تخطي إلى المحتوى الرئيسي

فرهنگ نفيسى ( فارسى ) — صفحة 2041

مساهمون:

ص٢٠٤١
على شصاصاء : در شتاب و روا روى ملاقات كردم او را بحاجت سختى كه ترك آن را نشايد ملاقات كردم او را .

شصائب

(
cas eb
) ع . ج . شصيبة .

شصائص

(
cas es
) ع . ج . شصوص .

شصب

(
casb
) م . ع . شصب الشاة شصبا ( از باب نصر ) : كند پوست گوسپند و اورود كرد آن را جهة بريان كردن . و شصب الشيى شصبا و شصوبا : خشك شد آن چيز . و شصب عيشه : سخت شد زندگانى او . و شصب الناقة على الفحل : بسيار شد گشنى آن ماده شتر و باردار نگرديد .

شصب

(
cesb
) ا . ع . سختى . و قحط . و بهره و نصيب . ج : اشصاب .

شصب

(
casab
) م . ع . شصب الامر شصبا ( از باب سمع ) : سخت شد آن كار . و شصب الشيئ : خشك شد آن چيز .

شصب

(
caseb
) ص . ع . چيز خشك . و چيز سخت .

شصب

(
cosob
) ا . ع . گوسپند پوست باز كرده و مسلوخ .

شصت

(
cast
) ص . توصيفى عددى . پ . شست و شش دفعه ده .

شصت

(
cast
) ا . پ . قلاب ماهيگيرى .

شصتم

(
castom
) و

شصتمين

(
castomin
) ص . توصيفى عددى . پ . چيزى كه در مرتبهء شصت واقع شده باشد .

شصت‌يك

(
cast - yak
) ا . پ . يك قسمت از شصت قسمت چيزى .

شصر

(
casr
) م . ع . شصر الثوب شصرا ( از باب نصر ) : دورادور دوخت آن جامه را و بخيه‌هاى گشاد زد در آن . و شصر الثور : سرون زد آن گاو . و شصر فلانا : نيزه زد مر فلان را . و شصر اليه : برجست بسوى او . و شصرت جسمه الشوكة : خليد خار در بدن او . و شصر الناقة ( از باب ضرب و نصر ) : اى زندها يعنى دوخت كنارهاى فرج ماده شتر را بميله هاى خرد وقتى كه زهدان آن پس از ولادت بيرون آمده باشد . و قد شصر الناقة : چوب شصار در سوراخ بينى آن ماده شتر درآورد .

شصر

(
cesr
) ا . ع . چوبى كه بدان فرج ماده شتر را تنگ كنند .

شصر

(
casar
) ا . ع . بره آهو وقتى كه توانا گردد و حركت كند . و بره آهوى يك‌ماهه . و بره اهوئى كه سرون زند . و بره آهوئى كه در گردنش رسن نينداخته باشند . و بره آهوئى كه توانا گردد و حركت نكند . ج : اشصار . و مرغى كوچكتر از گنجشك . و مىگويند اول ولد الظبية طلاثم خشف فاذا طلع قرناه شادن فاذا قوى و تحرك فهو شصرثم جذع ثم ثنى و لا يزال ثنيا حتى يموت لا يزيد عليه .

شصرة

(
casarat
) ا . ع . مادهء شصر .

شصص

(
cosos
) ص . ع . گوسپندى كه از شير باز ايستد و ديگر شير ندهد ، يستوى فيه الواحد و الجمع يق : شاة شصص و شاء شصص . و نيز شصص : ج . شصوص .

شصلب

(
caslab
) ا . ع . سخت قوى و توانا .

شصو

(
casv
) و (
cosovv
) ا . ع . شدت و سختى .

شصو

(
cosovv
) م . ع . شصا بصره شصوا ( از باب نصر ) : باز ماند چشم او . و شصا السحاب : بلند شد ابر . و شصت القربة : پر گرديد آن مشك از آب پس بلند گرديد قوائم آن .

شصوب

(
cosub
) م . ع . شصب شصبا و شصوبا . مر . شصب .

شصور

(
cosur
) م . ع . شصر بصره عند الموت شصورا ( از باب ضرب ) : باز ماند چشم او هنگام مرگ و برگرديد .

شصوص

(
casus
) ص . ع . ماده شتر كم شير . ج : شصص و شصائص و شصاص . و سنة شصوص : سال قحط كم گياه .

شصوص

(
cosus
) ا . ع . ج . شص و شص .

شصوص

(
cosus
) م . ع . شص شصاصا و شصوصا . مر . شصاص .

شصى

(
cosiyy
) م . ع . شصى الميت شصيا ( از باب سمع و نصر ) : باد كرد آن مرده پس بلند شد هر دو دست و پاى آن .

شصيب

(
casib
) ا . ع . بهره . و مرد غريب .

شصيبة

(
casibat
) ا . ع . سختى . و سختى زندگانى . و بلا . و قحط . و تك چاه . ج : شصاثب . يق : دفع الله شصائب الامور اى شدائدها .

شصير

(
casir
) ا . ع . خليدگى خار .

شط

(
cat
) و (
catt
) ا . پ . - مأخوذ از تازى - رودخانه و جوى بزرگ . و دجله .

شط

(
catt
) ا . ع . كرانهء رود و جوى . ج : شطوط و شطان . و كرانهء كوهان و يا نصف آن . ج : شطوط .

شط

(
catt
) م . ع . شط شطا و شطوطا و شطة ( از باب ضرب ) : دور شد . و شط فلانا : دشوارى كرد بر فلان و ستم نمود و ظلم كرد بر آن . مر . شطط .

شطء

(
cat '
) ا . ع . كشت . و خوشهء كشت و يا برگ آن . و كنار وادى . و كرانهء نهر . و شاخهء جوان و نهال . و بچهء خرما بن . و جنگ . ج : شطوء . و آنچه گرداگرد بيخ درخت از شاخه و جز آن برآيد . ج : اشطاء

شطء

(
cat '
) م . ع . شط الزرع و النخل و الشجر شطاء و شطوء ( از باب فتح ) : برگ و يا خوشه برآورد آن كشت