تخطي إلى المحتوى الرئيسي

فرهنگ نفيسى ( فارسى ) — صفحة 2518

مساهمون:

ص٢٥١٨

فتوى

(
fatv
) و (
fotv
) ا . ع . حكم فرمان و مفتى . ج : فتاوى (
fat vi
) و فتاوى (
fat v
) .

فتوى

(
fataviyy
) ص . ع . مركب از قطعه‌هاى چند .

فتى

(
fat
) ا . ع . جوان . و جوانمرد و سخى . و جوانمرد نيكوخوى . ج : فتيان و فتوة و فتية و فتو و فتى (
fotiyy
)

فتى

(
fatiyy
) ا . ع . جوان سال از هر چيزى . ج : فتاء و افتاء .

فتى

(
fotayy
) ا . ع . كاسهء حريفان شوخ و بىباك .

فتى

(
fotiyy
) ع . ج . فتى (
fat
) .

فتيا

(
faty
) و (
foty
) ا . ع . حكم و فرمان مفتى و فقيه .

فتيات

(
fatay t
) ع . ج . فتاة .

فتيان

(
fety ? n
) ع . ج . فتى . و نام قبيله‌اى .

فتيان

(
fatay ne
) ا . ع . بصيغهء تثنيه : شب و روز . يق : لا افعله ما اختلف الفتيان .

فتية

(
fetyat
) ع . ج . فتى .

فتية

(
fatiyyat
) ا . ع . مؤنث فتى : جوان مادهء از هر چيزى .

فتيت

(
fatit
) ص . ع . كوفته و ريز ريز كرده . و نام ريزه .

فتيق

(
fatiq
) ص . ع . جمل فتيق : شتر كفته و شكافته از فربهى . و رجل فتيق اللسان : مرد تيز زبان . و نصل فتيق الشفرتين : پيكان دو زبانه . و الصبح الفتيق : بامداد روشن .

فتيل

(
fatil
) ا و ص . ع . حبل فتيل : ريسمان تافته . و ريسمان باريك از ليف خرمابن . و رشتهء دانهء خرما . و چرك بدن كه با انگشتان فتيله شود . و آنچه در شكاف هستهء خرما بود . قوله تعالى :
وَ لا يُظْلَمُونَ فَتِيلًا
. و قولهم : ما اغنى عنك فتيلا اى شيئا .

فتيلات

(
fatil t
) ع . ج . فتيلة .

فتيلة

(
fatilat
) ا . ع . پليتهء چراغ . ج : فتائل و فتيلات . و چرك بدن كه با انگشتان تافته شده و فتيله گردد .

فتيل سوز

(
fatil - suz
) ا . پ . شمع و فتيله سوز .

فتيله

(
fatile
) ا . پ . - مأخوذ از تازى - افروزه و پليتهء چراغ . و آنچه در حمام از چرك بدن بواسطهء ماليدن دست و يا كيسه تافته گردد . و هر نخ خام تافته شده كه در ميان جراحت و دمبل گذارند تا دهن آن بند نشود وريم از آن پالايد . و هر چيزى كه مانند پليتهء چراغ بسوزد . و هر چيز كه براى گيرائى آتش باشد مانند كبريت .

فتيله دهنج

(
fatile - dahanj
) ا . پ . موى چين . و گل‌گير چراغ .

فتيله سوز

(
fatile - suz
) ا . پ . شمع .

فتيله عنبر

(
fatile - anbar
) ا . پ . پليتهء معطر از عنبر .

فتيله مو

(
fatile - mu
) ص . پ . ژوليده . و ديوانه . و احمق و ابله .

فتين

(
fatin
) ا . ع . زمين سنگلاخ سوخته . و زمين سنگستان سياه . ج : فتن .

فتين

(
fatin
) ص . ع . ورق فتين : نقرهء سوخته .

فتين

(
fotayn
) ا . ع . از اعلام است .

فث

(
fass
) ا . ع . گياهى كه در خشك‌سال از دانهء آن نان پزند و يا آن را پزند و خورند . و درخت حنظل .

فث

(
fass
) م . ع . فث جلته فثا ( از باب نصر ) : پراكنده كرد جلت را و هر چه خرما در آن بود بدر آورد . و فث التمر : پراكنده كرد خرماها را .

فث

(
fass
) ص . ع . تمرفث : خرماى پراكنده ( وصف بالمصدر ) .

فثأ

(
fas '
) م . ع . فثاء الغضب فثأ ( از باب فتح ) : فرو نشانيد خشم را . و فثأ القدر فثأ و فثوء : فرو نشانيد جوشش ديگ را . و فثأ الشيئ : آرام كرد سردى آن چيز را بگرم كردن . و فثأ الشيئ عنه : باز داشت آن چيز را از آن . و فثأ اللبن : جوشيد شير . و كف آن بالا آمده پاره پاره شده . المثل : ان الرثيئة تفثأ الغضب يعنى ماست فرو مىنشاند خشم را ، گويند شخصى بر قومى خشم كرد و بسيار گرسنه بود بوى ماست خورانيدند سير شده خشمش فرو نشست و بخشيد آن گروه را و اين مثل را در نيكوئى و احسانهاى جزئى و كم گويند .

فثاثيد

(
fas sid
) ا . ع . ابرهاى سپيد برهم نشسته . و آسترهاى جامه .

فثافيد

(
fas fid
) ا . ع . فثائيد .

فثج

(
fasj
) م . ع . فثج الشيئ فثجا ( از باب نصر ) : كم كرد آن چيز را . و فثج الماء الحار بالبارد : كم كرد حرارت آب گرم را به آب سرد . و فثج فلانا : سنگين و گران كرد فلان را . و قولهم : بئر لا تفثج و فلان بحر لا تفثج ( مجهولا ) اى لا ينزح .

فثح

(
faseh
) ا . ع . هزار خانهء شكنبه . و مارى كلان كه بانبان ماند . ج : افثاح .

فثغ

(
fasq
) م . ع . فثغ راسه فثغا ( از باب فتح ) : شكست سر او را .

فثوء

(
fosu '
) م . ع . فثأفثأ و فثوء . مر . فثأ .

فج

(
faj
) ا . پ . - مأخوذ از تازى - راه گشاده و فراخ .

فج

(
fej
) و (
foj
) ص . پ . شتر و يا حيوان ديگرى كه لب زيرين آن فروهشته و فرو افتاده باشد .

فج

(
fajj
) ا . ع . راه گشادهء ما بين دو كوه .