تخطي إلى المحتوى الرئيسي

فرهنگ نفيسى ( فارسى ) — صفحة 1907

مساهمون:

ص١٩٠٧
پاكيزه‌خو و خوش‌نفس . و فرومايه و حقير ( از اضداد است ) . و غورهء خرماى سبز از درخت افتاده .

سفيف

(
safif
) ا . ع . تنگ پالان شتر . و نام گياهى . و نام شيطان .

سفيف

(
safif
) م . ع . سف الطائر سفيفا ( از باب نصر ) : پست پريد آن مرغ بر روى زمين و رفت . و سف البعير : خورد آن شتر گياه خشك را .

سفيفة

(
safifat
) ا . ع . بورياى از برگ خرما بافته . و هر چيز كه از برگ خرما بافند .

سفيق

(
safiq
) ص . ع . ثوب سفيق : جامهء سخت بافته . و رجل سفيق الوجه : مرد شوخ روى بىشرم .

سفيقة

(
safiqat
) ا . ع . چوب نازك و پهن دراز كه بر روى بوريا پيچند . و فليته مانندى باريك و دراز از زر و سيم و جز آن .

سفيك

(
safik
) ص . ع . خون ريخته .

سفين

(
safin
) ع . ج . سفينة .

سفينة

(
safinat
) ا . ع . كشتى بدان‌جهت كه روى آب را مىخراشد ج : سفائن و سفون و سفن و سفين . و نام مولاى آن حضرت صلى اللّه عليه و آله و يا مولاى ام المومنين ام سلمه رضى اللّه عنها .

سفينه

(
safine
) ا . پ . - مأخوذ از تازى - كشتى .

سفيه

(
safih
) ص . ع . نادان و كسى كه قدر مال را نداند و مسرف تباهكار . ج : سفهاء و سفاه . و ثوب سفيه : جامهء سست بافت . و زمام سفيه : مهار ناراست و مضطرب .

سفيه

(
safih
) ص . پ . - مأخوذ از تازى - نادان و ابله و كم عقل . و تبه‌كار . و سفيه روزگار : نادان در بخت و طالع خود .

سفيهات

(
safih t
) ع . ج . سفيهة .

سفيهة

(
safihat
) ص . ع . مؤنث سفيه زن نادان . و زنى كه قدر مال نداند و مسرف و تباهكار . ج : سفيهات و سفائه و سفه و سفاء . و ناقة سفيهة الزمام : ماده شتر ناراست مهار .

سفيهى

(
safihi
) ا . پ . - مأخوذ از تازى - نادانى و سفاهت . و تباهكارى .

سق

(
saqq
) م . ع . سق الطائر سقا ( از باب نصر ) : سرگين انداخت مرغ .

سقا

(
saqq
) ا . پ . - مأخوذ از تازى - آبكش . و فروشندهء آب . و ساقى و آب دهنده . و سقاى كربلا : حضرت ابو الفضل عباس بن على بن ابي طالب . و سقاى نيل : ابر . و مرغ سقا : يك نوع مرغ آبى از جنس راحى الرجل مانند قاز كه مرى آن به شكل كيسه‌اى متسع شده و در اين كيسه غذا را براى خود و براى بچه‌هايش ذخيره مىكند .

سقاء

(
seq '
) ا . ع . مشك شير . و مشك آب . ج : اسقية و اسقيات و اساقى .

سقاء

(
saqq '
) ا . ع . آب دهنده . ج : سقاؤن .

سقاءة

(
saqq at
) ا . ع . مؤنث سقاء زن آب دهنده .

سقاب

(
seq b
) ا . ع . پنبهء خون آلود كه زن مصيبت زده بر سر گذارد و يك طرف آن را از روى بند بيرون كند تا ببينند و بدانند كه مصيبت زده است . و نيز سقاب : ج . سقب .

سقاة

(
soq t
) ع . ج . ساقى .

سقار

(
saqq r
) ا . ع . كافر . و كسى كه غير مستحق لعنت را بسيار لعنت كند . و دروغگو . ج : سقارون .

سقارون

(
saqq runa
) ع . ج . سقار .

سقاط

(
saq t
) ا . ع . شمشيرى كه در پس ضريبة افتد يعنى مقطوع را بريده به زمين يا پس مقطوع رسد .

سقاط

(
seq t
) ا . ع . بال مرغ . و خطاى در نبشتن و در سخن و در حساب . و آنچه بردارند از خرما و جز آن و از جائى بجاى ديگر برند . و غورهء خرماى از درخت افتاده . و لغزش در قول و فعل . و ج . سقطة .

سقاط

(
seq t
) م . ع . ساقط الشيئ مساقطة و سقاطا : افگند و يا پى هم افگند آن چيز را . و ساقط الفرس العدو سقاطا : سست دويد آن اسب . و نيز سقاط و مساقطة : سخن گفتن يكى و خاموش بودن ديگرى . و نوبت سخن از يكى به ديگرى افتادن كه يكى سخن گويد و ديگرى ساكت ماند و چون وى ساكت شود سكوت‌كننده در سخن آيد . يق : ساقط فلان فلانا الحديث اذا سقط من كل على الاخر .

سقاط

(
soq t
) ا و ص . ع . آنچه برافتد از چيزى . و قوم سقاط : لئيم النفس و لئيم الحسب از مردم .

سقاط

(
saqq t
) ا . ع . متاع نبهره فروش و كالاى پست فروش . الحديث : كان لا يمر بسقاط و لا على صاحب بيعة الاسلم عليه . و شمشير گذاره برنده كه پيش از مقطوع بر زمين رسد .

سقاط

(
soqq t
) ع . ج . ساقط .

سقاطة

(
soq tat
) ا . ع . آنچه برافتد از چيزى .

سقاقلوس

(
saq qolus
) ا . پ . - مأخوذ از يونانى - موت عضو و بطلان حس .

سقاع

(
seq '
) ا . ع . خرقه‌اى كه در زير معجز افگنند تا معجز ريمناك نشود . و روى بند . و چيزى كه بينى ماده شتر را بدان استوار كنند .
فرهنگ نفيسى ( فارسى ) — صفحة 1907 | على اكبر نفيسى ( ناظم الأطبا )