تخطي إلى المحتوى الرئيسي

فرهنگ نفيسى ( فارسى ) — صفحة 1471

مساهمون:

ص١٤٧١

دخش

(
daxac
) م . ع . دخش دخشا ( از باب سمع ) : آگنده گوشت گرديد .

دخش

(
doxxac
) ا . ع . نوعى از ماهى .

دخشم

(
daxcam
) ا . پ . شركت قديمى .

دخشم

(
daxcam
) و (
doxcom
) ا . ع . ستبر درشت . و سياه . كوتاه بالا . و از اعلام است .

دخشن

(
daxcan
) و (
doxcon
) ا . ع . كوزى پشت . و مرد درشت .

دخض

(
daxz
) ا . ع . پليدى . و دو پليدى كودك .

دخض

(
daxz
) م . ع . دخض الصبى دخضا ( از باب فتح ) : پليدى انداخت آن كودك . و دخض السبع : فضله انداخت آن حيوان وحشى .

دخل

(
daxl
) ا . ع . چيزى كه حاصل شود شخص را از حاصل زمين و جز آن . ضد خرح . و عيب و ريبة . يق ترى الفتيان كالنخل و ما يدريك بالدخل .

دخل

(
daxl
) م . ع . دخل دخلا و دخولا و مدخلا . مر . دخول .

دخل

(
daxl
) ا . پ . - مأخوذ از تازى - درآمد شخص از هر طريق باشد خواه از حاصل زمين و زراعت و يا از تجارت و معامله و جز آن . و درآمد روزانه و ماهانه و سالانهء شخص ضد خرج . و سود و نفع . و مداخله و پا در ميان نهى . و رجعت و برگشت . و علاقه و ارتباط . و دخول و ورود شخص غريب . و دخل كردن : سود و نفع و فايده بردن . و تصرف كردن . و دخل و دست درازى كردن : بجبر و زور داخل شدن و بچنگ درآوردن . و دخل و خرج : درآمد از مال و بيرون شد از مال و دريافت و مصرف .

دخل

(
daxl
) و (
daxal
) ا . ع . علت و عيب . و تهمت .

دخل

(
daxl
) و (
dexl
) ا . ع . دخل الرجل : نيت مرد و مذهب او و دل و نهانى و جميع امور وى و عادت و طريقهء او . و كذا دخل الرجل .

دخل

(
daxal
) ا . ع . فساد عقل . و فساد جسم . و مكر و فريب و خدعه و دغل . و عيب حسب . و يك نوع بيمارى . و درخت درهم پيچيده . و كسى كه منسوب كند خود را بسوى كسانى كه نباشد از آنها . يق . هم فى بنى فلان دخل اى منتسبون معهم و ليسوا منهم .

دخل

(
daxal
) م . ع . دخل دخلا ( از باب سمع ) : فاسد شد عقل او و جسم او . و كذا دخل ( مجهولا ) . و دخل امره : تباه شد داخل كار او .

دخل

(
doxxal
) ا . ع . درشت اندام مجتمع خلقت . و آنچه داخل شود در گياه در ريشه‌هاى درخت . و پرهائى كه واقع باشد ما بين اعصاب و يا برويد و داخل بود در ظهران و بطنان از پرها . و مرغ كوچك تيره رنگ . ج : دخاخيل . و دخل الرجل : نيت مرد و نهانى آن .

دخلاء

(
doxal '
) ع . ج . دخيل .

دخلة

(
daxlat
) ا . ع . نام دهى بسيار خرما . و جاى شهد نهادن زنبوران .

دخلة

(
daxlat
) و (
dexlat
) و (
doxlat
) ا . ع . دخلة الرجل : نيت مرد و نهانى آن و دل مرد و كذلك دخلة الرجل و دخلة الرجل .

دخلة

(
dexlat
) ا . ع . رنگى آميخته در رنگى . و آميزش آن . و هو حسن الدخلة : او نيكو روش است در كارهاى خود .

دخلة

(
doxlat
) ص . ع . نهان و پوشيده و مخفى .

دخلة

(
doxxalat
) ا . ع . هر گوشت جمع شده و گرد آمده .

دخلدار

(
daxl - d r
) ا . پ . كسى كه درآمد دارد . و شريك و حصه دار .

دخل دان

(
daxl - d n
) ا . پ . ظرفى كه در آن دخل يوميه را جمع مىكنند و تبنگوى پول .

دخلل

(
dexlal
) ا . ع . گوشتى كه داخل گوشتى باشد .

دخلل

(
dexlel
) و (
doxlol
) ا . ع . مصاحب و همدم .

دخلل

(
doxlol
) ا . ع . آنكه در امور كسى مداخله مىكند و اختصاص بوى دارد .

دخلل

(
doxlal
) و (
doxlol
) ا . ع . مرغى تيره رنگ . ج : دخاليل . و درون هر چيز . و قانون و قاعده و رسم . و دخلل الرجل و يا دخلل الرجل : نيت مرد و مذهب او و همهء كارهاى او و آنچه در دل وى باشد و نهانى وى . و دخلل الحب : صقاى درون خم . و كذلك . دخلل الحب .

دخل نامه

(
daxl - n me
) ا . پ . سندى كه براى تملك چيزى مىدهند . و سند و نوشتهء دخل و درآمد از ملكى .

دخلى

(
daxli
) م ف . پ . - مأخوذ از تازى - درآمد و مدخل . و ربط و ارتباط .

دخل يا بى

(
daxl - y bi
) ا . پ . حصول منفعت و درآمد . و تصرف ملك .

دخم

(
daxm
) ا . پ . سردابه‌اى كه مرده در آن نهند . و گور و قبر و مزار و دحمه .

دخم

(
daxm
) م . ع . دخمه دخما ( از باب فتح ) : به زور راند آن را و از جاى بركند