تخطي إلى المحتوى الرئيسي

فرهنگ نفيسى ( فارسى ) — صفحة 1853

مساهمون:

ص١٨٥٣

سجيح

(
sajih
) ا . ع . نرم و آسان .

سجيحة

(
sajihat
) ا . ع . اندازه . و طبيعت و سرشت و خو .

سجيدن

(
sajidan
) ف ل . پ . سخت سرما شدن .

سجير

(
sajir
) ا . ع . يار و دوست خالص . ج : سجراء .

سجيس

(
sajis
) ص . ع . آب برگشته رنگ و مكدر . و قولهم : لا آتيك سجيس الليالى و الايام يعنى نيايم تو را هرگز . و كذا سجيس الاوجس و سجيس - الاوجس و سجيس عجيس و سجيس عجيس .

سجيف

(
sajif
) ا . پ . زه كمان و شيارى كه در بالاى آن قرار دهند تاثير را در وقت انداختن بدان تكيه دهند .

سجيل

(
sajil
) ا . ع . بهره و نصيب .

سجيل

(
sajil
) ص . ع . سخت و دشوار . و دلو سجيل : دول بزرگ . و ضرع سجيل : پستان دراز فروهشتهء فراخ پوست .

سجيل

(
sejjil
) ا . ع . - مأخوذ از سنگ گل فارسى و بمعنى آن . و سخت از هر چيزى . و قوله تعالى :
مِنْ سِجِّيلٍ *
هى حجارة من طين طبخت بنار جهنم مكتوب فيها اسماء القوم .

سجيلة

(
sajilat
) ص . ع . دلو سجيلة : دول بزرگ . و خصية سجيلة : خايهء فروهشتهء فراخ غلاف .

سجين

(
sajin
) ص . ع . محبوس و بندى ( يستوى فيه المذكر و المؤنث ) . ج : سجناء و سجنى . و ضرب سجين : ضرب سخت .

سجين

(
sejin
) ا و ص . ع . آنكه همواره بىزن باشد . و سخت از هر چيزى . و ثابت . و علانيه . و گوگردا گرد خرما بن . و موضعى كه در وى كتاب فجار و كفار بود . و وادى در جهنم اعاذنا اللّه . و سنگى در زمين هفتم .

سجينة

(
sajinat
) ا . ع . زن بندى و محبوس . ج : سجنى و سجائن .

سچغنه

(
secoqne
) ا . پ . قسمى از مرغ شكارى و يا نوعى از گنجشك .

سچك

(
sacok
) ا . پ . سجك . مر . سجك .

سح

(
sahh
) م . ع . سح الماء و غيره سحا ( از باب نصر ) : ريخت آب و جز آن را . و سح الماء سحا و سحوحا : روان شد آب از بالا . و كذلك المطر . و الدمع ( لازم و متعدى ) . و سح فلانا سحا : زد فلان را . و تازيانه زد بر فلان . و سحت الشاة سحا و سحوحا و سحوحة ( از باب ضرب ) : نيك فربه شد آن گوسپند .

سح

(
sahh
) ص . ع . ريزان . يق : مطر سح و سحاب سح .

سح

(
sahh
) و (
sohh
) ا . ع . خرماى خشك متفرق .

سحا

(
sah
) ع . ج . سحاة .

سحاء

(
seh '
) ع . ج . سحاءة .

سحاء

(
sahh '
) ا . ع . آنكه خاك و گل را از زمين رندد . و باغبان كه از بيل خيابان و غيره را آرايش دهد .

سحاءة

(
sah at
) ا . ع . پردهء دماغ كه ام الدماغ گويند .

سحاءة

(
seh at
) ا . ع . مهرنامه . ج : سحاء و اسحية . و گياهى خاردار كه زنبور عسل آن را خورد و انگبين آن در نهايت خوبى گردد . و پاره‌اى از ابر . يق : ما فى السماء سحاءة من سحاب . و تراشهء كاغذ .

سحاب

(
sah b
) ا . ع . نام عمامهء آن حضرت صلى اللّه عليه و آله . و بلغت اكسيريان سيماب . و ج . سجابة . و سحاب البحر : اسفنج .

سحاب

(
sah b
) ا . پ . - مأخوذ از تازى - ابر . و سحاب صاعقه‌دار : ابر با رعد و برق .

سحابة

(
sah bat
) ا . ع . ابر . ج : سحاب و سحب و سحائب . و مدت . و ما افعله سحابة يومى يعنى نكنم آن را مدت روز خود .

سحابة

(
soh bat
) ا . ع . باقى آب در چاه .

سحاب كف

(
sah b - kaf
) و

سحاب نوال

(
sah b - nav l
) ص . پ . جوانمرد و سخى .

سحاة

(
sah t
) ا . ع . ناحيه . و درختى خاردار . و شبپره . ج : سحا . و ساحت خانه و مانند آن . و پوست و تراشهء هر چيزى . و ساحل و كنار .

سحاج

(
sahh j
) ص . ع . بعير سحاج : شترى كه با سپل خود زمين را بخراشد .

سحاح

(
sah h
) ا . ع . هوا و آتموسفر .

سحاح

(
seh h
) ع . ج . ساحة .

سحاح

(
soh h
) و (
sohh h
) ص . ع . غنم سحاح : گوسپندان فربه . و كذلك غنم سحاح .

سحاح

(
sahh h
) ص . ع . ريزان .

سحاح

(
sohh h
) ع . ج . ساحة .

سحاحة

(
sahh hat
) ص . ع . عين . سحاحة : چشم اشك ريزان .

سحادل

(
soh del
) ا . ع . نره و ذكر .

سحادلان

(
soh del ne
) ا . ع . بصيغهء تثنيه يقال : هو لا يعرف سحادليه من عنادليه يعنى او نمىشناسد كير را از خايه . ثنى سحادل لمكان عنادليه و هما الخصيتان .

سحار

(
seh r
) ا . ع . يك نوع تره‌اى كه شتر را فربهى آرد .

سحار

(
sahh r
) ص . ع . جادوگر و ساحر و افسونگر و شعبده‌باز . و از اعلام است .

سحارة

(
soh rat
) ا . ع . آنچه قصاب از گوسپند جدا سازد از قبيل شش و ناى .

سحارة

(
sahh rat
) ا . ع . چيزى است