و يا بينى آن . و سر نرهء ستبر . ج : فراطيس .
فرطوم
(
fortum
) ا . ع . موزه . و نوك موزه .
فرطى
(
faratiyy
) و (
foratiyy
) ص .
ع . بعير فرطى : شتر سخت سركش . و كذا : رجل فرطى . و كذلك : فرطى .
فرطيسة
(
fertisat
) ا . ع . نرهء خوك . و بينى آن . و سر نرهء ستبر . ج : فراطيس . و نيز فرطيسة : كنار بينى . و هو منيع الفرطيسة اى منيع الناحية و الحوزة .
فرع
(
far '
) ا . ع . اعلا و بر سوى هر چيزى . و آنچه از اصل هر چيزى متفرع مىشود .
ج : فروع . و شريف و مهتر قوم . و موى تمام . و موى زن . و شاخ درخت . و كمانى كه از طرف شاخ درخت سازند . و يا كمانى كه از شاخ ناكفانيده سازند . و مال منفعت آماده . ج . نيز : فروغ . و جاى روان گرديدن آب بسوى شعب كوه . ج : فراع . و بر سوى گوش .
فرع
(
far '
) م . ع . فرع الجبل و فيه فرعا ( از باب فتح ) : برشد بر آن كوه .
و فرود آمد از آن كوه . و فرع البكر :
ربود دوشيزگى آن دوشيزه را . و فرع راسه بالعصا : بچوبدستى زد بر سر او .
و فرع القوم فرعا و فروعا : برتر گرديد از آن قوم ببزرگى و يا بجمال . و فرع الفرس باللجام : بلگام زد آن اسب را و عنان كشيد تا باز ايستد . و فرع بين القوم : باز داشت ميان آن گروه را و اصلاح نمود .
فرع
(
far '
) ا . پ . - مأخوذ از تازى - شاخ و شاخه . و هر چيز كه پيرو اصلى بود و از آن متفرع گردد . و اثر و نتيجه . و حاصل و محصول . و نسل و نژاد . و اولاد . و فرع خواران خاك : آدميان .
فرع
(
far '
) و (
fara '
) ا . ع . شپشهاى بزرگ .
فرع
(
far '
) و (
fara '
) ص . ع . قوس فرع : كمانى كه از شاخ نا كفانيده سازند .
و كذلك : قوس فرع .
فرع
(
for '
) ع . ج . افرع و فرعاء .
فرع
(
fara '
) ا . ع . مال منفعت آماده .
و نخستين بچهء ماده شتر و يا گوسپند كه نظر بتبرك براى خدايان خود در جاهليت مىكشتند ، و يا آنكه اذا تمت ابل واحد مأة قدم بكرا من الابل فنحره لصنمه ، و اين كار را مسلمين در اول اسلام مىكردند و سپس منسوخ گشت .
ج : فرع (
foro '
) . الحديث : لا فرع . و نيز فرع :
پوست پارهاى كه بر مشك افزايند اگر چندان وسعت نداشته باشد . و قسمت و حصه و قسم .
فرع
(
fara '
) م . ع . فرع فلان فرعا ( از باب سمع ) : تمام موى گرديد فلان ضد صلع .
فرع
(
foro '
) ع . ج . فرع (
fara '
) .
فرعاء
(
far ' '
) ص . ع . مؤنث افرع :
زن تمام موى ضد صلعاء . ج : فرع (
for '
) و فرعان .
فرعان
(
far ' n
) ا . پ . نام معمار خسرو پرويز .
فرعان
(
for ' n
) ص . ع . ج . افرع و فرعاء .
فرعان
(
for ' n
) ا . ع . از اعلام است .
فرعة
(
far'at
) ا . ع . نوك كوه و يا دامنهء كوه . و جاى بلند . ج : فراع .
فرعة
(
far'at
) ص . ع . قوس فرعة :
كمانى كه از شاخ ناكفانيده سازند . و بهترين كمانها .
فرعة
(
fara'at
) ا . ع . پوست پارهاى كه بر مشك افزايند هرگاه چندان وسعت نداشته باشد .
فرعة
(
fara'at
) ا . ع . ج . فارع .
فرعة
(
fara'at
) و (
far'at
) ا . ع . واحد فرع (
fara '
) و فرع (
far '
) يعنى يك شپش بزرگ .
فرعل
(
for'ol
) ا . ع . بچهء نر كفتار .
ج : فراعل و فراعلة . المثل : هو اغزل من فرعل ، و الا غزل من غزل للمعاشقة .
فرعلان
(
for'ol n
) ا . ع . كفتار نر .
فرعلة
(
for'olat
) ا . ع . مؤنث فرعل يعنى بچهء مادهء كفتار . ج : فراعلة .
فرعنة
(
far'anat
) ا . ع . زيركى . و هو ذو فرعنة اى دماء و فكر .
فرعون
(
fer'un
) ا . ع . تمساح كه كروكوديل و تساچه نيز گويند .
فرعون
(
fer'avn
) و (
for'un
) و (
for'avn
) ا . ع . پادشاه مصر كه معاصر با حضرت موسى بود . و نام پدر خضر و يا نام پسر آن . و لقب هر پادشاه مصر . و هر سركش ستمگار تباه كار . ج : فراعنة .
و در تورة فرعون پادشاهان مصر را گويند .
فرعونى
(
fer'avni
) و فرعونيت
(
fer'avniyyat
) ا . پ . - مأخوذ از تازى - تكبر و خود بينى و خود ستائى .
فرعى
(
far'i
) ص . پ . منسوب بفرع ضد اصلى .
فرعيات
(
far'iyy t
) ا . پ . - مأخوذ از تازى - شاخ و برگها و چيزهائى كه از اصلى متفرع گشته و پيرو آن باشند .
فرعيه
(
far'iyye
) ص . پ . منسوب و متعلق بفرع ضد اصليه .
فرغ
(
farq
) ا . پ . چوزه و جوجه .
و بچهء مرغ خانگى .
فرغ
(
farq
) ا . ع . جاى برآمدن آب از دول از ما بين دستهء آن . و خنور با دوشاب .
و فرغ الدلو المقدم و فرغ الدلو المؤخر : دو منزل است مرماه را در برج حوت و هر يك از آنها دو ستاره است و ميان آن دو ستاره باندازهء يك نيزه مسافت به نظر مىآيد . و فرغ القبة و فرغ الحفر : نام دو شهر .