تخطي إلى المحتوى الرئيسي

فرهنگ نفيسى ( فارسى ) — صفحة 1721

مساهمون:

ص١٧٢١

ريانق

(
ray neq
) ع . ج . رونقة .

ريائى

(
riy i
) ص . پ . مكار و رياكار . و صوفى .

ريب

(
rayb
) ا . ع . حوادث زمانه . و حاجت . و شك . و تهمت . و آنچه در شك افگند . و ريب المنون : سختىهاى زمانه . و بيت ريب : قلعه‌اى در يمن .

ريب

(
rayb
) م . ع . را بنى فلان ريبا ( از باب ضرب ) : در شك افگند مرا فلان و گمان بردم در وى شك را . و تهمت كرد مرا . و ناپسندى ديدم از وى . و رابنى امره ريبا و ريبة : ناخوش آمد مرا كار او و در شك افكند .

ريب

(
rayb
) ا . پ . - مأخوذ از تازى . ترديد و شك و شبهه . و بىريب و ريا : بىشك و شبهه و بدون ترديد و مكر .

ريب

(
reyab
) ا . ع . ج . ريبة .

ريباج

(
rib j
) ا . پ . ريباس . و پيوند درخت .

ريباس

(
rib s
) ا . پ . ريواس و ريوند .

ريباس

(
rib s
) ا . ع . گياهى كه در جدرى و حصبه به كار برند .

رئبال

(
re'b l
) ا . ع . شير بيشه . و گرگ . و پسرى كه مادرش جز آن نزاده باشد . و گياه پيچيدهء دراز .

رئبال

(
re'b l
) ص . ع . ذئب رئبال : گرگ درنده كه بر آدمى حمله كند . ج : رابيل و رابل .

ريبال

(
rib l
) ا . ع . شير بيشه . و گرگ . و گياه پيچيده . و پير مرد ضعيف و ناتوان .

ريبة

(
ribat
) ا . ع . تهمت . و شك و گمان . و آنچه در شك افگند . ج : ريب .

ريبة

(
ribat
) م . ع . راب ريبا و ريبة . مر . ريب .

ريبد

(
raybad
) ا . پ . نام صحرائى كه جنگ دوازده رخ ميان مردم ايران و توران در آنجا واقع شد .

ريبل

(
raybal
) ا . ع . زن پر گوشت بناز و نعمت پرورده . و ماده شتر فربه .

رية

(
reyat
) ا . ع . آنچه بدان آتش افروزند ازلته و هيزم .

رية

(
reyat
) م . ع . ورى وريا و وريا و رية . مر . ورى .

رئة

(
reat
) ا . ع . شش . ج : رئات و رئون . مر . شش . و ذات الرئة : و روم و آماس شش .

رية

(
rayyat
) ا و ص . ع . سيرآبى . و عين رية : چشمهء بسيار آب .

رية

(
reyyat
) ا و ص . ع . سيرآبى . يق : من اين ريتك او ريتك اى من اين ترتوون الماء . و عين رية : چشمهء بسيار آب . و نيررية : ديدار نيك . يق : الحمد لله على ريتك اى رؤيتك .

ريت

(
rayt
) ا . پ . زندگانى .

ريتانج

(
rit naj
) ا . پ . سقز و صمغ درخت صنوبر .

ريته

(
rite
) ا . پ . ميوهء درختى در هندوستان شبيه بفندق كه چون در آب مخلوط كنند كف كند و سر و موى و پارچهء ابريشمين را بدآن شويند .

ريتيانج

(
ritiy naj
) ا . پ . سرطان حجرى . و نوعى از سرطان دريائى .

ريث

(
rays
) ا . ع . درنگ . المثل : رب عجلة وهبت ريثا . و مقدار . يق : لم يلبث الاريث كذا . و نام پدر قبيله‌اى .

ريث

(
rays
) م . ع . راث ريثا ( از باب ضرب ) : درنگ كرد . و راث على خبرك اى ابطا .

ريث

(
rayyes
) ص . ع . بطئى و درنگ كار .

ريثما

(
raysam
) ا . ع . تا . و هرگاه كه . و آن‌قدر و ما دام . و وقتى كه . و يق : ما يلبث الاريثما كذا اى قدره . و ريثما بيشتر از ريث كذا معمول است .

ريچار

(
ric r
) ا . پ . مربا . و مربائى كه از دوشاب پزند . و هر چيز كه از شير گوسپند پزند بهر نحو كه باشد . و هر سخن درهم و برهمى كه كلمات آن بهم مربوط نباشد .

ريچال

(
ric l
) و

ريچاله

(
ric le
) ا . پ . ريچار .

ريح

(
rih
) ا . ع . باد . ج : ارواح و ارياح و رياح و ريح (
reyah
) . و ج ج : اراويح و اراييح . و چيرگى و توانائى . قوله تعالى :
وَ تَذْهَبَ رِيحُكُمْ
. و مهربانى و يارىگرى و بوى . و دولت و توانگرى . و چيز پاكيزه و خوش . و ريح طيبة : بوى خوش .

ريح

(
rih
) م . ع . راح اليوم ريحا ( از باب سمع ) : سخت باد گرديد آن روز . و راحت الريح الشيئ : رسيد آن چيز را باد . و راح الشجر : يافت آن درخت باد را و برگ آوردن گرفت . و ريح الغدير ( مجهولا ) : باد رسيده شد آن گودال آب . و راح القوم : در باد در آمدند آن گروه و يا رسيد ايشان را باد و هلاك كرد آنها را و از بيخ بركند .

ريح

(
rih
) ا . پ . - مأخوذ از تازى - بوى خواه خوش باشد و يا ناخوش . و بادى كه مىوزد . و بادى كه در شكم پديد آيد . و دردى كه در پيوندگاه اندامها بروز كند .

ريح

(
reyah
) ع . ج . ريح .

ريح

(
rayyeh
) ص . ع . يوم ريح : روز پاكيزه و خوش باد . و كذا مكان ريح . و شيئ ريح يعنى چيز خوشبوى .