تخطي إلى المحتوى الرئيسي

فرهنگ نفيسى ( فارسى ) — صفحة 1486

مساهمون:

ص١٤٨٦

درس خانه

(
dars - x ne
) ا . پ . مدرسه و مكتب .

درس خوان

(
dars - x n
) ص . پ . كسى كه درس مىخواند و محصل .

درس‌گاه

(
dars - g h
) ا . پ . مدرسه و مكتب .

درس‌وران

(
dars - var n
) ا . پ . درسهاى ابتدائى .

درسه

(
darse
) ا . پ . درسته و عفو و بخشش گناه و جرم .

درش

(
darc
) ا . پ . پايگاه و طويلهء اسبان .

درش

(
darac
) ا . پ . نوعى از خيار كه باريك و دراز است .

درشة

(
dorcat
) ا . ع . حاجت و لزوم .

درشت

(
daract
) ا . پ . دهى در طرف مغرب شهر تهران .

درشت

(
doroct
) ص . پ . ناهموار و ناصاف و زمخت و سخت . و هنگفت و كثيف و غليظ . و تيز و تند . و بىادب و وحشى . و بىرحم و تند خوى و سخت رو و ستمگر . و نابرابر و مضرس و دندانه‌دار مانند آنكه در دم شمشير ديده مىشود . و غير مناسب و ناملايم . و موى دار و زبر و ناتراشيده .

درشت پسند

(
doroct - pasand
) ص . پ . احمق و ابله . و روستائى . و بىادب .

درشت خوار

(
doroct - x r
) ص . پ . آنكه خوراكهاى درشت و ناگوار مىخورد .

درشت خوى

(
doroct - xuy
) ص . پ . تند خوى و كژ خلق .

درشت خوئى

(
doroct - xu'i
) ا . پ . تند خوئى و كج خلقى .

درشت گوش

(
doroct - guc
) ص . پ . كودن . و كسى كه خوب نشنود .

درشته

(
daracte
) ا . پ . درسته و عفو و گذشت از جرم و بخشش گناه .

درشتى

(
dor - cati
) و (
dor - ceti
) ا . پ . دختر نوشيروان زن بهرام كه درستى نيز گويند .

درشتى

(
dorocti
) ا . پ . سختى و ترش روئى و تندى و ستم و ظلم و جور . و درشتى كردن : به سختى و تندى رفتار كردن .

درشدن

(
dar - codan
) ف ل . پ . درآمدن و داخل شدن و درون آمدن و دررفتن . و بكارى در شدن : بكارى مشغول شدن .

در شكربيزى بودن

(
dar - cakar - bizi - budan
) ف ل . پ . گريستن و اشك ريز بودن . و شاد شدن و خشنود شدن .

درشكستگى

(
dar - cekastagi
) ا . پ . زيان و نقصان و كاست و كمى . و ورشكستگى .

درشكستن

(
dar - cekastan
) ف ل . پ . تاشدن و بتوى برگشتن و دو تا شدن . و كاستن و زيان كردن .

درشكه

(
dorocke
) ا . پ . - مأخوذ از روسى - گردون چهار چرخه‌اى كه جلو آن باز و سقف اطاق وى را مىتوان بلند كرده برافراخت و يا تا كرده خوابانيد .

درشورانيدن

(
dar - cur nidan
) ف . م . پ . جنبانيدن و حركت دادن و متحرك كردن .

درشى

(
daraci
) ا . پ . درش و خيار باريك و دراز .

درص

(
dars
) و (
ders
) ا . ع . بچهء خار پشت . و بچهء موش دشتى . و بچهء خرگوش . و بچهء موش . و بچهء گربه و مانند آن . ج : درصة و ادراص و درصان و دروص و ادرص .

درص

(
ders
) ا . ع . جنين ماده خر . ج : ادراص و دروص و ادرص .

درص

(
daras
) م . ع . درصت الناقة درصا ( از باب سمع ) : از پيرى ريخت دندانهاى آن ماده شتر .

درصاء

(
dars '
) ص . ع . ماده شترى كه از پيرى دندان ريخته باشد .

درصان

(
ders n
) ع . ج . درص و درص .

درصة

(
derasat
) ع . ج . درص و درص .

در صورت

(
dar - surat
) م ف . پ . - مأخوذ از تازى - در حالت .

درصورتىكه

(
dar - surati - ke
) م ف . پ . - مأخوذ از تازى - در حالتى كه و در وقتىكه . و كلمهء شرط بمعنى اگر .

درع

(
dar '
) م . ع . درع الشاة درعا ( از باب فتح ) : پوست كند آن گوسپند را از جانب گردن . و درع رقبته : جدا كرد گردن آن را از بند بدون شكستن . و درع الزرع ( مجهولا ) : خورده شد بعض آن كشت .

درع

(
der '
) ا . ع . درع الحديد : زره آهن ( مؤنث است و گاه مذكر آيد ) . ج : ادرع . و ادراع و دروع . و درع المراة : پيراهن زن ( مذكر آيد ) . ج : ادراع . و الدرع الحصينة : مدينهء منوره شرفها اللّه .

درع

(
dor '
) و (
dora '
) ا . ع . پيه خرما بن كه از ليف پوشيده باشد .

درع

(
dor '
) ص . ع . ج . ادرع و درعا .

درع

(
dara '
) ا . ع . سپيدى گردن و سينهء گوسپند و مانند آن و سياهى ران آن .

درع

(
dara '
) م . ع . درع درعا ( از