ده جزء داراى سه جزء بار باشد . و زر ركنى : زر خالص . و زر رومال :
مطلا يعنى جسمى كه درون آن مس و نقره و جز آن بوده و پردهء بسيار تنك و نازكى از زر به روى آن كشيده باشند . و زر ساده :
زرى كه از كان برآورده و هنوز گداخته نشده باشد . و زر ساو : زر خالص تمام عيار كه ريزه و كوچك باشد مانند بيستى و پاره و مانند آن . و برادهء زرگرى . و زر سرخ : طلا و زر سرخ رنگ . و زر مسكوك . و اشرفى . و زر سفيد : نقره و نقرهء مسكوك مانند قران .
و زر شش سرى : زر خالص تمام عيار .
و زر طلا : زر نرم اعلا كه در تذهيب و طلا كارى به كار مىبرند . و زر طلى : زر خالص . و زر قلب : زر مسكوك ناسره . و زر گل : ابرههاى زرد گل سرخ . و زر مذاب : زر گداخته . و زر مسكوك : پول طلا . و زر مشت افشار : زر دست افشار .
و زر مصرى : زر خالص تمام عيار . و زر مغربى : زر خالص . و آفتاب . و زر موجود : زر مسكوك آماده و حاضر . و زر ناخنى : زر خالص و نرمى كه بتوان با ناخن بر آن خط كرد . و زر نقد : زر مسكوك حاضر و آماده . و زر و سيم : طلا و نقره .
و زال زر : نام پدر رستم .
زر
(
zarr
) م . ع . زر الرجل قميصه زرا ( از باب نصر ) : كويك بست آن مرد پيراهن خود را . و زر الكتيبة بالسيف :
راند و دور كرد آن سپاه را با شمشير . و زر فلانا بالرمح : نيزه زد فلان را . و زر الصوف و نحوه : بركند پشم و مانند آن را . و زر الشيئ : بدندان گزيد آن چيز را .
و زر عينيه : تنگ كرد چشمهاى خود را .
و زر الشيئ : سخت گرد آورد آن چيز را .
و زر المتاع : تكان داد آن متاع را . و زر الرجل : زياد شد عقل آن مرد . و زر فلان زرا ( از باب سمع ) : زبردستى كرد و تعدى نمود فلان بر خصم خود و زر رزيد : عاقل گرديد زيد پس از آنكه حماقت داشت .
زر
(
zerr
) ا . ع . كويك گريبان و جز آن .
ج : ازرار و زرور . و تخم مرغ . و استخوان كوچكى زير قلب كه عماد و قوام قلب است . و مغاكچهاى در استخوان كتف كه سرباز و در آن مىگردد . و مغاكچهء ورك كه در آن سر استخوان ران مىچرخد . و چوبى از چوبهاى خيمه . و تيزى تيغ . و زر الدين : قوام و عماد دين .
و زر مال : ماهر و داناى بمصلحت شتران .
و انه لزر من ازرارها : او نيكو چراننده است شتران را . و زر الورد :
غنچهء گل سرخ و ثمر آن . و چيزى كه پس از افتادن برگهاى گل باقى ماند .
زراب
(
zar - b
) ا . پ . آب طلا و طلاى مسحوق و مخلوط با آب كه نقاشان و مذهبان به كار برند . و كوهى نزديك بغداد . و شراب زرد .
زراب ريز
(
zar - b - riz
) ص . پ . كسى كه خون مىريزد . و آنكه خوى و عرق مىريزد .
زرابى
(
zar biyy
) ع . ج . زربى و زربى . و ج . زربية و زربية .
زراتشت
(
zar toct
) ا . پ . شت زردشت .
زراج
(
zar j
) ا . پ . زرشك و زارچ .
زراچه
(
zar ce
) ا . پ . نام يكى از پهلوانان زنگ .
زراح
(
zorr h
) ا . ع . خوش حركات .
زراد
(
zer d
) ا . ع . ريسمانى كه بوى گلوى شتر را بندند تا نشخوار نكند و به دهان نياورد . و دره و تازيانهء چوبين .
زراد
(
zarr d
) ا . ع . زرهساز و زرهگر .
زرادخانه
(
zarr d - x ne
) ا . پ .
اسلحه خانه .
زرادشت
(
zar doct
) ا . پ . شت زردشت .
زرادهشت
(
zar dohct
) ا . پ . شت زردشت .
زرار
(
zor r
) ا . ع . تيز فهم سبك روح .
زرارة
(
zor rat
) ا . ع . آنچه بيندازند به ديوار تا بدان بچسبد . و از اعلام است .
زرارى
(
zar ri
) ا . پ . - مأخوذ از ذراريح تازى و بمعنى آن .
زراريق
(
zar riq
) ع . ج . زرق (
zorroq
) .
زرازر
(
zor zer
) ا . ع . تيز خاطر سبك روح .
زرازرة
(
zar zerat
) ع . ج . زرزار .
زراسب
(
zar - asb
) ا . پ . نام پسر طوس .
زراسگ
(
zar sag
) و
زراسنگ
(
zar sang
) ا . پ . يك نوع گرد طلا مانندى كه بر وى نوشتجات مىپاشند .
زراط
(
zer t
) ا . ع . سراط و صراط و راه .
زراع
(
zer '
) م . ع . زمين را جهت زراعت به كسى دادن درصورتىكه تخم با مالك باشد . و مزارعة .
زراع
(
zarr '
) ا . ع . كشتكار و زميندار .
زراع
(
zorr '
) ع . ج . زارع .
زراعة
(
zer at
) ا . ع . حرفه و شغل كشتكارى .
زراعت
(
zer at
) ا . پ . - مأخوذ از تازى - كشتكارى و كشت و كشاورزى و فلاحت .
و كشتزار . و زراعت كردن : كاشتن و كشت كردن .
زراغش
(
zar qac
) ا . پ . زمين ريگناك و زمين سخت .
زراغن
(
zar qan
) ا . پ . فواق و صدائى