تخطي إلى المحتوى الرئيسي

فرهنگ نفيسى ( فارسى ) — صفحة 1719

مساهمون:

ص١٧١٩

رهوس

(
rahvas
) ا . ع . بسيار خوار و اكول .

رهوق

(
rahuq
) ا . ع . ماده شتر نجيب فراخ گام و رام نرم عنان .

رهوك

(
rahvak
) ص . ع . بزغالهء فربه . و آهوى فربه . و جوانى خوش و نرم .

رهوكة

(
rahvakat
) م . ع . فروهشتگى و سستى بندهاى اعضا در رفتن . و مضطرب شدن . يق : رهوك القوم اذا اضطربوا .

رهوم

(
rahum
) ص . ع . شاة رهوم : گوسپند لاغر . و رجل رهوم : مرد سست راى سست كار كه بوى گمان رود .

رهون

(
rohun
) ا . ع . ج . رهن .

رهون

(
rohun
) م . ع . رهن رهنا و رهونا . مر . رهن .

رهوى

(
rahv
) ص . ع . زن فراخ كس .

رهى

(
rahi
) ا . پ . رونده . و غلام و بنده و چاكر . و اين كس .

رهياب

(
rah - y b
) ا . پ . كسى كه راه مىيابد و پيدا مىكند طريقه و راه تازه‌اى در اجراى يك چيزى . و مخترع .

رهيأة

(
rahyaat
) ا . ع . ضعف و سستى .

رهيأة

(
rahyaat
) م . ع . رهيأ الرجل رهيأة : سست و ناتوان گرديد آن مرد . و رهيأ السحاب : آمادهء باريدن گرديد آن ابر . و رهيأ فلان : يكى از دو تنگ بار را سنگين‌تر از ديگرى قرار داد فلان . و رهيأ رايه : تباه و نااستوار كرد راى خود را . و رهيأ زيد : نااستوار بار كرد زيد بار را چنان كه بيك جانب مايل گرديده و كج شد . و رهيأت العينان : پر آب گشتند چشمها از مشقت و تعب و يا از پيرى .

رهية

(
rahiyyat
) ا . ع . يك نوع طعامى كه خوشه‌هاى غله را بدست ماليده و دانه‌ها را برآورده و كوفته و با شير آميخته طبخ دهند .

رهيدة

(
rahidat
) ا . ع . زن جوان نازك اندام تازه روى . و نوعى از طعام كه از گندم كوفته و شير ترتيب دهند .

رهيدن

(
rahidan
) ف ل . پ . خلاص شدن و نجات يافتن و آزاد گشتن .

رهيده

(
rahide
) ص . پ . مرخص شده و آزاد گشته و نجات يافته .

رهيش

(
rahic
) ا . ع . سودگى و جراحت پنجه و سم ستور كه از بر يكديگر زدن سم در رفتن بهم رسد . و شتر مادهء بسيار شير و يا كم گوشت پشت . و خاك ريزان كه نايستد . و سست و لاغر بدن كم گوشت . و شمشير و پيكان تنك . و تير باريك و سست كه سرهاى آن در كشيدن بهم آيند .

رهيشة

(
rahicat
) ا . ع . ماده شتر شيرناك .

رهيص

(
rahis
) ا و ص . ع . سختگير . و شير بيشه . و فرس رهيص : اسبى كه سمش از سنگ و جز آن سوده باشد . و خف رهيص : سپل سنگ خورده .

رهيط

(
rohayt
) ا . ع . مصغر رهط يعنى چند مرد .

رهيف

(
rahif
) ص . ع . شمشير تنك و تيز . و شمشيرى كه در وسط انحنايش تيز باشد .

رهيق

(
rahiq
) ا . ع . مى و شراب .

رهيك

(
rahik
) ص . ع . سخت سوده . و شكسته .

رهين

(
rahin
) ا . ع . گروى . و رهين الشيئ : آنچه بدان چيزى را باز دارند . ج : رهائن . و نيز رهين : ج . رهين .

رهين

(
rahin
) ا . پ - مأخوذ از تازى و يا اصلا پارسى است - كفيل و ضامن . و ضمانت داشته شده . و علاقه و ارتباط و پيوستگى . - و مأخوذ از تازى - گرو و رهن و گروى . و رهين دادن : رهن دادن و گرو كردن . و رهين گرفتن : گرو گرفتن و رهن گرفتن .

رهينة

(
rahinat
) ا و ص . ع . مرهونة و گروى ( يستوى فيه المذكر و المؤنث ) . الحديث : كل غلام رهينة بعقيقته يعنى ان العقيقة لازمة له لابد منها . ج : رهائن . و يزرهينة : نام كنيزى . و نام موضعى .

رى

(
ray
) ا . پ . ايالتى از ايران كه شهر طهران كه اكنون پايتخت و مقر سلطنت است حاكم‌نشين آن مىباشد . مر . ايران .

رى

(
rayy
) ا . ع . ايالت رى . و رازى : منسوب به آن .

رى

(
rayy
) و (
reyy
) ا . ع . سيرابى و تازگى . و ج . رأى .

رى

(
rayy
) و (
reyy
) م . ع . روى ريا و ريا و روى . مر . روى .

رى

(
reyy
) ا . ع . ديدار نيك . قوله تعالى :
هُمْ أَحْسَنُ أَثاثاً وَ رِءْياً
.

رئ

(
rey '
) ا . ع . نظر و نگاه .

ريا

(
riy
) ا . پ . - مأخوذ از تازى - پجيو و جسبوس و جسبوسى و قبخ . و اهل ريا و سمعه : آنكه كارهاى نيك را براى ديدار و گوش زد مردمان كند نه براى خوش آمد خدا .

ريا

(
rayy
) ص . ع . مؤنث ريان زن سيراب . ج : رواء . و بوى خوش . يق : ريا ريح طيبته من نفخه ريحان او غيره .

رياء

(
riy '
) ا و ص . ع . مقدار . يق : هم رياء الف يعنى آنان به قدر هزاراند . و در چشم و مقابل و روبرو . يق : قوم رياء . و بيوتهم رياء اى يقابل بعضهم بعضا . و كارى كه براى ديدار كسى كنند . يق : فعل ذلك رياء و سمعة .

رياء

(
riy
) م . ع . رائيته مراءاة و رياء : بنمودم آن را خلاف اعتقاد . و نيز رياء :