تخطي إلى المحتوى الرئيسي

فرهنگ نفيسى ( فارسى ) — صفحة 2511

مساهمون:

ص٢٥١١
حلوائى . و مرد خوش طبع و پاك نفس و بسيار خنده و خنده زنان سخن گوى با ياران . و فاكهة الشتاء : آتش . و آتش افروختن در زمستان .

فاگرفتن

(
f - gereftan
) ف م . پ . دوچار شدن . و ملاقات كردن و روبرو شدن . و تعرض كردن . و در اثناى راه گرفتن . و جلوگيرى كردن .

فأل

(
fa'l
) ا . ع . شگون ضد طيرة مثل آنكه كسى بيمار باشد بوى بگويند : يا سالم و به كسى كه در طلب و جستجوى چيزى بود بگويند : يا واجد . الحديث : انه صلى اللّه عليه و آله كان يحب الفأل و يكره الطيرة . و يا در نيك و بد هر دو استعمال مىشود . ج : فؤل و افؤل . و قولهم : لا فأل عليك يعنى نيست گزندى بر تو .

فال

(
fal
) ا . ع . ( لغة فى فأل ) يعنى شگون . و نيز فال : گوشت پاره‌اى در كنار سرين . و رگى در باطن ران اسب . و نام دهى در فارس .

فال

(
fal
) ص . ع . رجل فال : مرد سست راى ضعيف العقل كه در فراست خطا كند . و كذلك : رجل فال الراى .

فال

(
f l
) ا . پ . - مأخوذ از تازى - شگون . و طالع و بخت . و پيش‌بينى و عاقبت‌گوئى . و غيب‌گوئى . و فال نيك : مروا . و علم فال : علم غيب‌گوئى و علم رمل و جز آن . و فال گرفتن : از آينده استخبار كردن . و از پيش خبر دادن و از آينده گفتن . و از غيب خبر دادن .

فال

(
f l
) ا . پ . نام دهى در فارس .

فالج

(
f lej
) ا . پ . - مأخوذ از تازى - مرد مظفر و منصور . و فقدان كامل حس و حركت ارادى و يا نقصان آن . و فقدان و يا نقصان حس و حركت عضوى از اعضا .

فالج

(
f lej
) ا . ع . شتر ستبر دو كوهانه كه از سند جهة گشنى برند . و تير فائز و تير غالب . ج : فوالج . و استرخا و چنگلوك . و فروهشتگى در نيمهء بدن . و نام شخصى از تازيان كه فالج بن خلاوة باشد . و منه قولهم : انا من ذلك الامر فالج بن خلاوة يعنى من از اين كار برى و بركنارم .

فالج‌زده

(
f lej - zade
) ص . پ . كسى كه مبتلا به مرض فالج باشد .

فالح

(
f leh
) ص . ع . بختيار و سعادتمند و كامياب .

فالرغس

(
f lerqos
) و فالرغوس (
f lerqus
) ا . پ . - مأخوذ از يونانى - مرغ لك لك .

فالزن

(
f l - zan
) ا . پ . فالگو و طالع‌بين .

فال سنگك

(
fal - sangak
) ا . پ . سنگ پاره‌هاى فالگويان .

فالعة

(
f le'at
) ا . ع . بلا و سختى . ج : فوالع .

فالق

(
f leq
) ا . ع . شكاف كوه . و خرمابن كفته شده تا شكوفه از آن برآيد . و زمين پست ميان دو پشته . و كان ذلك الفالق كذا : بود اين مكان پست ميان دو پشته اين چنين . و نيز فالق : نام موضعى .

فالق

(
f leq
) ص . ع . شكافنده . و فالق الاصباح : خالق صبح . و فالق الحب و النوى : خالق دانه و هسته و بيرون آورندهء برگ از آنها .

فالقة

(
f leqat
) ا . ع . زمين پست ميان دو پشته .

فالك

(
f lek
) ص . ع . دختر گرد پستان .

فالكباز

(
falak - b z
) ا . پ . فالگيرى كه بر سر كوچه و بازار نشيند و جهة مردم فال گيرد .

فالگو

(
f l - gu
) و (
f l - gov
) و فالگوى (
f l - guy
) و (
f l - govy
) ا . پ . كسى كه فال مىگيرد و كسى كه از غيب خبر مىدهد و از آينده خبر مىدهد و شگونيا . و آنكه طالع مىبيند .

فالگوئى

(
f l - gu'i
) و (
f l - gov'i
) ا . پ . فالگيرى و طالع بينى و رمالى و غيبگوئى .

فالود

(
f lud
) پ . ح م . فالودن . و صاف شدگى .

فالودج

(
f ludaj
) و فالودق (
f ludaq
) ا . ع . مأخوذ از پالودهء فارسى و بمعنى آن .

فالودن

(
f ludan
) ف ل و م . پ . پالودن .

فالوه

(
f lude
) ا . پ . پالوده .

فالوذ

(
f luz
) ا . ع . فولاد .

فالوذ

(
f luz
) و فالوذق (
f luzaq
) ا . ع . پالوده .

فالى

(
f li
) ص . پ . منسوب بفال .

فالى

(
f li
) افا . ع . از شير بازدارنده .

فالى

(
f liyy
) ص . ع . منسوب بقصبهء فال واقع در فارس .

فالية الافاعى

(
f liatol - af 'i
) ا . ع . اوائل شر و بدى . و قسمى از جعل خجك‌دار .

فاليز

(
f liz
) ا . پ . بستان خربزه و خربزه زار .

فالينوس

(
f linus
) ا . پ . شاهتره .

فام

(
f m
) ا . پ . وام و دين و قرض . و نام قصبه‌اى در خراسان مولد شهاب الدين .

فام

(
f m
) ص . پ . رنگ و لون . و شبه و نطير و مانند و هميشه ملحق باسم مىگردد مانند : زمرد فام و سيه فام و كحل فام و لعل فام .

فأم

(
fa'm
) م . ع . فام من الماء فأما ( از باب فتح ) : سيراب گرديد . و فام البعير : پر شد دهن آن شتر از گياه .

فأم

(
fa'am
) م . ع . فئم البعير فأما