تخطي إلى المحتوى الرئيسي

فرهنگ نفيسى ( فارسى ) — صفحة 2618

مساهمون:

ص٢٦١٨

قبراء

(
qobr '
) ا . چكاوك . ج : قبائر .

قبراة

(
qeberr t
) ا . ع . سر نره .

قبرة

(
qobbarat
) ا . ع . واحد قبر يعنى يك چكاوك .

قبرثع

(
qabarsa '
) ا . ع . شتر كار آزموده .

قبرس

(
qebres
) ا . پ . نام جزيره‌اى در درياى مديترانهء شرقى در مدخل خليج اسكندريه و داراى 000 ، 350 نفر جمعيت و اكنون در تصرف انگليسها .

قبرس

(
qobros
) ا . ع . بهترين و نيكوترين مس . و نام جزيرهء قبرس .

قبرستان

(
qabrest n
) ا . پ . گورستان .

قبر سلامى

(
qabr - sal mi
) ا . پ . باصطلاح هنديها : احترامى كه به زمين دار مىكنند جهة اجازهء حفر قبر . و نيز پولى كه در اين باب بوى مىدهند .

قبرسى

(
qobrosiyy
) ص . ع . منسوب بجزيرهء قبرس .

قبرغه

(
qabroqe
) ا . پ . - مأخوذ از تركى - پهلو . و استخوان پهلو و دنده .

قبركن

(
qabr - kan
) ا . پ . گور كن و كسى كه حفر گور مىكند و حفار .

قبرگاه

(
qabr - g h
) ا . پ . محل قبرستان .

قبرى

(
qeberr
) ا . ع . بينى . و مرد بزرگ بينى .

قبز

(
qebz
) ا . ع . مرد كوتاه بالاى نيك زفت .

قبس

(
qabs
) م . ع . قبس منه نارا قبسا ( از باب ضرب ) : آتش گرفت از آن . و قبس العلم : استفاده كرد علم را . و قبس فلان فلانا علما : استفادهء علم كرد فلان از فلان .

قبس

(
qebs
) ا . ع . اصل و نژاد چيزى .

قبس

(
qabas
) ا . ع . شعلهء آتش و پارهء آتش .

قبس

(
qabas
) م . ع . قبس قبسا و قباسة ( از باب سمع و كرم ) : تيز گشن شد گشن .

قبس

(
qabes
) ا . ع . گشن به زودى باردار كننده .

قبشور

(
qobcur
) ا . ع . زنى كه وى را حيض نباشد .

قبص

(
qabs
) م . ع . قبصه قبصا ( از باب ضرب ) : بسر انگشتان گرفت آن را . و منه قرا الحس قوله تعالى : قبصت قبصة من اثر الرسول . و قبص فلانا : پيش از سيرى باز داشت فلان را از نوشيدن . و قبص التكة : در شلوار داخل كرد بند شلوار و كشيد آن را . و نيز قبص : برجستن گشن بر ماده . و سبك شدن اسب و جز آن . و شادمانى نمودن .

قبص

(
qabs
) و (
qebs
) ا . ع . فراهم آمد نگاه ريگ بسيار .

قبص

(
qebs
) ا . ع . عدد بسيار از مردم . و اصل و نژاد چيزى .

قبص

(
qobs
) ع . ج . اقبص و قبصاء .

قبص

(
qabas
) ا . ع . درد جگر كه از خوردن خرما ناشتا و آب به روى آن خوردن عارض گردد . و درد شكم . و بزرگ سر .

قبص

(
qabas
) م . ع . قبصت رحم الناقة قبصا ( از باب سمع ) : منضم گرديد زهدان آن ماده شتر . و قبصت الجراد على الشجر : در افتادند ملخها بر آن درخت و مجتمع گرديدند . و قبص فلان : شادمانى نمود فلان و سبك گرديد . و قبص الرجل ( مجهولا ) : شادمان شد آن مرد . و نيز قبص : بزرگ و دراز شدن سر و يا تار سر . و درد گرفتن جگر از خوردن خرما .

قبص

(
qabes
) ص . ع . شادمان و سبك . و چست و چالاك . و حبل قبص : ريسمان كوتاه غير ممتد . و نيز قبص : آنكه به درد جگر گرفتار گردد از خوردن خرما ناشتا .

قبصاء

(
qabs '
) ص . ع . مؤنث اقبص . يق : امراة قبصاء : زن بزرگ سر و دراز سر و يا گرد سر . ج : قبص (
qobs
) . و هامة قبصاء : تارك كلان و گرد و بلند برآمده .

قبصة

(
qabsat
) ا . ع . ملخ .

قبصة

(
qabesat
) و (
qobsat
) ا . ع . مقدار پرى در كف دست از گندم . و آنچه بسر انگشتان گرفته شود .

قبصة

(
qabesat
) ص . ع . زنى كه درد جگر گيرد از خوردن خرما ناشتا .

قبصى

(
qebess
) ا . ع . دويدگى تيز و تند و سخت .

قبض

(
qabz
) ا . ع . گرفتگى خلاف بسط . و صار الشيئ فى قبضك : داخل شد آن چيز در ملك تو .

قبض

(
qabz
) م . ع . قبض الله الرزق قبضا ( از باب ضرب ) : خلاف بسط : كم كرد خداوند روزى را . و قبض الله فلانا : ميرانيد فلان را خداى . و قبض الرجل ( مجهولا ) : بمرد آن مرد . و قبض الشيئ بيده : گرفت آن چيز را بدست خود . و قبض على الشيئ بيده : نگاهداشت آن چيز را بدست خود . و قبض يده عن الشيئ : دست كشيد از آن چيز و باز ايستاد از گرفتن آن . و قبض الحادى : بشتاب راند آن راننده . و قبض الطائر و غيره : بشتاب پريد آن مرغ و جز آن و تند رفت . قوله تعالى :
أَ وَ لَمْ يَرَوْا إِلَى الطَّيْرِ فَوْقَهُمْ صافَّاتٍ وَ يَقْبِضْنَ
. و قبض الرجل قبضا و قباضة : شتابى كرد آن مرد و سرعت
فرهنگ نفيسى ( فارسى ) — صفحة 2618 | على اكبر نفيسى ( ناظم الأطبا )