طاغوت
(
t qut
) ا . ع . بت . و كاهن . و شيطان . و ديو . و هر باطل و هر چه بدى را سزد و شايد . و هر چه جز خداى كه او را پرستند .
و سركش از اهل كتاب . و جادو و جادوگر .
و لات و عزى . و مذكر و مؤنث هر دو آيد و گاه بطور مفرد استعمال شود . قوله تعالى :
يُرِيدُونَ أَنْ يَتَحاكَمُوا إِلَى الطَّاغُوتِ وَ قَدْ أُمِرُوا أَنْ يَكْفُرُوا بِهِ .
و گاه بطور جمع : قوله تعالى :
أَوْلِياؤُهُمُ الطَّاغُوتُ يُخْرِجُونَهُمْ مِنَ النُّورِ إِلَى الظُّلُماتِ .
ج : طواغيت و طواغى .
طاغى
(
t qi
) ص . ع . از حد درگذرنده و نافرمان . و ستمگار .
طاغى
(
t qi
) ا و ص . پ . - مأخوذ از تازى - طغيانكننده . و كسى كه از حد طاعت و ادب درگذشته باشد . و سركش و گستاخ و ياغى و ستمگر و ظالم . و پادشاهان رومية الصغرى و قسطنطنيه .
طاغية
(
t qiyat
) ا و ص . ع . سخت ستمگر .
و احمق متكبر . و صاعقه . و پادشاه روم .
و پادشاه ظالم . و بت . و آواز سخت در عذاب . قوله تعالى :
فَأُهْلِكُوا بِالطَّاغِيَةِ
اى الصيحة المفرطة فى العذاب و قيل : المراد بالطاغية الذنوب .
طاف
(
t f
) ص . ع . رجل طاف :
مرد بسيار طواف .
طاف
(
taf
) ا . ع . اخذ بطاف رقبته :
گرفت پوست گردن او را .
طافة
(
t ffat
) ا . ع . ما بين كوه و دشت .
و طافة البستان : نواحى بستان و گردا گرد آن .
طافح
(
t feh
) ص . ع . سكران طافح :
مست پر از شراب كه از خود خبر ندارد .
طافح
(
t feh
) ص . پ . - مأخوذ از تازى - آنكه در خوردن شراب افراط كرده باشد . و مست طافح : سياه مست .
طافحة
(
t fehat
) ص . ع . يابس . و ركبة طافحة : زانوئى كه صاحبش نتواند وى را تا كند .
طافلة
(
t felat
) ا . ع . نفع و فايده و سود . و نيكوئى .
طافى
(
t fi
) ص . ع . به روى آب برآينده .
ج : طوافى . و السمك الطافى : ماهى مردهاى كه به روى آب افتاده باشد .
طافى
(
t fi
) ا . ع . نام اسبى .
طافية
(
t fiyat
) ص . ع . مؤنث طافى .
ج : طوافى .
طاق
(
t q
) ا . پ . هر سقف خميده و خم دار . و محراب . و گنبد . و هر بناى خميده . و هر چيز خميده . و تيزى ايوان و عمارت .
و پل رودخانه . و بازشده و گشوده . و وسيع .
و غرفه و دريچه . و شاهنشين . و نام يك قسم درختى . و نوعى از جامه و فرجى . و جبهء پنبهدار . و طيلسان و ردا . و تك و فرد ضد جفت . و اعداد فرد . و يگانه و منفرد بىجفت و بىمانند . و يك تا و يك لاى از هر چيز چند تا . و چين و تاولا . و نوعى از صدا و آواز . و باصطلاح كشاورزان : يك قسمت از چندين قسمت آب قنات و يا رود . و دو طاق يعنى دولا . و سه طاق : سهلا . و طاق ابرو : خميدگى ابرو . و طاق ازرق :
فلك و آسمان . و طاق بازيچه رنگ :
نيز آسمان . و طاق برنهادن : فراموش كردن . و حذف كردن . و ترك دادن چيزى .
و طاق خضرا : فلك و آسمان . و طاق شكر : بورهء قطاب و سنبوسهء شكرى .
و طاق طارم و طاق فيروزه و و طاق فيروزه رنگ و طاق كحلى و طاق لاجوردى : فلك و آسمان .
و طاق مقرنس : آسمان و صفحهء سليمان پيغمبر .
و طاق نصرت : خوازه . و طاق نيلوفرى و طاق نيم خانه و طاق نيم خايه :
نيز آسمان . و طاق و ترنب و طاق و طرم : كر و فر و خودنمائى و طمطراق . و قصر زمرد طاق : فلك و آسمان . و نه طاق : نه فلك . و طاق شدن : تاشدن . و مضاعف شدن و دوچندان شدن .
طاق
(
t q
) ا . ع . - مأخوذ از فارسى - آنچه خميده باشد از بناها . ج : طاقات و طيقان .
و نوعى از جامه . و چادر و پارچهاى سبز كه بر دور گردن بندند . و سنگ بزرگ بيرون آمده از كوه . و سنگ بزرگ بيرون آمدهء از چاه . و فاصلهء ما بين هر دو چوب كشتى . و يق : طاق نعل :
يك لاى از كفش . و كف كفش .
طاقات
(
t q t
) ع . ج . طاق .
طاقبندى
(
t q - bandi
) ا . پ .
ساختن طاق . و تصوير طاقى كه براى زينت و آرايش به روى ديوار نقش مىكنند .
طاقة
(
t qat
) ا . ع . توانائى و قدرت بر چيزى . و وسع . و يك تاه از رسن . و يك دسته موى . و طاقة ريحان : يك دسته ريحان .
طاقت
(
t qat
) ا . پ . - مأخوذ از تازى - توانائى و قوت و قدرت . و لياقت . و تحمل و تاب و صبر و شكيبائى و بردبارى . و آرام و سكون .
و آسايش . و ترتيب و انتظام .
طاقتآزمائى
(
t qat - zm i
) ا . پ .
آزمايش طاقت و توانائى .
طاقتور
(
t qat - var
) ص . پ . توانا .
و زوردار و با قوت .
طاقجفت
(
t q - joft
) ا . پ . بازى تك يا جفت .
طاقچه
(
t q - ce
) ا . پ . مصغر طاق . و غرفهء كوچك .