و هر چيز كه تازه پديد شود و از جائى خارج گردد و ظهور نمايد . و صدور يافتن :
ظاهر شدن و پديد آمدن . و در آمدن .
صدوع
(
sodu '
) م . ع . صدع اليه صدوعا ( از باب فتح ) : ميل كرد بسوى آن . مر . صدع .
صدوع
(
sodu '
) ا . ع . ج . صدع .
صدوف
(
saduf
) ا و ص . ع . گنده بوى دهن . و زنى كه روى آرد و بازگرداند . و از اعلام زنانست و در اين صورت بدون الف و لام آيد .
صدوف
(
soduf
) م . ع . صدف صدفا و صدوفا . مر . صدف .
صدوق
(
saduq
) ص . ع . دوست . و كسى كه راست مىگويد . ج : صدق و صدق .
صدوق
(
saduq
) ا . ع . مرغى كه قطا نيز گويند و آن را بدانجهت صدوق گويند كه بطور اعتماد شخص را هدايت بر آب مىكند .
صدوق
(
saduq
) ا . ع . لقب محمد بن على بن الحسين بن بابويه القمى از علماى بزرگ شيعه در مائهء چهارم هجرى و قبر آن در رى اكنون مزار عامه است .
صد هزار
(
sad - haz r
) ص . توصيفى عددى . پ . صد دفعه هزار .
صدى
(
sad
) ا . ع . مرد لطيف تن . و تن آدمى بعد از مرگ . و جاى شنيدن سخن از سر . و دماغ و مغز سر . و بوم نر . و ملخ سياه كه شب بانگ كند . و بزعم تازيان در ايام جاهليت مرغى كه از سر كشته برآيد پس از آنكه پوسيده گردد . و انتظار و نگرانى خاطر بسوى آن . و كسى كه دانا و عالم باشد بمصالح شتران . و آواز كوه و سراى و چاه و جز آن و صدا . و نوعى از ماهى سياه دراز . ج :
اصداء . و عطش و تشنگى . و يق : انه لصدى ابل يعنى او عالم است بشتران و بمصالح آنها . و صم صداه و اصم الله صداه يعنى هلاك گرداند او را خداى .
صدى
(
sad
) م . ع . صدى صدى ( از باب سمع ) : تشنه گرديد .
صدى
(
sadi
) ص . ع . رجل صد :
مرد تشنه .
صدئ
(
sadi '
) ص . ع . فلان صاغر صدئ يعنى فلان را ننگ و ناكسى لازم است .
و نيز صدئ : زنگ زده شده .
صديا
(
sady
) ص . ع . مؤنث صديان .
صديان
(
sady n
) ص . ع . تشنه .
صديد
(
sadid
) ا . ع . ناله و فرياد . و زرداب . و ريم . و خوى و عرق . و آب گرم دفزك . و خون بريم آميخته .
صديد
(
sadid
) م . ع . صد صديدا ( از باب ضرب و نصر ) : بانگ و فرياد كرد .
صدير
(
sodayr
) ا . ع . هر پوشاكى كه سينه را بپوشاند .
صديرة
(
sadirat
) ا . ع . اعلاى وادى و پيشگاه آن . ج : صدائر .
صديع
(
sadi '
) ا . ع . نيمهء از هر چيز شكافته شدهء به دو نيم . و هر نيمهء از جامه و يا چيز ديگر دو پاره شده . و گلهء شتر . و رمهء گوسفند . و پيوند نو در خانهء كهنه . و بامداد .
ج : صدع . و شير دوشيدهء نهاده شده كه پوست تنكى به روى آن بسته شده باشد . و بز كوهى جوان .
و مرد ميانه خلقت . و جامهاى كه زير زره پوشند .
صديغ
(
sadiq
) ص . ع . مرد ناتوان و ضعيف . و ولد صديغ : بچهء هفت روزه .
صديق
(
sadiq
) ص . ع . دوست . و راست ( واحد و جمع و مذكر و مؤنث در وى يكسان است و گاه مؤنث آن بتا نيز آيد ) . ج : اصدقاء و صدقاء و صدقان و اصادق . و يا ج ج : اصادق .
صديق
(
sadiq
) ص . پ . - مأخوذ از تازى - دوست و يار و رفيق . و درست و راست و صادق و عادل و راستگوى . و صديق وفادار : يار مهربان باوفا .
صديق
(
seddiq
) ا و ص . ع . مرد بسيار صدق و دائم الصدق و آنكه قول خود را بفعل خود راست گرداند . و لقب حضرت يوسف . و لقب ابو بكر بن ابى قحافه خليفهء اول رضى اللّه عنه .
صديق
(
soddayq
) ص . ع . مصغر صديق .
صديقة
(
sadiqat
) ص . ع . امراة صديقة : زن دوست و راست .
صديقة
(
seddiqat
) ص . ع . لقب حضرت فاطمهء زهرا سلام اللّه عليها .
صديقى
(
sodayqiyy
) ص . ع . هو صديقى : او حاضرترين دوستان من است .
صد يك
(
sad - yak
) ا . پ . يك جزء از صد جزء چيزى .
صديئة
(
sadi'at
) ص . ع . يدى صديئة من الحديد : دست من بوى زنگ آهن گرفته است .
صذوم
(
sazum
) ا . ع . نام شهرى بمحص ( لغة فى سذوم ) .
صر
(
sarr
) ا . ع . دول فروهشته شدهء سسترخى كه بر آن دسته بندند تا برابر گردد .
صر
(
sarr
) م . ع . صرصرا و صريرا ( از باب ضرب ) : بانگ كرد و فرياد سخت برآورد . و صر صماخه صريرا : بانگ زد گوش او از تشنگى . و صر الباب :
بانگ كرد آن در . و كذلك القلم . و صر الجندب : بانگ كرد آن جندب . و صر الدراهم صرا : در هميان كرد آن درمها را . و صر النبات ( مجهولا ) : سرما زده