بر كيمخت شتر پس پالان پوشند . و پيراهنچهاى كه در زير زره پوشند . و زره كوتاهى كه در زير زره بزرگ پوشند . ج . اشلة . و ميان وادى . و جاى جارى شدن آب وادى و آب بينى . و خطهاى دراز از گوشت در پشت .
و نام شهرى . و از اعلام است .
شليلة
(
calilat
) ا . ع . كلافهء از نخ ( لغة عراقية ) .
شليم
(
calim
) ا . پ . نام داروئى كه شلمك نيز گويند .
شم
(
cam
) ا . پ . خوف و ترس و بيم .
و فرار و گريز و هزيمت . و دم و ذنب و دنبال . و فريب و مكر و حيله و نيرنگ و دغا .
و دورى . و مسافت . و خانهء زير زمينى . و كاروانسرا و خانهاى كه در آن از مسافرين پذيرائى مىكنند . و جاى باش ستور . و ناخن .
و نام پهلوانى .
شم
(
cam
) ص . پ . شميده و ترسيده و هراسيده . و آشفته و سرگشته و پريشان و حيران و هميشه بطور تركيب استعمال مىشود .
شم
(
com
) ص . پ . شوم و بد يمن و منحوس .
شم
(
com
) ا . پ . چاروق و پاى افزارى كه زير آن از چرم و بالاى آن از ريسمان بود .
شم
(
camm
) ا . ع . يكى از حواس پنجگانه كه عمل درك بوها از آن صادر مىشود .
شم
(
camm
) م . ع . شم شما و شميما و شميمى ( از باب سمع و نصر ) : بوئيد .
يق : شممته اشمه و شممته اشمه :
بوئيدم آن را . و شم شما : تكبر كرد . و شم ( مجهولا ) : آزموده شد .
شم
(
comm
) ع . ج . اشم و شماء .
شما
(
cam
) ا و ص . پ . برهنه و عريان .
و قرصى از داروهاى خوشبو كه جهة خوشبو كردن منزل در روى آتش انداخته بخور دهند و شمامه .
شما
(
com
) پ . كلمهء اشاره كه به اشخاص حاضر خطاب مىكنند .
شما
(
cam
) ا . ع . شمع . و موم .
شماء
(
camm '
) ص . ع . مونث اشم زن بلند بينى . ج : شم .
شمات
(
cam t
) م . ع . شمت به شماتا و شماتة ( از باب سمع ) : شاد شد بغم دشمن .
شمات
(
cem t
) ا . ع . زيانكاران . يق :
رجع القوم شماتا اى خائبين .
شماتة
(
cam tat
) م . ع . شمت شماتا و شماتة . مر . شمات .
شماتت
(
cam tat
) ا . پ . - مأخوذ از تازى - شادى در مكروهى و خرابى و غم كسى .
و سرزنش . و غوغا و شور و فرياد و گير و دار و هنگامه .
شماج
(
cam j
) ا . ع . اندك و حقير از هر چيزى . و نان جوين . و آنچه از انگور و جز آن وقت خوردن براندازند . و ما ذقت شماجا : نچشيدم چيزى را .
شماخ
(
cam x
) ا . پ . شاماخ و پستان بند زنان يعنى پارچهاى كه پستانهاى خود را بدان بندند .
شماخ
(
cam x
) و (
camm x
) ا . پ .
نام پهلوانى ايرانى . و نام شاعرى تازى .
شماخى
(
cam xi
) ا . پ . نام شهر حاكم نشين شيروان .
شماذ
(
cem z
) م . ع . شمذت الناقة شمذا و شماذا و شموذا ( از باب نصر ) :
آبستن گرديد آن ماده شتر و دم خود را دروا داشت . و شمذ ازاره : برداشت ازار خود را . و شمذت النخلة : گشن يافت آن خرمابن . و شمذت المراة فرجها :
پر كرد آن زن فرج خود را بپارهء ركوى تا زهدان وى بيرون نيفتد .
شمار
(
cam r
) ا . ع . رازيانه ( لغت مصرى است ) .
شمار
(
cem r
) ا . پ . درختى كوتاه و چوب آن بسيار سخت كه كارگران از آن دستهء افزار و دست افزار سازند . و رازيانه .
شمار
(
com r
) ا . پ . حساب . و عدد . و تعداد و شمردگى و محاسبه و شماره .
و اندازه و حد . و عدد برابر . و عددى كه معادل ده ميليون باشد . و گروه و جماعت و عدهء بسيار و جماعت كثير . و شبه و نظير و مثل و مانند . و محبت و دوستى و مهربانى .
و زخم كارى كه اميد زيستن در آن نباشد . و در سمار فلان : يعنى در عداد فلان و مانند فلان . و بىشمار : بىحد و اندازه و بىحساب . و روز شمار : روز حساب كه روز قيامت باشد .
شمار
(
com r
) ص . پ . شمارنده و تعدادكننده . و بسيار و متعدد و هميشه بطور تركيب استعمال مىشود مانند : انجم شمار يعنى شمارندهء ستارگان . و لشكر مورشار :
لشكر بسيار مانند مور .
شمارا
(
com - r
) پ . يعنى بشما .
و از براى شما .
شمار افراز
(
com r - afr z
) ا . پ .
سبحه و تسبيح .
شمارق
(
cam req
) ص . ع . ثوب شمارق : جامهء پاره پاره .
شماركار
(
com r - k r
) ا . پ . آخرين محكمهء قضاوت .
شمارگاه
(
com r - g h
) ا . پ . دفتر خانه . و آخرين محكمهء قضاوت .
شمارگير
(
com r - gir
) ا . پ . حساب