ريگستان و زمينى كه در آن سنگ نباشد . ج :
طايات .
طائر
(
t er
) ا . ع . پرنده و مرغ . ج :
طير . و ج ج : طيور و اطيار . و كردار .
و دماغ و مغز سر . و آنچه بدان فال گيرند نيك باشد يابد . و بهره و روزى . و كار و عمل مرد كه مقلد آنست . و خشم . و قوله تعالى :
أَلْزَمْناهُ طائِرَهُ فِي عُنُقِهِ
اى عمله .
قولهم : ( هو ساكن الطائر ) يعنى او با تمكين است . و طار طائره : خشم نمود .
طائر
(
t yer
) ا فا . ع . پرنده و پرواز كننده و هر چيز كه پرواز كند .
طاير
(
t yer
) ا . پ . - مأخوذ از تازى - هر چه پرواز كند و طيران نمايد . و طاير سدره و يا طاير سدرهنشين : جبرئيل . و طاير قدسى : فرشته و ملك .
طائش
(
t ec
) ص . ع . سبك و خفيف .
ج : طاشة .
طائط
(
t et
) ص . ع . طويل و دراز .
و گشن تيز شهوت و با بانگ . و مرد سخت خصومت . ج : طاطة و اطواط .
طائع
(
t e '
) ا فا . ع . فرمانبردار . و خواهان . ج : طوع . و منه : جاء طائعا بلا اكراه . و الطائع لله : لقب ابو بكر عبد الكريم بن مطيع بيست و چهارمين خليفه از تبار عباس كه پس از هيفده سال و چند ماه خلافت در سال 381 هجرى بسعى بهاء الدولهء ديلمى از خلافت خلع گرديد .
طائف
(
t ef
) ا و ص . ع . گردنده . و كسى كه گرد جائى گردد و طواف كند . و ديوارى كه جائى را احاطه كند . و گزمه و پاسبان شب و شبگرد . و خانهء كمان كه ما بين سئة و ابهر بود و يا قبضهء نزديك استخوان دست . و گاو نر كه نزديك خرمن باشد . و سنگ از كوه بيرون جسته . و خادمى كه به نرمى و عنايت خدمت كند . و نام شهرى در عربستان .
و نيز طائف : خيال در خواب آينده . و وسوسه .
و خشم .
طايف
(
t yef
) ا . پ . نام ناحيهاى در ملك حجاز نزديك مكهء معظمه .
طائفة
(
t efat
) ا . ع . پاره و گروه از هر چيزى . و ناحيه و جانب چيزى . و جماعت از مردم . و گاه اطلاق شود بر يك نفر و يا دو نفر . ج : طوائف .
طائفتان
(
t efat ne
) ا . ع . بصيغهء تثنيه :
گروه يهود و نصارا .
طايفه
(
t yefe
) ا . پ . - مأخوذ از تازى - گروه و قبيله و هنگ و قوم . و اقوام . و فرقه .
و خانواده و خاندان . و فرج و فرقهء از سپاهيان .
و سلسله . و خدم و حشم .
طائق
(
t eq
) ا . ع . سنگ بيرون آمدهء از كوه و يا از چاه . و فاصلهء ما بين هر دو چوب كشتى .
طائل
(
t el
) ا و ص . ع . دراز . و فزونى و توانائى . و توانگرى . و دستگاه . و فراخى .
و لا طائل فى هذا الامر : نيست فايدهاى در اين كار . و ما هو بطائل يعنى بىخير و سخت فرومايه و ناكس است . و هو غير طائل : او ناكس و فرومايه است . و لم يحل منه بطائل : حاصل نشد از او فايدهاى . و ضربته بسيف غير طائل :
زدم او را بشمشير غير برندهء بيكارهاى .
طائلة
(
t elat
) ا . ع . فزونى . و توانائى .
و توانگرى و فراخى . و دستگاه . و دشمنى و كينه . و بينهم طائلة يعنى ميان ايشان دشمنى و عداوت و كينه است .
طائن
(
t en
) ص . ع . زناكار . ج :
طناة .
طائى
(
t 'iyy
) ص . ع . منسوب بقبيلهء طى .
طب
(
tabb
) ا و ص . ع . رانا و نيك ماهر در كار خود . و طبيب . و فلان طب بكذا يعنى فلان داناست به آن . و فحل طب : گشن ماهر و داناى مر طريقهء ضراب را . و نيز طب :
شترى كه پاى ننهد تا جاى را نبيند . و رفق و ملاطفت . و فسوس . و جادوئى . المثل :
من احب طب يعنى هر كس دوست دارد كارى را بايد آهستگى و نرمى نمايد و شتاب زدگى نكند .
طب
(
tebb
) ا . ع . ميل و خواهش . و جادوئى . و دهر و روزگار . و عادت . و اراده . و شان و حالت و چگونگى . و ما ذاك بطبى : نيست اين عادت و شان من و روزگار من . و نيز طب : مداوا و معالجه و اسم من طبه طبا اذا داواه و عالجه . المثل : قرب طب ( و يروى طبا ) : گويند مردى از تازيان زنى را خواستگار شده و او را بزنى گرفت و چون بخانهء وى او را آوردند و خواست با او كند آنچه را كه مردان با زنان مىكنند به آن زن گفت :
دوشيزهاى تو يا مرد ديده ؟ آن زن گفت : قرب طب او طبا يعنى بيازما كه نزديك است بدانى آنچه را كه پرسش مىكنى فصارت مثلا .
طب
(
tebb
) و (
tabb
) و (
tobb
) ا . ع .
پزشكى . و داروى اندام . و داروى نفس .
المثل : ان كنت ذا طب فطب لعينيك او ذا طب فطب او ذا طب فطب يعنى اگر پزشكى چشمهاى خود را دارو كن .
طب
(
tabb
) و (
tebb
) و (
tobb
) م . ع .
طب طبا و طبا و طبا ( از باب ضرب و نصر ) : دارو كرد و جادوئى نمود . و طببت السقاء : درز مشك را بدوال دوختم .
و طب الرجل ( مجهولا ) : جادو كرده شد آن مرد .
طب
(
teb
) و (
tebb
) ا . پ . - مأخوذ از تازى - دانش پزشكى .
طباب
(
tab b
) ا . ع . طباب السماء :