تخطي إلى المحتوى الرئيسي

فرهنگ نفيسى ( فارسى ) — صفحة 2473

مساهمون:

ص٢٤٧٣

غصنة

(
qesanat
) و غصون (
qosun
) ع . ج . غصن .

غصه

(
qosse
) ا . پ . - مأخوذ از تازى - خدوك و اندوه . و اندوه گلوگير . و اندوهى كه از ترس و يا شرم از كسى و يا از جهة ديگر در دل نگاهدارند و اظهار آن نكند . و غصه خوردن : غم و اندوه را در دل پنهان كردن و اظهار وى نكردن .

غصه‌دار

(
qosse - d r
) ص . پ . مهموم و مغموم و دم فرو بستهء از اندوه و خشم و قهر .

غصه‌ناك

(
qosse - n k
) ص . پ . غمناك و پرملال . و خشمناك .

غض

(
qazz
) ا . ع . تازه . و شكوفهء با برك . و شكوفهء نرم . و چشم سست نگاه و ناقص . و گوسالهء نوزاد . و تازه روى خندان . و جوانى . ج : غضاض .

غض

(
qazz
) م . ع . غض طرفه غضا و غضاضا و غضاضا و غضاضة ( از باب ضرب ) : فرو خوابانيد چشم خود را . و برداشت كرد مكروه را . و كذا : غض من طرفه . و غض صوته و من صوته : فرو داشت آواز خود را . و امر از آن بلغة نجد غض (
qozz
) و بلغة حجاز اغضض (
oqzoz
) مىآيد . قوله تعالى :
اغْضُضْ مِنْ صَوْتِكَ
. و غض فلان الطرف عنه غضا : متحمل مكروه شد فلان . و غض منه : كم گرديد مرتبهء او و برافتاد از پايهء خود . و غضن الغصن : شكسته شد آن شاخه و جدا نگرديد . و غضه : كم كرد آن را .

غضا

(
qaz
) ا . ع . بيشه و جنگل . نام وادى در نجد . و نام زمينى . و اهل الغضا : مردم نجد . و ذباب الغضا : بنو كعب بن مالك . و ذئب غضا : گرگ منسوب بغضاة .

غضا

(
qaz
) ا . ع . ج . غضاة .

غضاب

(
qez b
) ص . ع . ج . غضبان .

غضاب

(
qez b
) م . ع . غضب غضابا ( از باب سمع ) : چيچك زده شد . و كذا : غضب ( مجهولا ) .

غضاب

(
qez b
) و (
qoz b
) ا . ع . خاشاك چشم . و آبله و چيچك . و نام بيمارى ديگرى .

غضابر

(
qoz ber
) ا . ع . سخت درشت .

غضابى

(
qaz b
) و (
qozab
) ع . ج . غضبان .

غضابى

(
qoz biyy
) ص . ع . تيره و مكدر در معاشرت و محالفت .

غضاة

(
qaz t
) ا . ع . درخت تاغ . ج : غضا .

غضار

(
qaz r
) ا . ع . گل پاكيزهء خوشبوى برچسپان و سبز . و سفال سبز . و سفال پاره‌اى كه جهة دفع چشم زخم با خود دارند .

غضارب

(
qoz reb
) ص . ع . مكان غضارب : جاى بسيار آب و گياه .

غضارة

(
qaz rat
) ا . ع . گل خوشبوى سبز بر چفسان نيكو . و نعمت و فراخى و ارزانى و خوشى زندگانى و گشادگى . و مرغ سنگخوار ماده .

غضارة

(
qaz rat
) م . ع . غضر غضارة ( از باب كرم ) : نيكو حال و توانگر گرديد .

غضاريف

(
qaz rif
) ع . ج . غضروف .

غضاض

(
qaz z
) و (
qoz z
) ا . ع . بينى و آنچه بدان پيوسته باشد از روى . و ما بين بينى و بن موى و پيشانى و پيشين سر . و آنچه نزديك آن است از روى و كرانهء سر بينى . و ما بين اسفل و اعلاى سر بينى .

غضاض

(
qez z
) ع . ج . غض .

غضاض

(
qaz z
) و (
qez ? z
) و غضاضة (
qaz zat
) م . ع . غض غضا و غضاضا و غضاضا و غضاضة . مر . غض .

غضاضة

(
qaz zat
) ا . ع . خوارى . و نقصان . و ذلت . و كمى و منقصت . يق : ليس عليك فى هذا الامر غضاضة اى ذلة و منقصة .

غضاضة

(
qaz zat
) م . ع . غض فلان غضوضة و غضاضة ( از باب سمع و از باب فتح - لغة قليلة ) : تازه روى گرديد فلان .

غضافر

(
qoz fer
) ا . ع . شير بيشه .

غضان

(
qaz n
) و (
qoz n
) ا . پ . طعام پس مانده .

غضان

(
qez n
) ا . ع . سقط و بچهء ناتمام افگنى ماده شتر .

غضايا

(
qaz y
) ع . ج . غضية .

غضاية

(
qaz yat
) ا . ع . گله‌اى از شتران برگزيده .

غضب

(
qazb
) ا . ع . گاو نر . و شير بيشه . و سنگلاخ . و سخت سرخ .

غضب

(
qazb
) ص . ع . خشمناك . و احمر غضب : سرخ سخت سرخ .

غضب

(
qazab
) م . ع . غضب عليه و له غضبا و مغضبة ( از باب سمع ) : خشم گرفت بر او درصورتىكه غضب كرده شده زنده باشد و اگر مرده باشد گويند غضب به . و غضب فلان : چيچك در آورد فلان . و كذا غضب فلان ( مجهولا ) . و غضبت عينه : خاشاك افتاد در چشم او . و كذا : غضبت عينه ( مجهولا ) .

غضب

(
qazab
) ا . ع . خشمگينى .

غضب

(
qazab
) ا . پ . - مأخوذ از تازى - خشم و قهر و خشمگينى . و آشفتگى . و كين . و عقاب .

غضب

(
qazeb
) ص . ع . خشمناك .

غضب

(
qozobb
) ص . ع . سخت خشم و زود خشم .

غضبا

(
qazaban
) م ف . پ . - مأخوذ از تازى - در حالت خشم و قهر .

غضب‌آلود

(
qazab - lud
) ص . پ .