زناق بست در زير حنك اسب خود . و زنق البغل : بست پاى آن استر را بپاىبند .
زنق
(
zanaq
) ا . ع . نوك پيكان تيز .
ج : زنوق .
زنق
(
zanaq
) ا . ع . - مأخوذ از زنخ فارسى - جاى زناق .
زنق
(
zonoq
) ا . ع . عقلهاى كامل و صائب .
زنقة
(
zanaqat
) ا . ع . كوچهء باريك تنگ .
و خيابان تنگ ما بين راستههاى خرما بنان .
و باصطلاح هندسه ذو الزنقة : شكل رباعى الاضلاعى كه دو ضلع آن غير مساوى و متوازى باشند و آن را شكل شبه منحرف نيز گويند .
زن قحبه
(
zan - qahbe
) ص . پ . كسى كه داراى زن رسوا و بدنام باشد .
زنقلة
(
zanqalat
) م . ع . زنقل فى مشيته زنقلة : گرانبار رفت و شتابى كرد .
زنقه
(
zanaqe
) ا . پ . - مأخوذ از تازى - كوچهء تنگ و تاريك .
زنقير
(
zenqir
) ا . ع . تراشهء ناخن و پارهاى از آن . و پوست تنك سفال خرما . و ما رزئته زنقيرا اى شيئا .
زنك
(
zanak
) ا . پ . مصغر زن ، زن كوچك . و اشعهء شمس .
زنك آباد
(
zank - b d
) ا . پ . نام يكى از محلات بغداد .
زنكارى
(
zank ri
) ا . پ . زناكارى .
و زنكارى با خويش : زنا كردن با خويشان نزديك .
زنكبارى
(
zankb ri
) ا . پ . صمغ درخت كاج و صنوبر كه بفرانسه تربانتين نامند .
زنكة
(
zanakat
) ا . ع . ريكة . مر .
ريكة .
زنكه
(
zanake
) ا . پ . مصغر زن ، زن كوچك . و زن پست فرومايه . و زن بدبخت .
زنگ
(
zang
) ا . پ . اشعهء خورشيد . و پرتو ماه . و چرك . و سبزى و زنگارى كه بر روى فلزات و آئينه و شمشير و جز آن نشيند .
و كف زدن و دستك زدن براى تحسين . و مى و شراب . و آب صاف . و رمص و چركى كه در گوشههاى چشم بهم رسد . و خصيه و خايه . و جرس و زنگلهء بزرگى كه شاطران و قلندران بندند . و نوع جرس و دراى . و حبشه و زنگبار و نوبى و ديگر ولايات آفريقا . و تند و تيز و سخت . و گرم و تابدار و سوزنده .
و زنگ زدن : فراهم آمدن چرك و زنگ و زنگار در فلزات و جز آن . و كف زدن و دستك زدن در تحسين . و آواز برآوردن از جرس و دراى . و زنگ گرفتن : فراهم آمدن زنگ در فلزات و جز آن . و زنگ هوا : تاريكى .
زنگار
(
zang r
) ا . پ . اكسيد مس .
و زنگ فلزات و آئينه و جز آن . و زنگار معدنى : زاج سبز .
زنگار بسته
(
zang r - baste
) ص . پ زنگ زده و زنگ خورده .
زنگار خورد
(
zang r - xord
) و
زنگارخورده
(
zang r - xorde
) ص .
پ . متاكل شدهء از زنگ و زنگ زده .
زنگارى
(
zang ri
) ص . پ . سبز رنگ و برنگ زنگار .
زنگان
(
zang n
) ا . پ . زنجان .
زنگانه
(
zang ne
) ا . پ . نغمهاى از موسيقى . و نام رودى .
زنگانه رود
(
zang ne - rud
) ا . پ .
نام سازى كه زنگيان در روز جنگ نوازند .
و يكى از پنج رود ولايات خمسه كه از كنار شهر زنگان مىگذرد .
زنگاهن
(
zang - han
) ا . پ . اكسيد آهن و زعفران الحديد .
زنگبار
(
zang - b r
) ا . پ . كات كبود .
و سياهى دوات و مركب . و جرس . و جوزگره .
زنگبار
(
zange - b r
) ا . پ . مملكتى در افريقاى شرقى در كنار اقيانوس هند و كوئيلوآ و ملند دو شهر معروف آن مملكتاند و تجارت آنجا چوب آبنوس و كندر . و نيز زنگبار :
بطور افسانه جزيرهاى در هندوستان را گويند .
زنگبارى
(
zang - b ri
) ا و ص . پ .
منسوب بزنگبار . و صمغ درخت صنوبر .
زنگ بسته
(
zang - baste
) ص . پ .
پوشيده شده از زنگ و زنگ زده .
زنگدان
(
zang - d n
) ا . پ . زنگلهاى كه زنان بر پاى بندند .
زنگره
(
zangere
) ا . پ . زنگله .
زنگ زداينده
(
zang - zed yande
) ص . پ . هر چيزى كه زنگ را بر طرف كند و جلا دهد .
زنگ گرفته
(
zang - gerefte
) ص . پ .
هر چيز زنگزده .
زنگل
(
zangol
) ا . پ . جرس و دراى و زنگ . و جلاجل . و نام نوائى از موسيقى .
زنگلاله
(
zangal le
) ا . پ . برفى كه متدرجا جمع شده باشد .
زنگله
(
zangole
) ا . پ . نوائى از موسيقى .
و جلاجل و زنگهاى كوچكى كه زنان و شاطران بر پاى خود مىبندند . و زنگولههاى كوچك گردى كه بر كنارهاى كم و دايره آويزان مىكنند . و جوزگره . و نام مبارزى تورانى . و زنگلهء روز و يا زنگلهء زر : آفتاب .
زنگله
(
zengele
) ا . پ . يك جزء از خوشهء بزرگ انگور .
زنگله پا
(
zangole - p
) ص . پ . آنكه در پاى وى زنگله باشد .
زنگليچه
(
zangoli - ce
) ا . پ . زنگ خرد و جرس كوچك .