تخطي إلى المحتوى الرئيسي

فرهنگ نفيسى ( فارسى ) — صفحة 1606

مساهمون:

ص١٦٠٦
با معرفت . و عالم ربانى كه علم او اكتسابى نباشد .

راتيان

(
r tiy n
) و

راتيانج

(
r tiy nej
) و

راتيانه

(
r tiy ne
) ا . پ . صمغ درخت صنوبر .

راتين

(
r tin
) ا . ع . نوعى از سقز .

راتينج

(
r tinaj
) ا . پ . راتيانج .

راثع

(
r se '
) ص . ع . مرد حريص و طامع و داراى آز . ج : راثعون .

راثعات

(
r se t
) ع . ج . راثعة .

راثعة

(
r seat
) ص . ع . مونث راثع زن حريص و طامع و داراى آز . ج : راثعات و رواثع .

راثعون

(
r seuna
) ع . ج . راثع .

راجبة

(
r jebat
) ا . ع . پيوند بيخ انگشت . و شكم مفصل انگشت . و استخوان انگشت . و پيوند استخوان انگشت . و پشت استخوان انگشت . و ما بين پيوندهاى انگشتان و استخوان سر انگشت . و پيوند نزديك سر انگشت . و مخرج آواز خر . ج : رواجب .

راجح

(
r jeh
) ص . ع . چربيده و با فزونى . و غالب آمده . و پلهء ترازوى مايل شده . و امراة راجح : زن بزرگ‌سرين . ج : رجح و رجح و رجح (
rojjah
) .

راجز

(
r jez
) ص . ع . ارجوزه خوان .

راجس

(
r jes
) ص . ع . كسى كه مرجاس در چاه اندازد . و سحاب راجس : ابر غرنده .

راجع

(
r je '
) ص . ع . برگشت كننده . ج : راجعون . و زنى كه شوهرش بميرد و بخانهء پدر و مادر باز گردد و اما المطلقة فهى المردودة . و مرغ كه از گلهء خود باز گردد . و ماده شتر و ماده خر كه دم بردارد و كميز بطورى اندازد كه آبستن نمايد و چنان نباشد . ج : رواجع .

راجع

(
r je '
) ص . پ . - مأخوذ از تازى - برگشت كننده و واپس آينده و باز آينده . و باصطلاح نجوم كوكب راجع : سياره‌اى كه حركت وى بر خلاف توالى بروج به نظر مىآيد . و نيز راجع : منسوب و متعلق و داير چنان كه گويند اين كار راجع بشماست .

راجعة

(
r jeat
) ا . ع . پارگين . و ناقهء دويم كه از بهاى ناقهء اول مثل آن خريده باشند . و حوض و بركه‌اى كه در آن آب راكد شود .

راجعون

(
r jeuna
) ع . ج . راجع .

راجف

(
r jef
) ا . ع . تب لرزه .

راجفة

(
r jefat
) ا . ع . نفخهء اولين صور اسرافيل و نفخهء دو يمين را راذقه گويند .

راجل

(
r jel
) ا و ص . ع . پياده ضد سوار . ج : رجال و رجالة و رجال و رجل و رجلان و رجلة و اراجيل . و ناقة راجل : ماده شتر بىپستان بند با بچهء خود .

راجلة

(
r jelat
) ا . ع تكه‌اى كه چوپان بران متاع خود را بار كند .

راجم

(
r jem
) ص . ع . فاحش . و ناپاك . و سنگ‌انداز .

راجن

(
r jen
) ص . ع . خو كرده و الفت گرفتهء به جائى . و رام و خانگى و دست پرورد .

راجه

(
r je
) ا . پ . لقب كسى كه در هند حكومت داشته باشد .

راجى

(
r ji
) ا و ص . ع . اميدوار . و سؤال كننده . و شفيع . و مريد و تابع .

راح

(
r h
) ا . پ . نوائى از موسيقى كه راح بقا نيز گويند . و راح روح : نام پرده‌اى از پرده‌هاى باربد .

راح

(
r h
) ا و ص . ع . مى . و شادمانى . و رحمت . و ج . راحة . و يوم راح : روز باد سخت .

راح

(
r h
) م . ع . راح رواحا و رؤوحا و راحا و رياحة . مر . رواح .

راحات

(
r h t
) ع . ج . راحة .

راحة

(
r hat
) ا . ع . پنجه . ج : راح و راحات . و زمين هموار پست رويانندهء گياه . و زن با شوى . و گشادگى سراى . و نورد جامه . و شادمانى و آسايش و سرور كه بحصول يقين حادت شود . و نام چند موضع . و موضعى ببلاد خزاعة و آن را روزى است مر تازيان را . و تركته على انقى من الراحة يعنى بىچيز گذاشتم او را . راحة الكلب : گياهى . و بيت الراحة : پاى خانه . و ذو الراحة لقب شمشير مختار بن ابى عبيد .

راحة

(
r hat
) م . ع . راح المعروف راحة ( از باب سمع ) : شادمانى و سبكى گرفت از احسان كردن ، و راحت يده لكذا : سبك دست شد . الحديث : من راح فى الساعة الثانية : يعنى چست و سبك شد بسوى آن . و راح الفرس : جدا نگاهداشته شد آن اسب مانند فحل . و راح الشجر : برگ بياورد آن درخت . و راح منك معروفا : رسيد از تو احسان را .

راحت

(
r hat
) ا . پ . - مأخوذ از تازى - آسودگى و آسايش و استراحت . و فراغت و آرامش و رستى . و عيش و شادمانى . و كف دست .

راحت آزار

(
r hat - zar
) ص . پ . آنكه بر هم مىزند آسايش ديگرى و در رنج و آزار مىاندازد وى را .

راحت افزا

(
r hat - afz
) ص . پ . افزون‌كنندهء آسايش و خاطرنواز .

راحت‌تر

(
r hat - tar
) ص . پ . آسوده تر . و فرحبخش‌تر .

راحت‌طلب

(
r hat - talab
) ص پ . جويندهء آسودگى و فراغت و بيكارى . و بيمار و تنبل .