تخطي إلى المحتوى الرئيسي

فرهنگ نفيسى ( فارسى ) — صفحة 2223

مساهمون:

ص٢٢٢٣

طاقدانه

(
t q - d ne
) ا . پ . درختى كه ميوهء آن مانند گيلاس است .

طاقديس

(
t q - dis
) ا . پ . يعنى طاق مانند ايوان پادشاهان . و تيزى پيش عمارت . و تخت خسرو پرويز . و صفهء سليمان پيغمبر .

طاق‌نمائى

(
t q - nam i
) ا . پ . طاق بندى .

طاقه

(
t qe
) ا . پ . - مأخوذ از تازى - يك تار از ريسمان . و يك عدد از جامهء ابريشمين و پشمين و جز آن . و يك شاخه از ريحان . و تاب و طاقت و تحمل . و توانائى .

طاقى

(
t qi
) ا . پ . نوعى از كلاه بلند تاجدار و يا نوعى از كلاه . و كف بول در شاشدان . و رسوب بول بيماران . و ابرو . و اسب چشم سفيد .

طاقيه

(
t qiye
) ا . پ . بندى كه در زير پوشاك سر به روى گيسوان بندند . و غرفه . و طرهء عمارت .

طاقيه‌دوز

(
t qiye - duz
) ا . پ . آنكه پوشاك سر را مىدوزد . و فريب دهنده و گول زننده .

طال

(
t la
) ع . كلمهء فعل كه در دعا گويند يعنى دراز باد . و طال بقاه : زندگانى وى دراز باد .

طالب

(
t leb
) ص . ع . جوينده . و خواهنده . ج : طلاب و طلب و طلبة و طلب و طالبون . و منه : طلبة العلم .

طالب

(
t leb
) ا . ع . از اعلام است . و ابو طالب : كنيهء عبد مناف بن عبد المطلب عم آن حضرت صلى اللّه عليه و آله و پدر حضرت امير المؤمنين على عليه السلام .

طالب

(
t leb
) ا . پ . - مأخوذ از تازى - طلب‌كننده و خواهان و خواهنده . و شايق . و جوينده و تفتيش‌كننده و تفحص‌كننده . و درخواست‌كننده و آرزوكننده . و مبرم . و سائل و گدا . و مفتش و مستفسر . و پيرو . و محصل و تحصيل‌كننده . و راغب و مشتاق و مايل . ج : طالبان . و طالب علم : شاگرد و كسى كه تحصيل دانش و معرفت مىكند . و ابو طالب : نام عموى آن حضرت صلى اللّه عليه و آله كه پدر حضرت على عليه السلام است .

طالبات

(
t leb t
) ع . ج . طالبة .

طالبان

(
t leb n
) پ . ج . طالب . و طالبان فضيلت گستر : مردمان عالم و فاضل .

طالبة

(
t lebat
) ص . ع . مؤنث طالب . ج : طالبات و طوالب .

طالبون

(
t lebuna
) ع . ج . طالب .

طالة

(
t lat
) ا . ع . ماده خر .

طالح

(
t leh
) ص . ع . ناقة طالح : ماده شتر مانده . ج : طلح . و نيز ضد صالح يعنى بدكار . الحديث : لو لا الصالحون لهلك الطالحون : اگر نبودند نيك كرداران هر آينه هلاك مىشدند بدكرداران .

طالح

(
t leh
) ا . پ . - مأخوذ از تازى - بدعمل و بدكردار و بدكار ضد صالح .

طالحة

(
t lehat
) ص . ع . مؤنث طالح يعنى زن بدكار و بدعمل .

طالع

(
t le '
) ص . ع . برآينده و ظاهر شونده . ج : طلع و طوالع .

طالع

(
t le '
) ا . ع . تيرى كه پس نشانه افتد . و ماه نو . و صبح كاذب .

طالع

(
t le '
) ا . پ . - مأخوذ از تازى - بخت و نشمن . و نصيب و قسمت و سرنوشت و تاخيره و تقدير . و هر ستاره‌اى كه در افق شرقى نمودار گردد . و باصطلاح نجوم : برجى كه هنگام ولادت و يا وقت سؤال چيزى از افق شرقى نمودار مىگردد . و خوش طالع : نيك بخت . و بدطالع : بدبخت . و طالع مسعود : بخت نيك .

طالعات

(
t le t
) ص . ع . ج . طالعة .

طالع‌آزمائى

(
t le ' - zm i
) ا . پ . امتحان بخت و سرنوشت .

طالعة

(
t le'at
) ص . ع . مؤنث طالع . ج : طلع و طالعات و طوالع .

طالع‌شناس

(
t le ' - cen s
) ا . پ . منجم . و فالگو .

طالع‌مند

(
t le ' - mand
) ص . پ . نيكبخت .

طالع‌ور

(
t le ' - var
) ص . پ . نيكبخت و متمول و با ثروت .

طالق

(
t leq
) ص . ع . زن طلاق داده شده و رها شدهء از قيد نكاح . ج : طلق . و ماده شتر بىمهار بر سر خود گذاشته و يا متوجه به طرف آب . و ماده شترى كه پس از يك شبا روز آن را دوشند . و نعجة طالق : ميش بر سر خود گذاشته .

طالقان

(
t leq n
) ا . پ . نام بلوكى از توابع قزوين ما بين كلاردشت و قزوين . و نام شهرى در خراسان در ما بين بلخ و مرو .

طالقة

(
t leqat
) ص . ع . زن طلاق داده شده و وارستهء از قيد نكاح . و ماده شتر بر سر خود گذاشته شده . و ماده شترى كه ساربان جهة خود گذارد و آن را ندوشد مگر براى خود . ج : طوالق . و ليلة طالقة : شبى كه نه گرم باشد و نه سرد . ج : ليال طوالق .

طالقون

(
t lequn
) ا . پ . طاليقون . مر . طاليقون .

طالم

(
t lem
) ا . ع . نان‌پز . ج : طلمة .

طال ما

(
t la - m
) ع . كلمهء فعل يعنى ديرى است .

طالوت

(
t lut
) و

طالوط

(
t lut
) ا . ع . نام پادشاهى كه خداى تعالى داود را وارث ملكش گردانيد .
فرهنگ نفيسى ( فارسى ) — صفحة 2223 | على اكبر نفيسى ( ناظم الأطبا )