تخطي إلى المحتوى الرئيسي

فرهنگ نفيسى ( فارسى ) — صفحة 2474

مساهمون:

ص٢٤٧٤
پر از خشم و خشمناك و خشمگين .

غضبان

(
qazb n
) ا . پ . سنگى كه در منجنيق گذاشته بجانب دشمن اندازند . و منجنيق . و غضبان فلك : خورشيد و مريخ .

غضبان

(
qazb n
) ص . پ . - مأخوذ از تازى - خشمناك .

غضبان

(
qazb n
) ص . ع . خشمناك . ج : غضاب و غضابى و غضابى و غضبى .

غضبانة

(
qazb nat
) ص . ع . مؤنث غضبان يعنى زن خشمناك .

غضبة

(
qazbat
) ا . ع . پوست بز كوهى كلانسال . و سپر مانندى از پوست شتر . و گوشت‌پاره‌اى كه بسرشت در چشم خانه يا پلك بالائين رويد . و پوستپارهء ماهى . و پوستپارهء سر . و پوستپارهء ميان دو شاخ گاو نر . و سنگلاخ درشت و سخت .

غضبة

(
qazobbat
) و (
qozobbat
) و (
qazabbat
) ص . ع . سخت خشم . و زود خشم .

غضبر

(
qozaber
) ا . ع . سخت درشت .

غضبناك

(
qazab - n k
) ص . پ . خشمناك .

غضبناكى

(
qazab - n ki
) ا . پ . خشمگينى .

غضبى

(
qazb
) ا . ع . گلهء صد شتر .

غضبى

(
qazb
) ص . ع . ج . غضبان . و مؤنث غضبان يعنى زن خشمناك .

غضة

(
qozzat
) ا . ع . ذلت و خوارى . و كمى و منقصت .

غضر

(
qazr
) م . ع . غضره الله غضرا ( از باب نصر ) : توانگر و فراخ حال ساخت آن را خداى پس از درويشى و تنگى . و غضر عنه غضرا ( از باب ضرب ) : برگشت از آن . و غضر فلانا : باز داشت فلان را و بند نمود . و غضر الشيئ : بريد آن چيز را . و غضر عليه : ميل كرد بوى . و غضر له من ماله : جدا نمود چيزى جهة وى از مال خود .

غضر

(
qazar
) م . ع . غضر بالمال غضرا ( از باب سمع ) : فراخ حال گرديد سپس تنگى .

غضر

(
qazer
) ص . ع . رجل غضر الناصية : مرد نيك‌بخت مبارك فال . و عيش غضر مضر : زندگانى خوش و خرم .

غضراء

(
qazr '
) ا . ع . زمين پاكيزهء سبز رنگ نزديك آب . و زمينى كه گل نيكو دارد . و زمينى كه تا نكنند درخت خرما نروياند . و گل سبز . يق : انبط فلان بئره فى غضراء . و خوشى زيست . يق : اباد الله غضراءهم اى اهلك اللّه طيب عيشهم .

غضرب

(
qazrab
) ص . ع . مكان غضرب : جاى بسيار آب و گياه .

غضرة

(
qazrat
) ا . ع . يك قسم گياهى .

غضرة

(
qazerat
) ص . ع . دابة غضرة الناصية : ستور فرخنده فال .

غضرم

(
qazram
) و (
qezrem
) ا . ع . جاى بسيار خاك نرم بر چفسان غليظ ستبر . و پارهء خشك كفته از گل سرخ نيكو . و جائى كه به سنگ نرم و گج ماند .

غضروف

(
qozruf
) ا . ع . كركرانك . و چرنده . و استخوان نرم . ج : غضاريف .

غضريف

(
qezrif
) ا . ع . ياسمن .

غضس

(
qazas
) ا . ع . بلغة اهل يمن : گياهى كه كرويا گويند .

غضغضة

(
qazqazat
) م . ع . كم كردن چيزى . و كم كردن آب . و كم شدن آب ( لازم و متعدى ) .

غضف

(
qazf
) م . ع . غضفت العود غضفا ( از باب ضرب ) : شكستم چوب را . و غضف الكلب : فروهشت آن سگ گوش را و سست انداخت . و غضفت الاتان : برفتار آمد آن ماده خر . و غضفت الاتان بالاست : تيز داد آن ماده خر .

غضف

(
qozf
) ا . ع . ج . غضفة .

غضف

(
qozf
) ص . ع . ج . اغضف .

غضف

(
qazaf
) ا . ع . فروهشتگى گوش . و درختى هندى شبيه بخرمابن .

غضف

(
qazaf
) م . ع . غضف غضفا ( از باب سمع ) : فروهشت گوشت را و سست كرد آن را و سست گوش گرديد . و غضف الليل : تاريك شد شب . و غضف الاسد : دو تا كرد آن شير گوش را و فروهشته گوش گرديد . و فرو هشت پلك پائين را از خشم و يا از كبر . و غضف السهم : درشت و آگنده پر گرديد آن تير . و نيز غضف : فراخ عيش گرديدن .

غضفة

(
qazafat
) ا . ع . پشته . و مرغ سنگخوار . ج : غضف .

غضفر

(
qazfar
) ا . ع . مرد درشت اندام درشت‌خوى .

غضفرة

(
qazfarat
) م . ع . غضفر غضفرة : گران گرديد .

غضن

(
qazn
) م . ع . غضنه غضنا ( از باب ضرب و نصر ) : بازداشت آن را . و يق : ما غضنك عنا اى ما عاقك عنا . و غضنت الناقة بولدها : بچهء ناتمام افگند آن ماده شتر .

غضن

(
qazn
) و (
qazan
) ا . ع . نورد جامه . و آزنگ پوست . و شكن زره . و بن گوشت . ج : غضنون . و رنج و تعب .

غضن

(
qazan
) ا . ع . غضن العين : پوستك بيرون چشم . ج : غضون .

غضنة

(
qaznat
) ا . ع . سبوسهء پوست بدن . يق للمجدور اذا البس الجدرى جلده : اصبح جلده غضنة واحدة .

غضنفر

(
qazanfar
) ا . ع . شير بيشه . و مرد درشت اندام درشت‌خوى .

غضو

(
qazv
) م . ع . غضا على
فرهنگ نفيسى ( فارسى ) — صفحة 2474 | على اكبر نفيسى ( ناظم الأطبا )