) ا . ع . سطل و ظرف دسته دارى كه با آن آب برميدارند ( لغة حجازية ) .
و نام شهرى .
قدس
(
qodas
) و (
qodos
) ا . ع .
كاسهء خرد و يا خردترين كاسهها .
قدسى
(
qodsi
) ص . پ . مقدس و پاك و روحانى . و منسوب ببهشت و باورشليم و جبرئيل .
قدسيان
(
qodsiy n
) ا . پ . فرشتگان .
و روحانيان . و اوليا .