رميده بجانب دام آيد . و داهم و تاج مرصع پادشاهى .
داهى
(
d hi
) ص . ع . رجل داه :
مرد زيرك و تيز فهم . ج : دهاة و دهون .
داهى
(
d hi
) ا . ع . شير بيشه .
داهية
(
d hiyat
) ا و ص . ع . سختى و بلا . و كار سخت و دشوار . و امر بزرگ . ج :
دواهى . و داهية دهواء و يا دهياء و يا دهوية : بلاى سخت . و رجل داهية :
مرد زيرك و تيز فهم .
داهيم
(
d him
) ا . پ . ديهيم و تاج مرصع پادشاهان .
داهيه
(
d hie
) ا . پ . - مأخوذ از تازى - بلا و سختى و بتسيار و بلاى بزرگ .
دأى
(
da'y
) م . ع . دايت للشيئى دأيا ( از باب فتح ) : فريب دادم آن چيز را ( واوية يائية ) .
دأى
(
da'y
) و (
doiyy
) و (
deiyy
) ا . ع . مهرههاى پشت . و ميان دو شانهء ستور و غضروفهاى سينهء آن . و يا ضلعها در ملتقاى صدر و ملتقاى جنب . دأية : يكى . ج : دأيات .
داى
(
d y
) ا . پ . هر چينه و رده و مرتبهاى از ديوار گلى .
داى
(
d y
) ا . پ . - مأخوذ از تركى - خال و خالو و دائى .
دأيات
(
da'y t
) ا . ع . سه ضلع كتف از هر سو . و ج . داى .
دايات
(
d y t
) ع . ج . داية .
دايانيدن
(
d y nidan
) ف م . پ . دانا كنانيدن و سبب دانستن شدن .
دايب
(
d yeb
) و (
d eb
) ص . ع . رنج ديده و مقيد در كار و محنت كشيده و خسته و مانده و افگار .
دائبان
(
d eb ne
) ا . ع . بصيغهء تثنيه شب و روز .
دأية
(
da'yat
) ا . ع . واحد دأى . مر .
دأى . و ابن دأية : زاغ بدانجهت كه بر پشت ريش شتر نشيند و منقار زند .
داية
(
d yat
) ا . ع . معرب دايهء فارسى و بمعنى آن . ج : دايات .
دائث
(
d es
) ا . ع . اصول و ريشهها .
دائحة
(
d ehat
) ا . ع . درخت بزرگ و بلند . ج : دوائح .
دائخ
(
d ex
) ص . ع . ليل دائخ :
شب تاريك .
دائر
(
d er
) افا . ع . گردنده .
دائر
(
d er
) و (
d yer
) ص و م ف . پ .
مأخوذ از تازى - آباد و معمور و ضد باير . و رائج و متداول و معمول . و متعلق و وابسته .
و داير بودن : آباد و معمور بودن . و متعلق بودن . و دائر شدن : از نو آباد و معمور شدن . و منسوب بودن و نسبت داشتن .
و رواج يافتن . و دائر كردن : آباد و معمور كردن . و رواج دادن و رائج كردن .
دائرة
(
d erat
) ا . ع . خط گرد . و هر چيز كه محيط چيزى باشد . و حلقه . و موهاى گرد بر جانب سر آدمى و يا بر جاى گيسو . و هزيمت . قوله تعالى :
عَلَيْهِمْ دائِرَةُ السَّوْءِ . *
ج : دوائر . و گولب بالائين كه زير بينى است .
دايره
(
d yere
) و (
d yre
) ا . پ . - مأخوذ از تازى - پرهون و دوده . و هر خط گرد . و هر چيز كه مدور و گرد باشد . و هر چيز كه چيزى را احاطه كند . و خار . و مهميز پرندگان . و لشكرى كه بر جائى فرود آمده .
و بخت بد و روزگار نامساعد . و خانقاه و صومعه . و جمعيت و حلقهء مجلس . و كم . و كمان و تبوراك و دمز . و كمانى كه در طرب نوازند . و باصطلاح هيئت هر خط مدورى كه بر دور كرهاى فرض كنند اگر آن خط كره را تنصيف به دو نصف مساوى كند آن را دايرهء عظيمه گويند و گرنه دايرهء صغيره و محيط دايره را بغماز گويند . و دايرهء دور و يا دايرهء دوران و يا دايرهء ديرپاى : فلك . و دايرهء گرد : آفتاب . و دايرهء هندى :
صفحهاى كه در روى آن تعيين ساعات مىنمايند كه صفحهء شاخص نيز گويند .
دايرهچى
(
d yere - ci
) ا . پ . آنكه دايره مىزند و مىنوازد .
دايرهساز
(
d yere - s z
) ا . پ . آنكه دايره مىسازد .
دايره كش
(
d yere - kac
) ا . پ .
پرگار .
دائس
(
d es
) ا . ع . خرمنگاه و خرمن .
دائس
(
d es
) ص . ع . آنكه خرمن مىكوبد .
و آنكه زنگ شمشير مىزدايد . و آنكه پايمال مىكند و خوار مىنمايد . ج : دوس . و گاو خرمن كوب . ج : دوائس .
دائسة
(
d esat
) ص . ع . گاو مادهء خرمن كوب . ج : دوائس .
دائش
(
d ec
) ا . ع . ترسا و نصرانى .
دايص
(
d yes
) و (
d es
) ا . ع . دزد .
ج : داصة . و كسى كه پيروى واليان و حكام نمايد و گرد چيزى بگردد .
دائق
(
d eq
) ص . ع . گول و احمق .
دائق مائق يعنى سخت گول . و متاع دائق مائق : متاعى كه قيمت ندارد جهة ارزانى يا ناروائى آن .
دايگان
(
d yag n
) پ . ج . دايه .
دايگى
(
d yagi
) ا . پ . شغل شير دادن بطفل و شير دهى . و دايگى كردن : شير دادن و پرستارى كردن طفل .
دائم
(
d em
) ص . ع . هميشه آرميده و ساكن . الحديث : نهى عليه الصلاة و السلام ان يبال فى الماء الدائم اى