تخطي إلى المحتوى الرئيسي

فرهنگ نفيسى ( فارسى ) — صفحة 2182

مساهمون:

ص٢١٨٢

صيح

(
sayh
) ا . ع . نام كوشكى در يمن مر يكى از ملوك حمير را . و قولهم : غضب من غير صيح و لا نفر يعنى در خشم شد بخشم ميانه نه كم و نه بسيار . و لقيته قبل كل صيح و نفر : ملاقات كردم آن را پيش از طلوع فجر .

صيح

(
sayh
) م . ع . صاح صيحا و صياحا و صياحا . مر . صياح و صياح .

صيحان

(
sayah n
) م . ع . صاح صيحا و صياحا و صياحا و صيحانا . مر . صياح و صياح . و صاحت النخلة صيحانا ( نيز از باب ضرب ) : باليد خرما بن و دراز شد . و صاح العنقود : بانتها رسيد باليدگى آن خوشه و برآمد از غلاف خود و دراز شد با نازكى . و صاح به ندا داد به آن . و صيح بهم ( مجهولا ) : ترسيدند و بيمناك شدند . و صيح فيهم ( ايضا مجهولا ) : هلاك گشتند .

صيحانى

(
sayh niyy
) ا . ع . نوعى از خرماى مدينهء طيبه .

صيحة

(
sayhat
) ا . ع . فرياد بلند و عذاب .

صيحة

(
sayhat
) م . ع . صاح صيحة و صياحا و صياحا . مر . صياح و صياح .

صيحه

(
sayhe
) ا . پ . - مأخوذ از تازى - فرياد و فغان . و فريادى كه دفعة از شخص برآيد . و نعره و غريو . و غرش . و رعد .

صيخاد

(
sayx d
) ص . ع . صخرة صيخاد : سنگ بسيار سخت . ج : صياخيد .

صيخد

(
sayxad
) ا . ع . چشمهء آفتاب .

صيخدون

(
sayxadun
) ا . ع . سختى و صلابت .

صيخود

(
sayxud
) ص . ع . يوم صيخود : روز نيك گرم . و صخرة صيخود : سنگ نيك سخت تابان . ج : صياخيد .

صيد

(
sayd
) ا . ع . شكار . و دام . و آنچه بدان شكار كنند . و هر چيز محكم و استوار كه در ملك احدى نباشد . ج : صيود . و نام كوهى بلند در يمن . و منه المثل : هو نقيل صيد . و نيز صيد : قسمى از رفتار .

صيد

(
sayd
) م . ع . صاده صيدا ( از باب ضرب و فتح ) : شكار كرد آن را . و صدت فلانا : شكار كردم براى فلان . و كج گردن ساختم فلان را .

صيد

(
sayd
) ا . پ . - مأخوذ از تازى - شكار و نخجير و فسرد و فسرده . و صيد سمك كردن : گرفتن ماهى با دام و جز آن . و صيد شدن : شكار شدن . و گرفته شدن . و بكمند و دام در آمدن و گرفتار شدن .

صيد

(
sid
) و (
sayad
) ا . ع . بيمارى مر شتران را كه بدان بينى آنها آب راند و از اين جهت سر را بلند دارند . مر . صياد .

صيد

(
sayad
) م . ع . صيد صيدا ( از باب سمع ) : كج گردن شد . و صاده صيدا : شكار كرد ( لغة فى صاده صيدا (
saydan
) . و نيز صيد : سر بلند داشتن از كبر .

صيداء

(
sayd '
) ا . ع . زمين درشت سنگلاخ . و سنگهاى بزرگى كه از آنها ديگ سازند . و نام زنى كه ذو الرمة بدان تشبيب كرده . و نيز صيداء : لغتى است در صدءاء كه نام چاه و يا چشمه‌اى است كه از آن آبى شيرين‌تر و گواراتر در عربستان نيست . و نيز صيداء : نام شهرى بساحل شام و داراى 9000 نفر جمعيت . و بنو الصيداء : بطنى از اسد .

صيداح

(
sayd h
) ا . ع . كسى كه بسيار بانگ كند .

صيدان

(
sayd n
) ا . ع . ديگهاى سنگين . و سنگ سيم . و زر و سيم .

صيدانة

(
sayd nat
) ا . ع . غول . و زن بدخوى . و زن بسيارگوى . و نيز صيدانة : واحد صيدان يعنى يك ديگ سنگين .

صيدانداز

(
sayd - and z
) ص . پ شكارى و نخجيرگير .

صيدانى

(
sayd niyy
) ص . ع . منسوب به شهر صيداء .

صيدح

(
saydah
) ا . ع . مرد سخت بانگ . و اسب سخت آواز . و نام ماده شتر ذو الرمة .

صيدق

(
saydaq
) ا . ع . امين و امانت‌دار و معتمد عليه . و پادشاه . و نام ستارهء سها .

صيدگاه

(
sayd - g h
) ا . پ . شكارگاه و نخجيرگاه .

صيدگر

(
sayd - gar
) ا . پ . شكارچى و صياد . و ماهىگير .

صيدلان

(
saydal n
) ا . ع . نام شهرى و يا موضعى .

صيدلان

(
saydal niyy
) ص . ع . منسوب بصيدلان . ج : صيادلة . و نيز آنكه صيدلة كه قسمى است از بوى خوش مىفروشد .

صيدلة

(
saydalat
) ا . ع . قسمى از بوى خوش .

صيدن

(
saydan
) ا . ع . كفتار . و روباه . و جانوركى كه در زير زمين خانه سازد و آن را پنهان كند . و پادشاه . و چادر درشت بافت .

صيد نانى

(
saydan niyy
) ا . ع . پيله‌ور و دست‌فروش و خرده‌فروش . و صيدن يعنى جانوركى كه در زير زمين خانه سازد و آن را پنهان كند .

صيدنة

(
saydanat
) ا . ع . علم دارو شناسى . و نام كتابى از ابو ريحان .

صير

(
sayr
) م . ع . صار الامر اليه