فرقاع
(
ferq '
) م . ع . فرقع فرقعة و فرقاعا . مر . فرقعة .
فرقان
(
forq n
) ا . ع . فيروزى . و برهان و حجت . و بيان واضح . و صبح و سحر و سپيده دم . و كودكان . و شكافتگى دريا . و تورات .
قوله تعالى :
وَ إِذْ آتَيْنا مُوسَى الْكِتابَ وَ الْفُرْقانَ
. و آنچه بدان فرق ميان حق و باطل كنند . قوله تعالى :
وَ لَقَدْ آتَيْنا مُوسى وَ هارُونَ الْفُرْقانَ
. و يوم الفرقان : روز بدر . و نيز فرقان : قرآن مجيد ، و سئل ابو عبد اللّه عليه السلام عن القرآن و الفرقان ا هما شيئان ام شيئى واحد فقال : القرآن جملة الكتاب و الفرقان المحكم الواجب العمل به .
فرقان
(
forq n
) ا . ع . ج . فرق (
faraq
) و فرق (
farq
) .
فرقان
(
forq n
) م . ع . فرقت بين الشيئين فرقا و فرقانا ( از باب نصر - و از باب ضرب : لغة ) : جدا كردم ما بين آن دو چيز را .
و كذا : فرقت بين الحق و الباطل .
قوله تعالى :
فَافْرُقْ بَيْنَنا وَ بَيْنَ الْقَوْمِ الْفاسِقِينَ
. و فرق فيه : حكم كرد در آن . قوله تعالى :
فِيها يُفْرَقُ كُلُّ أَمْرٍ حَكِيمٍ
. و قوله :
وَ قُرْآناً فَرَقْناهُ
اى فضلناه و احكمناه ، و من شدد قال : انزلناه مفرقا فى ايام . و قوله :
وَ إِذْ فَرَقْنا بِكُمُ الْبَحْرَ
يعنى شكافتيم براى شما دريا را .
فرقانى
(
forq ni
) ص . پ . منسوب بفرقان يعنى قرآنى .
فرقب
(
forqob
) ا . ع . نام موضعى در مصر .
فرقبية
(
forqobiyyat
) ص . ع . ثياب فرقبية : جامهء كتان سپيد منسوب بفرقب .
فرقة
(
ferqat
) ا . ع . گروه مردم . و خيك نيك پر كه تا قدرى از آن خالى نكنند دوغ زدن نتوانند . ج : فرق (
feraq
) . ج ج : افراق .
ج ج ج : افاريق . و گاه فرقة را در شعر بر افارقة جمع بندند .
فرقة
(
forqat
) ا . ع . جدائى ( اسم است مفارقة را ) .
فرقة
(
fareqat
) ص . ع . ارض فرقة :
زمين پراكنده گياه .
فرقت
(
forqat
) ا . پ . - مأخوذ از تازى - جدائى و مفارقت .
فرقد
(
farqad
) ا . ع . گوساله . و گوسالهء دشتى . و ستارهاى نزديك قطب كه بدان راه شناسند .
فرقدان
(
farqad n
) و فرقدان
(
farqad ne
) ا . ع . بصيغهء تثنيه : دو ستارهء نزديك قطب كه بدانها راه شناسند .
فرقعة
(
farqa'at
) م . ع . فرقع فرقعة : سخت دويد . و فرقع فلانا :
پيچيد گردن فلان را . و فرقع الاصابع :
درهم خمايند انگشتان را تا بانگ برآورد از آنها . و فرقع فلان فرقعة و فرقاعا :
تير داد فلان و ضرطه زد .
فرقعة
(
forqo'ot
) ا . ع . كون .
فرقم
(
farqam
) ا . ع . مهرهء نره تا ختنه جاى .
فرقندان
(
farqand n
) ا . پ . يك نوع مستى مر ارمنيها را قبل از ايام پرهيز .
فرقود
(
forqud
) ا . ع . گوساله . و ستارهء فرقد كه نزديك قطب است .
فرقور
(
farqur
) ا . پ . تيهو و فرفور .
فرقه
(
ferqe
) ا . پ . - مأخوذ از تازى - طايفه و قبيله و گروه از مردم .
فرك
(
fark
) م . ع . فرك الثوب فركا ( از باب نصر ) : ماليد جامه را با دست .
و فرك السنبل و فرك القملة : كذلك .
فرك
(
fark
) و (
ferk
) ا . ع . دشمنى سخت . و دشمنى زن و شوى .
فرك
(
fark
) و (
ferk
) م . ع . فركت المراة زوجها فركا و فركا و فروكا و فركانا ( از باب سمع - و از باب نصر شاذ ) : دشمن داشت آن زن شوى خود را . و فرك الرجل زوجه : دشمن داشت آن مرد زن خود را .
فرك
(
farak
) ا . ع . سستى گوش و فروهشتگى آن .
فرك
(
farak
) م . ع . فركت الاذن فركا ( از باب سمع ) : سست و فروهشته گرديد آن گوش .
فرك
(
farek
) ص . ع . بدست ماليدهء پوست دور كرده .
فركاء
(
fark '
) ص . ع . گوش سست و فروهشته .
فركاح
(
ferk h
) ا . ع . آنكه هر دو جانب سرين وى مرتفع و دبر او برآمده باشد .
فركامخ
(
fark max
) ا . ع . شير بيشهء خرد سال و بچه .
فركامخ
(
fark mox
) ا . پ . شيرى كه به روى طعام ريزند .
فركان
(
forokk n
) ا . ع . دشمنى سخت .
و دشمنى زناشوئى .
فركان
(
forokk n
) م . ع . فرك فركا و فركا و فركانا . مر . فرك و فرك .
فركة
(
farekat
) ص . ع . گوش سست فروهشته .
فركحة
(
farkahat
) ا . ع . دورى ما بين هر دو سرين .
فركن
(
far - kan
) ا . پ . زمينى كه از صدمهء سيل كنده شده و جابجا آب در آن ايستاده باشد . و چيزى كه بواسطهء طول مدت از هم فرو ريخته و پوسيده شده باشد . و جوئى كه از نو احداث كرده و تازه آب در آن جارى كرده باشند .
فركند
(
far - kand
) ا . پ . زمينى كه سيل آن را كنده و جابجا در آن آب ايستاده باشد .
و جوى از نو احداث كرده . و جوئى كه در روى زمين كنند و از جائى به جائى آب برند .